Woerden, 19 december 2025
Bron laatst gecontroleerd op 19 november 2026.
Beantwoording artikel 42 vragen
Van college van burgemeester en wethouders
Vergadering van 16 december 2025
Kenmerk Z/25/093509 / D/25/209642
Portefeuillehouder Jacques Rozendaal
Portefeuille Overig of n.v.t.
Opsteller Matthijsse, Sharon
Onderwerp Beantwoording Schriftelijke vragen art. 42 RvO van Progressief Woerden inzake Zorg om opvang vluchtelingen
Beantwoording van de vragen Door landelijke bezuinigingen bij VluchtelingenWerk lijkt de opvang van vluchtelingen onder grote druk te staan. VluchtelingenWerk stuurde onze gemeente een zorgelijke brief. In deze brief kondigen zij een grote reorganisatie aan en een vermindering van hun dienstverlening. https://gemeenteraad.woerden.nl/Stukken/Brief-VluchtelingenWerk- Nederland-over-Gevolgen-reorganisatie-asiel-11-november-2025.pdf Progressief Woerden vindt goede en menselijke opvang van mensen die moeten vluchten heel belangrijk. We willen dat Woerden een warme plek blijft, waar vluchtelingen welkom zijn en snel hun weg kunnen vinden in onze samenleving. Tot nu toe doen we dit goed in Woerden. Maar na het lezen van de brief van VluchtelingenWerk Nederland maken we ons ernstige zorgen over de gevolgen van de landelijke bezuinigingen. We vragen ons af wat dit betekent voor de opvang en integratie van vluchtelingen in Woerden. Naar aanleiding van deze brief hebben we de volgende vragen aan het college. 1 Afbouw dienstverlening Wat betekent het stoppen met het behandelen van aanvragen van oa AMV’ers (Alleenstaande Minderjarige Vluchtelingen) en nieuwe statushouders voor de vluchtelingen die nu in de noodopvang in Woerden zitten? En kan dit op termijn ook gevolgen hebben voor de opvang en integratie van nieuwe statushouders die in Woerden komen wonen? VluchtelingenWerk heeft bekend gemaakt voorlopig actief te blijven op de opvanglocatie in Woerden. De juridische begeleiding bij lopende asielprocedures loopt door. Over de gehele linie is er wel minder capaciteit beschikbaar, dus zal geprioriteerd gaan worden in de dienstverlening. Dat betekent bijvoorbeeld dat mensen met verblijfsvergunning (statushouders die nog op de opvanglocatie wonen) worden doorverwezen naar de gemeente waaraan zij gekoppeld zijn. De opvang en integratie van statushouders in Woerden wordt hiermee niet direct geraakt omdat dit een andere tak van de dienstverlening betreft. Verminderde begeleiding brengt wel het risico met zich mee dat de stress over de verblijfsstatus toeneemt, wat (uiteindelijk) van invloed kan zijn op de inburgering. Daarnaast zal er (wat de procedures omtrent gezinshereniging betreft) bij de lokale maatschappelijke begeleiding na huisvesting extra inspanning nodig zijn om juridische dossiers compleet te maken gezien vluchtelingen daar zelf verantwoordelijk voor worden. 2 Gevolgen voor gezinshereniging en begeleiding De maatregelen raken vooral de ondersteuning bij gezinshereniging, die helemaal stopt. Ook stopt fysieke voorlichting en het traject toekomstoriëntatie.
Wat bieden wij nu op dit gebied in de noodopvang? Wat betekent het wegvallen hiervan voor de bewoners? En kan het ervoor zorgen dat onze lokale afdeling van VluchtelingenWerk en de vrijwilligers extra belast worden? Alle bewoners zijn al voorgelicht over de asielprocedure. In de praktijk werd ook voorlichting aangeboden over de verdere procedure (zoals het nader verhoor). Vanaf 1 januari 2026 kan VluchtelingenWerk dit niet meer aanbieden en zal men worden verwezen naar uitleg op de meertalige website RefugeeHelp.nl. Bij vragen over de gezinshereniging wordt men doorverwezen naar de IND, waarbij moet blijken in hoeverre hun expertise en capaciteit voldoende is. De lokale afdeling van VluchtelingenWerk (maatschappelijke begeleiding) zou in theorie benaderd kunnen worden, maar zij kunnen geen begeleiding bieden. Tot nog toe is dit niet gebeurd. 3 Gesprekken met betrokken partijen Is het college al in gesprek met de lokale afdeling van VluchtelingenWerk en met de noodopvang over deze reorganisatie? Er is ambtelijk overleg gevoerd over deze specifieke aankondiging en de consequenties voor de locatie in Woerden, waarin is afgesproken dat VluchtelingenWerk de gemeente op de hoogte houdt van nieuwe ontwikkelingen. Daarnaast is er structureel ambtelijk contact met het management van de noodopvang en de lokale afdeling van VluchtelingenWerk. 4 Belang van vrijwilligers Zeker nu is het belangrijk voldoende vrijwilligers te hebben. Wat is de stand van zaken? Is er voldoende vrijwillige inzet? Is het college het met ons eens dat vrijwilligers nu juist extra belangrijk zijn, nu er landelijk wordt bezuinigd op professionele ondersteuning? Ziet het college reden om VluchtelingenWerk extra te steunen bij het vinden, binden en boeien van vrijwilligers, eventueel samen met Hart voor Woerden? Er is altijd behoefte aan meer begeleiders, ook al geeft VluchtelingenWerk Woerden aan voldoende vrijwilligers te hebben. Nieuwe vrijwilligers melden zich nog steeds regelmatig. De aard van vrijwilligerswerk is echter niet altijd passend bij het werk wat gedaan moet worden. Het kan een uitdaging zijn om het vrijwillige karakter en de flexibiliteit die hierbij horen in te passen in een structurele en effectieve manier van begeleiden. Als er meer vrijwilligers zijn is het makkelijker om het werk te verdelen waarmee vrijwilligers langer behouden kunnen worden. Naast Hart voor Woerden ondersteunt ook de landelijke wervingsafdeling van VluchtelingenWerk de lokale afdelingen bij het werven en trainen van vrijwilligers. 5 Inwonersinitiatief ‘Wij zijn Woerden’ Wat weet het college over het inwonersinitiatief “Wij zijn Woerden”? Is dit, gezien de reorganisatie bij VluchtelingenWerk, een moment om om de tafel te gaan met dit initiatief en andere maatschappelijke organisaties (Kwadraad, Ferm Werk, Vluchtelingenwerk, Woerden Wijzer) om te bespreken hoe je samen kan zorgen voor een duurzame opvang en integratie? Het college is bekend met dit initiatief en juicht het verbinden van nieuwe Woerdenaren met de samenleving zeker toe. De vraag naar duurzame opvang en integratie wordt, net als daaraan gerelateerde thema’s, op verschillende tafels besproken. Het netwerkoverleg ‘Nieuwe Woerdenaren’ is er daar een van: hier zijn informele organisaties die betrokken zijn op deze doelgroepen verenigd en wordt gebruik gemaakt van elkaars denkkracht en enthousiasme om het beleid en de dienstverlening blijvend te verbeteren. 6 Duur van maatschappelijke begeleiding We zijn als gemeente teruggegaan naar één jaar maatschappelijke begeleiding voor statushouders. Is dat wel genoeg? Heeft het college daar zicht op? Het doel van maatschappelijke begeleiding is het voldoende toerusten van nieuwkomers om hun weg in de lokale samenleving te vinden. De eerste drie maanden van de begeleiding zijn erg intensief en richten zich vooral op het organiseren van allerhande basiszaken en -voorzieningen. In de periode daarna kan er meer aandacht worden gegeven aan financiële vaardigheden en het leren kennen van de sociale kaart. Uit onderzoek blijkt dat de behoefte aan deze begeleiding verschillend is voor elke statushouder. De termijn van 12 maanden wordt gehanteerd als gemiddelde. In de subsidierelatie met VluchtelingenWerk Nederland is ruimte om ervoor te kiezen deze termijn te verlengen tot maximaal 24 maanden, mocht er meer begeleiding nodig zijn. In die gevallen zien we echter dat ketenpartners zoals WoerdenWijzer al betrokken zijn omdat de zelfredzaamheid van mensen dusdanig laag is dat zij ook aanvullende begeleiding vanuit de WMO nodig hebben.
7 Ontwikkelingen rondom Oekraïense ontheemden en statushouders In de Raadsinformatiebrief lazen we dat veel goed gaat, zoals werk en psychosociale ondersteuning. Ook wordt gewerkt aan nieuwe huisvesting voor Oekraïners en een sociaal programma voor nieuwkomers. Weet het college of de landelijke bezuinigingen gevolgen hebben voor deze plannen? VWN is niet betrokken bij de opvang en begeleiding van Oekraïense ontheemden. We verwachten hier geen gevolgen van de bezuinigingen. 8 Behoud van het warme Woerdense welkom Is het college het met Progressief Woerden eens dat we er samen – met onze inwoners – voor moeten zorgen dat onze warme Woerdense wijze van welkom voor nieuwkomers overeind blijft? En dat we moeten proberen te voorkomen dat de bezuinigingen deze basis aantasten? Welke concrete acties ziet het college hiervoor? De komende maanden wordt hard gewerkt aan beleid en uitvoering rondom Meedoen en blijven meedoen. Hierin willen we ervoor zorgen dat nieuwkomers zich welkom voelen in de gemeente en de kansen en mogelijkheden krijgen actief mee te doen en bij te dragen aan de Woerdense samenleving.
Bijlagen Vragen reglement van orde: D/25/209640