Technische uitleg
Artikel33 leest elke nacht de openbare raadsinformatie van 342 gemeenten en zet elke ochtend klaar wat er speelt, met bij elke uitspraak een link naar het bronstuk. Hier staat hoe dat werkt, welke bronnen we gebruiken, waar AI meedoet en welke keuzes we maken. Elke keuze is vastgelegd met een datum en een reden.
Openbare bronnen
OpenBesluitvorming en de portalen van gemeenten
Ophalen
elke nacht, 04:00 tot 05:45
Indelen en koppelen
soort, thema, fractie, antwoord, uitslag
Keurder
AI-tekst zonder oordeel, anders een sjabloon
Ochtendmail, Weekbrief en site
altijd met een link naar de bron
Alle functies werken op dezelfde basis: stukken uit de bron, ingedeeld in thema's, met de bron er altijd bij.
| Functie | Wat het doet | Waar |
|---|---|---|
| Ochtendmail | Nieuwe stukken van je eigen raad en je thema's, de agenda van de raad, en wat andere raden over dezelfde onderwerpen deden. Maandag tot en met zaterdag om 06:30. | |
| Weekbrief | De onderwerpen die deze week in de meeste gemeenten speelden. Vrijdag om 16:00. | |
| Trends | Onderwerpen die in de 100 grootste gemeenten vaker of voor het eerst opkomen, geteld in gemeenten. | Site en mail |
| Deze week in de raden | De breedste onderwerpen van de afgelopen zeven dagen, in alle gemeenten die die week goed zijn bijgewerkt. | Vragen en moties |
| Vragen en moties | Alle raadsinstrumenten per thema, met uitkomst en fractie. | Vragen en moties |
| Zoeken | Zoeken in vragen, moties en andere stukken, met filters op gemeente, partij, periode en uitkomst. Zoekopdrachten zijn te bewaren. | Zoeken |
| Thema's | Per thema: welke gemeenten, welke instrumenten, uitkomsten en voorbeelden over een jaar. | Thema's |
| Agenda | Komende vergaderingen van je raad, met per agendapunt wat andere raden erover indienden. | Agenda |
| Openstaand | Vragen zonder herkend antwoord, 30 tot 180 dagen oud, met de gebruikelijke antwoordtijd. | Openstaand |
| Stukpagina | De tekst van het stuk, kopiëren met bronvermelding, vraag en antwoord gekoppeld, en vergelijkbare stukken elders. | Bij elk stuk |
| Volgen en dossiers | Thema's, partijen, gemeenten en zoekopdrachten volgen; stukken bundelen met aantekeningen en delen met je fractie. | Mijn pagina |
| Griffie | Een griffie kan de hele raad aansluiten en eigen berichten in de mail meesturen. | Griffie |
Artikel33+ is de betaalde laag: eigen gemeenten, partijen en zoekopdrachten volgen, en de Ochtendmail. De bron zelf staat nooit achter een betaalmuur. Wie meedoet aan de pilot, gebruikt alles gratis tot en met 30 juni 2027.
Artikel33 maakt geen eigen raadsinformatie: alles komt uit openbare systemen van gemeenten.
| Bron | Wat het is | Gemeenten | Hoe we lezen |
|---|---|---|---|
| OpenBesluitvorming | Landelijk open archief van raadsinformatie, gevuld uit de systemen van de gemeenten | 294 | Openbare koppeling: wijzigingen per gemeente, de volledige tekst per stuk en de status per bron |
| iBabs | Raadsinformatiesysteem van een leverancier | 36 | Het openbare portaal van de gemeente: lijsten met vragen, moties en brieven, de stukken zelf en de vergaderkalender |
| GemeenteOplossingen | Raadsinformatiesysteem van een leverancier | 7 | De openbare koppeling van het systeem |
| Parlaeus | Raadsinformatiesysteem van een leverancier | 5 | De openbare kalender, vergaderpagina's en raadsvragen per maand |
| Notubiz | Raadsinformatiesysteem van een leverancier | via OpenBesluitvorming | Alleen via OpenBesluitvorming. Notubiz weigert verkeer van servers; daar werken we niet omheen |
| Allmanak | Overheidsgids met onder meer de zetelverdeling per gemeente | 339 | De lokale partijen per gemeente, als startpunt voor het herkennen van fracties |
De hoofdbron is OpenBesluitvorming, het landelijke open archief van de Open State Foundation. Waar dat een gemeente niet actueel bijwerkt, lezen we het openbare portaal van de gemeente rechtstreeks. Alles is openbaar en zonder sleutel; we maken ons bekend als Artikel33. Bij een gemeente met een bekend gat staat op de site een korte uitleg.
Thema's. Een stuk krijgt thema's op basis van trefwoorden in titel en tekst. De redactie kan thema's en trefwoorden aanpassen; een handmatige toewijzing wordt nooit door de regels overschreven.
Fracties. In volgorde van betrouwbaarheid: het indienersveld van de bron, de titel (“Motie VVD, CDA”) en het begin van de tekst (“namens de fractie van”). Landelijke partijen staan in een vaste lijst, lokale partijen per gemeente en alleen binnen die gemeente.
Trends. We tellen gemeenten, geen documenten, en alleen raadsinstrumenten: vragen, moties, amendementen, initiatiefvoorstellen en antwoorden van het college. Een onderwerp komt vaker voor als het in de laatste 28 dagen speelt in minstens 8 van de 100 grootste gemeenten, in minstens 3 provincies, en minstens twee keer zo vaak als in de vergelijkingsperiode: het hoogste van de twee periodes van 28 dagen ervoor en dezelfde periode een jaar eerder. Hooguit 5 publicaties per week; nul is ook een uitkomst.
Kwaliteitspoort. Geen trend als een betrokken gemeente die nacht niet goed is bijgewerkt, als het aantal stukken ergens onverklaard sterk daalt, of als een bronlink ontbreekt.
AI helpt met schrijven en met het vinden van verwante stukken, maar beslist nergens over wat telt. Tellen, drempels en trends zijn vaste regels.
| Waar | Wat de AI doet | Controle |
|---|---|---|
| Trends en Deze week in de raden | Een titel en korte samenvatting, alleen op basis van de bronstukken. | Door de keurder; afgekeurd betekent een vaste sjabloontekst. |
| Lijkt hierop, elders | Kiest uit kandidaten welke stukken in andere gemeenten over hetzelfde gaan, met het raakvlak. | Raadsleden in de pilot beoordelen elke koppeling; afgekeurde verdwijnen. |
| Soort stuk | Helpt alleen bij twijfel of een stuk een vraag, motie of brief is. | Eerst de bron en vaste regels; AI alleen als die niets opleveren. |
De keurder. Elke tekst van de AI wordt gecontroleerd voordat iemand hem ziet. Een standpunt, advies, urgentietaal, een verwijzing naar een bron die niet bestaat of een te lange tekst wordt afgekeurd; dan komt er een vaste sjabloontekst.
Altijd herkenbaar. Tekst van de AI staat op de site en in de mail met het label “Samenvatting door AI, check de bron”, met de bron eronder.
Gemeten. Elke aanroep wordt vastgelegd met model, tokens en kosten. Zonder AI werkt alles ook, met neutrale sjabloonteksten.
Deze regels liggen vast. Ze veranderen alleen met een uitdrukkelijk besluit, dat we vastleggen met datum en reden.
| Principe | Wat het betekent |
|---|---|
| Politiek neutraal | Geen ranglijsten van fracties of raadsleden, geen advies, geen urgentietaal. Filteren op partij kan; fracties tellen of tegen elkaar afzetten niet. Uitslagen met een vorm (● voor, ○ tegen) en tekst, nooit rood of groen, en geen partijkleuren. |
| Geen bron, geen publicatie | Elke uitspraak linkt naar een bronstuk. Ontbreekt de link, dan wordt er niets gepubliceerd. |
| Gemeenten tellen, geen documenten | Eén gemeente met tien stukken telt als één. Nooit "in Nederland", wel "in de 100 grootste gemeenten" of "in 331 van de 342". |
| Bij twijfel beslist een mens | Groepen stukken buiten de vaste thema's verschijnen pas als een mens ze een neutrale naam heeft gegeven. Een handmatige keuze wordt nooit door een regel overschreven. |
| Uitlegbaar uitlichten | Een vraag die "alleen hier" is gesteld, wordt uitgelicht omdat er elders geen vergelijkbare vraag is, nooit op grond van een oordeel. |
| Privacy | Namen van mensen die geen politicus zijn, komen niet in trends of samenvattingen. Namen van personen nemen we niet over uit de bron. De bezoekersstatistiek werkt zonder cookies. |
| De bron is gratis | Betaalde functies gaan over gemak, zoals volgen en de mail. De bronstukken zelf staan nooit achter een betaalmuur. |
| Netjes omgaan met bronnen | Een vaste snelheid per bron, bijvoorbeeld hooguit 120 verzoeken per minuut per iBabs-portaal. Een beveiliging van een leverancier omzeilen we niet. |
| Jouw instellingen blijven van jou | Een update van Artikel33 overschrijft nooit de instellingen van een account; een automatische test bewaakt dat. |
| Vaste tijden | De Ochtendmail gaat om 06:30 of die dag niet, nooit later dan 06:45 en nooit op zondag. |
We zijn open over wat Artikel33 nog niet goed kan.
| Onderdeel | Gebruikt | Waarvoor |
|---|---|---|
| Verwerking | Python, op GitHub Actions | Ophalen, indelen, koppelen, trends en mail versturen, op vaste tijden |
| Site | Next.js op Vercel | artikel33.nl |
| Database | PostgreSQL met pgvector | Stukken, thema's, koppelingen en accounts; pgvector vindt stukken die op elkaar lijken |
| AI | Claude van Anthropic | Samenvattingen en verwante stukken, met de controles hierboven |
| Resend | Ochtendmail en Weekbrief | |
| Betalen | Stripe en Moneybird | Artikel33+ voor personen en fracties |
Elke wijziging wordt vooraf gecontroleerd door ruim 280 automatische tests, onder meer op de drempels, de kwaliteitspoort, het afkeuren van politiek advies, de herkenning van fracties en het ongemoeid laten van accountinstellingen. Elke ochtend wordt gecontroleerd of de Ochtendmail op tijd is verstuurd. Vragen over de werking? Neem contact op.