West Betuwe, 17 november 2026
Bron laatst gecontroleerd op 20 november 2026.
Het college onderkent dat voorkomen moet worden dat de energietransitie alleen betaalbaar is voor inwoners met een grote portemonnee. Zeker bij het aardgasvrij maken van wijken komt de energietransitie bij de mensen achter de voordeur. Dat betreft dan niet alleen de vervanging van het gasfornuis, maar ook de potten en de pannen. Maar het vraagt ook een ander stookgedrag van de bewoners. Bewoners moeten daarin worden begeleid. Deze bewoners zijn bij ons bekend. In West Betuwe betreft het ca. 800 van de huishoudens. Vaak wonen deze geconcentreerd in de verschillende wijken van West Betuwe.
In het artikel van de Sociale Alliantie worden een aantal concrete maatregelen voorgesteld om die energiekloof te voorkomen. Wij zullen hier per maatregel ingaan hoe het college hierop denkt in te spelen, of inmiddels al maatregelen heeft genomen.
_1. Maak dat allen het belang en de urgentie van de energietransitie inzien._ Met regelmaat worden er artikelen gewijd aan de energietransitie, zowel op TV, radio als in de nieuwsbladen. Niet alleen landelijk, maar ook in de plaatselijke huis aan huis krant en het West Betuwe magazine (recent weer een special). De meeste van de bewoners met een kleine portemonnee wonen in huurwoningen van de woningbouwverenigingen. Wij zullen in de gesprekken die wij hebben met de 3 woningbouwverenigingen dit onderwerp blijvend aan de orde stellen, waarbij de woningbouwverenigingen vragen om hierover naar hun huurders uitgebreid te communiceren. _2. Zorg dat iedereen op een toegankelijke wijze praktische informatie krijgt._ In West Betuwe functioneert al sinds enkele jaren het energieloket Het Nieuwe Wonen Rivierenland. Daar kunnen inwoners gratis advies krijgen over hoe ze maatregelen in en aan hun woning kunnen treffen om een lagere energierekening te krijgen. Sinds oktober 2017 kunnen inwoners ook fysiek terecht bij het Informatiecentrum voor duurzaamheid De Knop in Geldermalsen. In een persoonlijk gesprek met een energiecoach/-adviseur aan de keukentafel kunnen deze maatregelen besproken worden. In de Knop en bij het Energieloket worden onafhankelijke adviezen gegeven. Het college is zich er van bewust dat nog maar een klein deel van onze inwoners de weg naar het energieloket en/of De Knop weet te vinden. Wij zijn daarover regelmatig in contact met De Knop hoe we dat verder kunnen uitbreiden, onder andere door ‘De Knop op locatie’. _3. Steun alleen initiatieven waar het belang van allen voorop staat._ In West Betuwe hebben we de lokale energiecoöperatie 11duurzaam uit de voormalige gemeente Geldermalsen, Lingewaar uit de voormalige gemeente Lingewaal en in de voormalige gemeente Neerijnen is er nu een initiatief rondom De Brucht van Haaften. Op dit moment lopen de onderhandelingen tussen deze coöperaties om te fuseren. De verwachting is dat dit eind van het jaar een feit is. Iedere inwoner kon tegen een gering bedrag lid worden van deze organisaties. Daarbij realiseren we ons dat ook een jaarlijkse contributie van b.v. € 11 (voor 11duurzaam), voor mensen met een kleine portemonnee toch een heel bedrag is. 4. _Tref inkomensondersteunende maatregelen voor mensen met een kleine portemonnee._ Het betreft ongeveer 800 huishoudens in West Betuwe, waarbij het criterium is dat deze huishoudens een inkomen van 120% van het sociaal minimum hebben. Het is allereerst belangrijk te weten wat er vanuit de landelijke overheid komt aan ondersteuning voor deze groep huishoudens. Een ruwe inschatting is dat de kosten ongeveer € 1000,-/€ 1500,- zullen bedragen voor vervanging van kookplaat en aanschaf pannen. Uitgaande van 800 huishoudens, komt dat neer op een kostenpost tussen de € 800.000,- en € 1.500.000,-. De mogelijkheden om dit te verstrekken kan via bijzondere bijstand om niet, of via leenbijstand. _5. Let op effecten die de energietransitie heeft op de lokale werkgelegenheid._ Initiatiefnemers van zonne- en windparken steunen vaak op investeerders uit het buitenland. Daarbij verdwijnen de revenuen naar die investeerders. Daarom nemen wij in ons zonneparkenbeleid als voorwaarde op dat 50 % van het park in lokaal handen moet zijn (lokaal eigenaarschap). Dit begrip moeten we nog wel verder invullen. Maar 50 % eigenaarschap betekent dat de lokale bevolking (via de ALV van de coöperatie) ook 50 % van de lusten mag besteden. Verder zullen we er zeker naar streven dat de initiatiefnemers een deel van de werkzaamheden (die daarvoor in aanmerking zouden kunnen komen) lokaal uitzet. Sommige werkzaamheden zijn te specifiek, maar bijvoorbeeld het monteren van de panelen op het onderstel, het onderhoud van het groen, het reinigen van de panelen kan zeker lokaal (door mensen met een achterstand op de arbeidsmarkt) worden ingevuld.