Vlaardingen, 17 november 2026
Bron laatst gecontroleerd op 19 november 2026.
RAADSMEMO
Aan De gemeenteraad van Vlaardingen
Portefeuillehouder I.M. Somers-Gardenier
Onderwerp Raadsmemo natuurinclusief bouwen (stand van zaken)
Datum Registratienummer Aantal bijlagen 7 november 2023 1957028
Geachte leden van de raad,
Op 16 december 2021 is tijdens de behandeling van de Woonvisie een motie aangenomen over natuurinclusief bouwen. Deze motie verzoekt het college om de mogelijkheden van natuurinclusief bouwen te onderzoeken. In deze memo informeren wij u over de huidige stand van zaken met betrekking tot natuurinclusief bouwen.
Wanneer wordt gesproken over natuurinclusief bouwen, gaat het zowel over het toevoegen van natuur aan de bebouwing zelf als aan de omliggende buitenruimte. Natuurinclusief bouwen is een kwalitatieve norm voor de bouwopgave en onderdeel van toekomstbestendig bouwen en klimaatadaptief bouwen. Klimaatadaptief bouwen omvat een aantal belangrijke thema’s: minder wateroverlast, minder hittestress, minder nadelige gevolgen van langdurige droogte en bodemdaling, en meer biodiversiteit. Natuurinclusief bouwen moet gezien worden als onderdeel van klimaatadaptief bouwen. Naast de focus op het versterken van de biodiversiteit, kan groen en natuurinclusief bouwen van belang zijn om bij te dragen aan het behalen van de andere klimaatadaptieve thema’s. Met deze aanpak creëren we niet alleen leefomgevingen die functioneel zijn voor mensen, maar ook gunstig zijn voor de lokale flora en fauna.
In Nederland is er steeds meer aandacht voor klimaatadaptatie, natuurbehoud en circulariteit bij stedelijke ontwikkelingen. Zo beschermt de Wet natuurbescherming de dier- en plantensoorten die in het wild voorkomen. Alles wat schadelijk is voor beschermde soorten, is verboden. Vanaf maart 2023 is er een ‘Landelijke Maatlat voor een groene klimaatadaptieve gebouwde omgeving’. De maatlat zorgt uniform referentiekader waarmee projecten klimaatbestendig en groen kunnen worden uitgevoerd. De maatlat is momenteel nog niet wettelijk verplicht. De overheid vraagt alle partijen om de maatlat al zo veel mogelijk toe te passen bij bouwplannen terwijl de mogelijkheden voor juridische borging nog worden verkent. Ook ligt er een wetsvoorstel, met een gewenste inwerkingtreding van 1 juli 2024, om in het Bbl (Besluit bouwwerken leefomgeving 2024) eisen te stellen om bij nieuwbouw ook voorzieningen voor huismus, gierzwaluw en vleermuis te realiseren. Per 110 m2 gesloten gevel- en dakoppervlakte (vergelijkbaar met een rijwoning) dient tenminste één voorziening voor de huismus, één voor de gierzwaluw en 2% hangoppervlakte voor vleermuizen te worden gerealiseerd.
Ook in Vlaardingen werken we samen met ontwikkelaars aan deze thema’s. In de Nieuwe Vogelbuurt zijn volledige houtskeletbouw woningen gerealiseerd. Hout is een circulaire grondstof waardoor het na gebruik weer gerecycled kan worden. Bij de ontwikkeling van projecten zoals de Heemtuinen en het
Fortunapark nemen we uitgangspunten voor klimaatadaptatie en natuur al mee in de ontwerpfase. Bovendien zijn deze onderwerpen geborgd in onze aanbestedingsprocedures en diverse beleidsdocumenten. Vlaardingen is een groene stad, maar er is nog terrein te winnen, denk bijvoorbeeld aan initiatieven voor ontwikkelingen op eigen grond en grootschalige renovaties.
In 2023 is de gemeente aangesloten bij het Convenant Klimaatadaptief Bouwen Zuid-Holland. Dit bevat, een Programma van Eisen waarmee we eisen kunnen stellen aan klimaatadaptatie bij nieuwbouwprojecten. Om meer richting te kunnen geven, is het noodzakelijk om hier beleid voor te ontwikkelen. Adviesbureau Nest Natuurinclusief heeft – in opdracht van de gemeente – onderzoek gedaan naar verschillende beleidsopties voor natuurinclusief bouwen. Uit dit onderzoek blijkt dat er veel mogelijkheden zijn, variërend van een inspirerende handreiking tot verplichtingen op basis van een puntensysteem.
Natuurinclusief bouwen draagt bij aan een gezonde en leefbare omgeving en kan zelfs de waarde van vastgoed verhogen, zoals blijkt uit een project in de gemeente Den Haag (circa 2%). De kostenanalyse voor natuurinclusief bouwen in andere gemeenten variëren van een bandbreedte van € 605,- tot € 1.805,- per woning of 0,3% tot 1,25% van de totale bouwkosten. De kosten zijn niet zo zwart/wit, natuurinclusieve maatregelen kunnen bijdrage aan meerdere doelen. Een groendak zorgt bijvoorbeeld ook voor betere isolatie en wateropname.
Natuurinclusief bouwen zit nu al standaard in aanbestedingen, op deze manier is er al gehoor en invulling gegeven aan de motie. Het is een relatief nieuw onderwerp waarbij de ontwikkelingen en verscherpte wetgeving elkaar snel opvolgen daarom willen we meer. In 2024 gaan wij verder met het uitwerken van een integraal beleid waarbij we de doelstellingen van natuurinclusief bouwen, klimaatadaptief bouwen en energietransitie meenemen. Indien dit tot een beleidsvoorstel komt, zullen wij bij u terugkomen.
Hoogachtend,
Burgemeester en wethouders van Vlaardingen,