Neder-Betuwe, 12 november 2026
Bron laatst gecontroleerd op 19 november 2026.
Gemeente Neder-Betuwe t.a.v. de raad Postbus 20 4043ZG OPHEUSDEN
Onderwerp
uw brief van 21 september 2026 uw kenmerk ons kenmerk Z/26/120490 behandeld door Veiligheid bijlage(n)
Opheusden 1 oktober 2026
Beantwoording schriftelijk vragen dhr. A.L. van der Stuijft inzake ongeregeldheden Opheusden
Geachte raad,
Naar aanleiding van de schriftelijke vragen dhr. A.L. van der Stuijft d.d. 21 september 2026 stuurt het college middels deze brief de beantwoording. Deze vragen en antwoorden hebben betrekking op de ongeregeldheden rondom het gemeentehuis in Opheusden op donderdagavond 17 september.
1. Risico-inschatting vooraf Gezien de incidenten die de afgelopen periode elders in Nederland hebben plaatsgevonden bij demonstraties rondom asielopvang, waarbij in meerdere gevallen sprake was van zwaar vuurwerk, geweld en inzet van de ME: hoe zijn deze ervaringen meegenomen in de risico-inschatting voor 17 september? Welke signalen waren vooraf bekend over de aangekondigde demonstratie, de mogelijke omvang en het risico op escalatie? Er was bekend dat er een demonstratie zou plaatsvinden. Hier hebben wij ons samen met de politie op voorbereid en zijn verschillende scenario’s besproken. Er waren geen signalen dat er ook verstoringen van de openbare orde zouden gaan plaatsvinden en dat het dusdanig erg zou escaleren, maar dit scenario is wel voorbereid, maar werd gezien als worst case scenario en niet realistisch. Op basis van de risico inschatting aan de voorzijde is de politie-inzet bepaald. De politie inzet aan het begin van de avond is vergelijkbaar met een oud & nieuw inzet in onze gemeente. Naarmate de onrust groter werd is de capaciteit van de politie opgeschaald en uiteindelijk is bepaald dat de Mobiele Eenheid ingezet moest gaan worden om de openbare orde te herstellen.
2. Monitoring station en invalswegen
Is voorafgaand aan en tijdens de demonstratie overwogen of besloten om de toestroom richting Opheusden te monitoren, waaronder bij het station en de belangrijkste invalswegen? Zo ja, op welke wijze is dit gebeurd? Zo nee, waarom is hiervan afgezien, mede gezien de ervaringen met soortgelijke demonstraties elders? Wij hielden rekening met dit scenario, maar omdat er geen concrete signalen bij ons en de politie bekend waren dat dit ging gebeuren is hier niet op ingezet en is hier geen capaciteit voor vrijgemaakt. Het controleren van toegangswegen was daarnaast juridisch ook niet mogelijk, daarvoor moeten er veel meer en zwaardere signalen aan de voorkant zijn. Uit de
[Postbus 20 | 4043 ZG Opheusden | Burgemeester Lodderstraat 20 | 4043 KM Opheusden | telefoon 14 0488 |www.nederbetuwe.nl | info@nederbetuwe.nl](http://www.nederbetuwe.nl/)
aanhoudingen blijkt dat deze personen grotendeels allemaal uit onze eigen gemeente komen en niet van buitenaf.
3. Preventief of reactief optreden
De zwaarste maatregelen volgden nadat de situatie ernstig was geëscaleerd. Deelt u mijn indruk dat de veiligheidsaanpak daarmee in belangrijke mate reactief in plaats van preventief is geweest? Zo nee, welke preventieve maatregelen waren vooraf getroffen? En bent u achteraf van oordeel dat tijdig en voldoende is opgeschaald? De veiligheidsaanpak is zowel preventief als reactief geweest. Preventief in de zin van de voorbereiding met de politie over tolerantiegrenzen, het doorspreken van scenario’s en het opschalen van de politie- en handhavingscapaciteit. Wij zijn van oordeel dat er tijdig en voldoende is opgeschaald. Zoals eerder gezegd waren er aan de voorkant nadrukkelijk geen signalen dat het zou gaan escaleren.
4. Veiligheid en lessen voor de toekomst
Hoe beoordeelt u achteraf de veiligheid van raadsleden, medewerkers en bezoekers, mede gezien het feit dat wij het gemeentehuis gedurende de ongeregeldheden niet op normale wijze konden verlaten? Welke lessen trekt u uit de gebeurtenissen van 17 september en hoe worden deze meegenomen richting toekomstige bijeenkomsten over dit onderwerp? De veiligheid binnen in het gemeentehuis is niet in gevaar geweest. Als dit wel zo was, dan waren wij hierover direct door de politie geïnformeerd. Wel zijn er mensen geweest die zich onveilig en geïntimideerd hebben gevoeld. Wij waren voorbereid op ontruiming van het gemeentehuis als het binnen te gevaarlijk zou worden. Dat raadsleden het gemeentehuis niet konden verlaten had te maken met de veiligheidssituatie op straat waarbij de politie aan het optreden was om de openbare orde te herstellen. Wij zullen bij toekomstige vergaderingen de veiligheidssituatie voor aanwezigen in het gemeentehuis opnieuw meenemen als onderwerp van de voorbereiding. Zodra de veiligheid niet kan worden gewaarborgd zullen wij hier passende maatregelen voor nemen.
Met vriendelijke groet,
Burgemeester en wethouders van Neder-Betuwe,
{{esl:signer1:Capture:size(150,40)}} {{esl:signer2:Capture:size(150,40)}}
Nicolien de Geus – de Bruijn Jan Kottelenberg secretaris burgemeester
Pagina 2 van 2