Deventer, 8 september 2026
Bron laatst gecontroleerd op 19 november 2026.
Beantwoording technische vragen tussentijdse evaluatie inburgering
- Kan een uitgebreidere toelichting gegeven worden op de zin “We zijn nog bezig om de werkwijze rondom het financieel ontzorgen beter af te stemmen op de behoefte van de inburgeraar en de samenwerking tussen betrokken partijen daarin te verbeteren.” Wat zijn de knelpunten?
Onder de Wet inburgering moeten gemeenten statushouders in de eerste zes maanden 'financieel ontzorgen', wat betekent dat vaste lasten zoals huur, gas, water, stroom en zorgverzekering direct vanuit de uitkering worden betaald om financiële stress te voorkomen en inburgering te bevorderen. Dit is een wettelijke verplichting, hoewel er ruimte is voor meer maatwerk.
In de praktijk blijkt het zeer complex om de financiën van een inburgeraar met een uitkering op orde te krijgen de eerste maanden na vestiging in onze gemeente. De inburgeraar heeft van de ene op de andere dag te maken met veel uitgaven (huur, vaste lasten, zorgverzekering, etc.), terwijl de inburgeraar nog geen inkomsten heeft (de uitkering en de toeslagen moeten nog worden aangevraagd, etc.). De inburgeraar heeft meestal ook nog geen kennis van hoe het in Nederland werkt rondom de uitkering, toeslagen, vaste lasten, etc. en er komt de eerste maanden veel op de inburgeraar af.
Dit maakt het ook voor degenen die de inburgeraar hierin begeleiden een complexe opgave om de financiële situatie de eerste maanden goed in kaart te brengen en tijdig te handelen. Dit vraagt om continue afstemming en korte lijnen tussen betrokkenen. Door personeelswisselingen bij zowel de gemeente als Vluchtelingenwerk was dit het afgelopen jaar niet optimaal.
Daarnaast hebben we de wens om meer maatwerk te kunnen leveren, omdat de ene inburgeraar sneller financieel zelfredzaam is als de andere.
Er is een werkgroep opgestart die nieuwe afspraken heeft gemaakt om de onderlinge samenwerking te verbeteren. Deze groep komt één keer per kwartaal samen om casussen te bespreken en de samenwerking te optimaliseren.
- Kan iets meer verteld worden over het alternatief aanbod en de inzet van sleutelpersonen voor jongeren.
Iedereen die moet inburgeren volgt één van de drie wettelijke leerroutes: de B1-route, de Zelfredzaamheidsroute of de Onderwijsroute. Voor een deel van de jongeren is zowel de Onderwijsroute als de B1-route te hoog gegrepen, zij komen dan in de Zelfredzaamheidsroute. De aanwezigheid in de verplichte inburgeringslessen is voor een deel van deze jongeren zeer laag. Deze groep is niet gemotiveerd om inburgeringslessen te volgen. Dat komt omdat deze route niet aansluit bij de leefwereld en de mogelijkheden van jongeren. Voor een deel van de groep geldt ook dat zij voor hun 18 [e] al Nederlandse lessen heeft gevolgd, bijvoorbeeld bij de ISK of in het Praktijkonderwijs.
Zowel vanuit de gemeente als vanuit de taalscholen hebben we al verschillende pogingen gedaan om de hun aanwezigheid binnen de reguliere Z-route te verhogen. Dat was tot nu toe zonder resultaat.
Veel jongeren zijn wel gemotiveerd om zo snel mogelijk te gaan werken. We zien dat veel van hen baat hebben bij begeleiding naar werk en soms ook begeleiding nodig hebben om werk te behouden.
Daarom zijn we de mogelijkheden aan het verkennen voor een programma dat bestaat uit een combinatie van begeleiding naar werk en inburgeringslessen, specifiek voor deze jongeren. KonnecteD wil de begeleiding naar werk op zich nemen en één van de taalscholen verzorgt dan de inburgeringslessen. Door dit op één locatie aan te bieden, als één programma, voor leeftijdsgenoten die veel met elkaar gemeen hebben, verwachten we dat zij gemotiveerder zijn om deel te nemen en het traject vol te houden. Zij kunnen op deze manier zowel aan hun inburgeringsverplichting voldoen als toewerken naar uitstroom naar betaald werk.
We zijn nog in de verkennende fase. We hopen met één klas te kunnen starten in het eerste halfjaar van 2026.
_Sleutelpersonen_ Een andere oplossing om jongeren meer te motiveren zoeken we in het inzetten van sleutelpersonen. Deze sleutelpersonen kunnen we uiteraard ook breder inzetten. We hebben hiermee nog geen ervaring opgedaan, maar er zijn al andere gemeentes die hiermee werken. Een drempel om te kunnen starten is het gebrek aan financiering.
We hebben de wens om te onderzoeken hoe we sleutelpersonen kunnen inzetten, maar we hebben hierin nog geen concrete stappen gezet.