Noardeast-Fryslân, 4 november 2026
Bron laatst gecontroleerd op 19 november 2026.
Aan de leden van de raad van de gemeente Noardeast-Fryslân Postbus 1 9100 AA Dokkum
Ons kenmerk: 2026-266597 Cluster: Omjouwing en Ekonomy Datum: 3 november 2026
Onderwerp: Beantwoording schriftelijke vragen CDA over weerbaarheid en veerkracht.
Geachte raad,
Op 9 oktober 2026 heeft de fractie van CDA, de heer P.J. Schouwstra, op grond van artikel 52 Reglement van Orde, schriftelijke vragen gesteld over Weerbaarheid en Veerkracht. In deze brief geven wij antwoord op die vragen.
_Vraag 1. Nulmeting weerbaarheid_
_De VNG adviseert gemeenten om aan de hand van de zes pijlers van weerbaarheid in beeld te_ _brengen waar de gemeente staat. Heeft deze inventarisatie voor Noardeast-Fryslân inmiddels_ _plaatsgevonden en wanneer wordt de raad hierover geïnformeerd?_
Antwoord: Het college heeft aan de hand van de zes pijlers van weerbaarheid van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) een inventarisatie uitgevoerd. Daarnaast neemt de gemeente deel aan weerbaarheid overleggen met de Veiligheidsregio Fryslân. Negen Friese gemeenten nemen daar deel aan een pilot. Deze pilot moet leiden tot een gezamenlijke leidraad en werkvorm voor het in kaart brengen en versterken van alle Friese gemeenten.
Verder is er onlangs een enquête uitgevoerd onder de clusterhoofden, gericht op de interne continuïteit van de gemeentelijke organisatie. Hieruit blijkt dat de gemeente Noardeast-Fryslân over voldoende flexibiliteit beschikt om tijdelijke verstoringen op te vangen, onder meer dankzij thuiswerkmogelijkheden en de betrokkenheid van medewerkers. Tegelijkertijd laat de enquête zien dat de bedrijfscontinuïteit nog onvoldoende gestructureerd is georganiseerd. Bij langdurige uitval van ICT, personeel of kritieke locaties is de organisatie momenteel in belangrijke mate afhankelijk van improvisatie.
De grootste aandachtspunten liggen op het gebied van digitale afhankelijkheid, het ontbreken van formele continuïteitsplannen, crisiscommunicatie en kennisborging. Momenteel wordt onderzocht hoe de interne continuïteit verder kan worden versterkt. Naar verwachting zullen hiervan in 2027 de eerste resultaten zichtbaar worden.
Na vaststelling van de leidraad en werkvorm uit de regionale pilot en zodra de eerste verbetermaatregelen verder zijn uitgewerkt, zal uw raad in de loop van 2027 worden geïnformeerd over de voortgang en de uitkomsten voor Noardeast-Fryslân.
Ons kenmerk: 2026-266597 Datum: 3 november 2026
_Vraag 2. Lokale kwetsbaarheden en prioriteiten_
_Welke kwetsbaarheden zijn specifiek voor Noardeast-Fryslân in beeld gebracht op het gebied van_ _stroomvoorziening, telecom, digitale systemen, drinkwater, zorgcontinuïteit en openbare_ _dienstverlening, en welke daarvan hebben op dit moment de hoogste prioriteit?_
Antwoord: De gemeente Noardeast-Fryslân onderscheidt de weerbaarheid van de eigen organisatie en die van de samenleving als geheel. Voor de gemeentelijke organisatie zijn kritieke processen en voorzieningen in beeld gebracht en maatregelen getroffen om de continuïteit van de dienstverlening, communicatie en crisisbeheersing te waarborgen. Daarbij wordt voor ICT, informatieveiligheid en cyberweerbaarheid, samengewerkt met het shared service centrum onder regie van de gemeente Leeuwarden.
Voor vitale voorzieningen zoals elektriciteit, telecom, drinkwater en zorg ligt de primaire verantwoordelijkheid bij de betreffende netwerkbeheerders, leveranciers en zorginstellingen. Deze partijen beschikken over eigen continuïteits- en crisisplannen en werken daarbij samen binnen de regionale crisisstructuur van de Veiligheidsregio Fryslân.
De hoogste prioriteiten voor Noardeast-Fryslân zijn momenteel het verder versterken van de continuïteit van de gemeentelijke organisatie, het vergroten van de digitale weerbaarheid en cyberveiligheid en het bevorderen van de zelfredzaamheid en weerbaarheid van inwoners en dorpen bij langdurige verstoringen van vitale voorzieningen.
_Vraag 3. Gemeentelijke maatregelen_
_Welke concrete maatregelen heeft de gemeente zelf de afgelopen twee jaar genomen om de_ _weerbaarheid van de gemeentelijke organisatie en de lokale samenleving te versterken, los van_ _activiteiten die via de Veiligheidsregio Fryslân worden uitgevoerd?_
Antwoord: De gemeente heeft de afgelopen twee jaar verschillende maatregelen genomen om de weerbaarheid van zowel de eigen organisatie als de lokale samenleving te versterken.
Op het gebied van cyberweerbaarheid en informatieveiligheid wordt structureel ingezet op bewustwording onder medewerkers door middel van cursussen, trainingen en ARDA-modules over onder meer cybercriminaliteit, phishing, datalekken en veilig digitaal werken. Daarnaast worden gemeentelijke ICTsystemen periodiek gecontroleerd op kwetsbaarheden en beveiligingsrisico’s. Dit gebeurt in samenwerking met Shared Service Center (SSC) Leeuwarden en een gespecialiseerde externe partij die de ICT-omgeving actief monitort.
Om de continuïteit van de dienstverlening te waarborgen beschikt de gemeente over een dubbel uitgevoerde verbinding met Leeuwarden, een dubbel uitgevoerd datacenter en een noodaggregaat. Hierdoor wordt de kans op uitval van kritieke systemen beperkt en kunnen essentiële processen ook tijdens verstoringen blijven functioneren. Daarnaast is de organisatie ingericht op plaats- en tijdonafhankelijk werken, waardoor werkzaamheden indien nodig vanaf alternatieve locaties kunnen worden voortgezet.
Verder wordt structureel aandacht besteed aan bedrijfscontinuïteit en crisisbeheersing. Crisissituaties worden geoefend met directie en clusterhoofden en er wordt gewerkt aan het verder versterken van de interne continuïteit. Uit een recente inventarisatie blijkt dat de gemeente tijdelijke verstoringen goed kan opvangen, maar dat verdere professionalisering nodig is om ook langdurige uitval van ICT, personeel of locaties beter het hoofd te bieden. Daarom wordt momenteel onderzocht welke aanvullende maatregelen hiervoor nodig zijn.
Met deze maatregelen werkt de gemeente actief aan een robuuste en weerbare organisatie die beter voorbereid is op digitale en fysieke verstoringen
_Vraag 4. Lokale en regionale verantwoordelijkheden_
_De VNG adviseert gemeenten vast te leggen welke onderdelen lokaal worden georganiseerd en welke_ _regionaal of landelijk zijn belegd. Is deze afbakening voor Noardeast-Fryslân inmiddels gemaakt en_ _kan deze met de raad worden gedeeld?_
Ons kenmerk: 2026-266597 Datum: 3 november 2026
Antwoord: De gemeente voert regie op de lokale weerbaarheid en de continuïteit van de eigen organisatie. Specialistische crisisbeheersing, rampenbestrijding en nationale veiligheidsvraagstukken zijn primair
regionaal of landelijk belegd. De gemeente is bijvoorbeeld verantwoordelijk voor de inrichting van Noodsteunpunten (NSP), waar de Veiligheidsregio Fryslân weer verantwoordelijk is voor de inrichting van het coördinatiepunt (CP).
Conform de uitgangspunten van de VNG richt de gemeente Noardeast-Fryslân zich op het waarborgen van de continuïteit van de gemeentelijke dienstverlening, de bescherming van de eigen informatievoorziening en digitale systemen, crisiscommunicatie en de lokale coördinatie tijdens verstoringen en crises. Daarnaast wordt geïnvesteerd in cyberweerbaarheid en bewustwording binnen de organisatie.
Een belangrijk onderdeel van de lokale weerbaarheidsopgave is het versterken van de zelfredzaamheid en maatschappelijke veerkracht van inwoners. Daarom is het belangrijk om samen met dorpsbelangen, maatschappelijke organisaties, zorginstellingen, kerken, verenigingen en vrijwilligersnetwerken te werken
aan initiatieven die bijdragen aan bewustwording, onderlinge hulp en voorbereiding op langdurige verstoringen. Daarbij wordt ook aandacht besteed aan het in beeld brengen van inwoners en instellingen die in een crisissituatie mogelijk extra ondersteuning nodig hebben.
Eind dit jaar starten in drie dorpen pilots. Binnen deze pilots wordt onder meer gekeken naar de inrichting van noodsteunpunten, de rol van dorpshuizen en verenigingen en de wijze waarop lokale netwerken kunnen bijdragen aan hulpverlening en informatievoorziening tijdens een crisis.
Verder onderhoudt de gemeente al actief contact met maatschappelijke partners, zoals zorg- en welzijnsorganisaties, woningcorporaties en onderwijsinstellingen. Daarin wordt ook meegenomen hoe weerbaar deze organisatie zijn en zal gekeken worden om gezamenlijk voorbereid te zijn op mogelijke risico's en langdurige verstoringen.
Samengevat richt de gemeente zich op het versterken van de continuïteit van de eigen organisatie, de bescherming van de informatievoorziening, effectieve crisiscommunicatie en het vergroten van de weerbaarheid en zelfredzaamheid van inwoners en lokale gemeenschappen.
_Vraag 5. Kwetsbare inwoners en de mienskip_
_Hoe heeft de gemeente inzichtelijk gemaakt welke kwetsbare inwoners extra ondersteuning nodig_ _hebben tijdens langdurige verstoringen, en welke rol spelen dorpsbelangen, maatschappelijke_ _organisaties, kerken, verenigingen, zorginstellingen en vrijwilligersnetwerken binnen deze aanpak?_
Antwoord: De gemeente zet in op een lokale en maatschappelijke aanpak, waarbij gebruik wordt gemaakt van de kennis, signaleringsfunctie en betrokkenheid van inwoners en organisaties in de dorpen.
Binnen deze aanpak vervullen dorpsbelangen een belangrijke verbindende rol. Zij kennen de lokale situatie, beschikken over relevante netwerken en kunnen ondersteunen bij het in beeld brengen van inwoners die verminderd zelfredzaam zijn. De gemeente verkent hoe deze signalerende functie in samenwerking met lokale partners verder kan worden versterkt.
Ook maatschappelijke organisaties, kerken, verenigingen, zorginstellingen en vrijwilligersnetwerken, leveren een belangrijke bijdrage. Door hun dagelijkse contacten met inwoners kunnen zij ondersteuningsbehoeften signaleren en, waar mogelijk, bijdragen aan het organiseren van passende hulp en ondersteuning. Hiermee ontstaat een breed lokaal netwerk dat kan worden ingezet om inwoners die extra aandacht nodig hebben tijdens een crisis beter te bereiken.
Daarnaast kunnen dorpshuizen en multifunctionele centra (MFC's) tijdens langdurige verstoringen worden ingezet als lokale informatie-, ontmoetings- en opvanglocatie. Vanuit deze voorzieningen kan de informatievoorziening aan inwoners worden ondersteund en kan hulpverlening lokaal worden gecoördineerd. Vrijwilligers uit maatschappelijke organisaties en lokale netwerken kunnen daarbij praktische ondersteuning bieden aan inwoners die daar behoefte aan hebben.
Ons kenmerk: 2026-266597 Datum: 3 november 2026 Met deze aanpak werkt de gemeente aan het versterken van de sociale veerkracht en zelfredzaamheid binnen dorpen en wijken. Door gebruik te maken van bestaande lokale netwerken wordt beoogd de gevolgen van een crisis voor kwetsbare inwoners zoveel mogelijk te beperken en ondersteuning dichtbij de inwoner te organiseren.
_Vraag 6. Bestuurlijke verantwoordelijkheid en informatievoorziening_
_De VNG adviseert gemeenten vast te leggen wie bestuurlijk opdrachtgever is voor de_ _weerbaarheidsopgave, hoe de organisatie brede coördinatie plaatsvindt en hoe raad en college de_ _voortgang volgen. Hoe is dit binnen Noardeast-Fryslân georganiseerd en op welke wijze wordt de_ _raad periodiek geïnformeerd over voortgang, oefeningen, evaluaties en verbetermaatregelen?_
Antwoord: De bestuurlijke verantwoordelijkheid voor de weerbaarheidsopgave is belegd bij het college van burgemeester en wethouders. Vanuit de portefeuille Veiligheid vervult de burgemeester daarbij een coördinerende rol. De ambtelijke coördinatie vindt organisatiebreed plaats vanuit de veiligheids- en crisisorganisatie, waarbij meerdere beleidsvelden samenwerken aan de verdere versterking van de gemeentelijke weerbaarheid.
Op dit moment wordt binnen de Veiligheidsregio Fryslân met negen gemeenten gewerkt aan een pilot voor de verdere inrichting van de weerbaarheidsopgave. De resultaten hiervan worden verwerkt in een regionale leidraad voor gemeenten. Noardeast-Fryslân sluit hierbij aan en wacht de uitkomsten af voordat verdere lokale uitwerking en structurele rapportage aan de raad plaatsvinden.
In afwachting van de regionale kaders worden lopende ontwikkelingen en initiatieven binnen de gemeente al wel voortgezet. Nadat de resultaten van de pilot van de veiligheidsregio beschikbaar zijn, wordt de raad geïnformeerd over de gekozen inrichting, de voortgang, evaluaties en eventuele verbetermaatregelen.
Met vriendelijke groet,
Burgemeester en wethouders van Noardeast-Fryslân,
H.J.C.M. Verbunt, MBA mr. J.G. Kramer
Secretaris Burgemeester