Moerdijk, 19 november 2026
Bron laatst gecontroleerd op 19 november 2026.
Technische vragen
ChristenUnie Mevrouw N. Tolenaars
Kenmerk 01347 TV Vergadering Commissievergadering van 19 november 2026 Datum 17 november 2026
Onderwerp Exploitatieovereenkomst Fort Sabina vanaf december 2026
Geachte mevrouw Tolenaars,
Naar aanleiding van het raadsvoorstel over de nieuwe beheer- en exploitatieovereenkomst voor Fort Sabina heeft uw fractie technische vragen gesteld over de gemaakte afwegingen, de financiële consequenties en de toekomstige exploitatie.
Hieronder beantwoorden wij uw vragen.
Vraag 1 Zijn er ook alternatieve oplossingsrichtingen onderzocht om te komen en zo ja, kunnen we inzicht krijgen in deze alternatieven?
Antwoord 1: Ja. Bij de voorbereiding van de nieuwe beheer- en exploitatieovereenkomst zijn, mede op basis van juridisch advies van advocatenkantoor AKD, verschillende oplossingsrichtingen verkend.
Daarbij zijn vier mogelijkheden in beeld gebracht: 1. Quasi-inbesteding: Voortzetting van de samenwerking met Stichting Fort Sabina, waarbij de gemeente voldoende zeggenschap en toezicht krijgt om de exploitatie zonder aanbesteding te kunnen onderbrengen bij de stichting. 2. Subsidierelatie: Financiering van maatschappelijke activiteiten door de gemeente, waarbij de stichting zelfstandig opereert. Deze mogelijkheid biedt echter onvoldoende zekerheid wanneer de gemeente concrete eisen wil stellen aan de exploitatie en uitvoering. 3. Alleenrecht: Het exclusief aanwijzen van de stichting als exploitant. Deze constructie vereist een specifieke juridische grondslag en een zwaarwegende motivering en is daarom als minder kansrijk beoordeeld. 4. Aanbesteding: Het via een aanbestedingsprocedure selecteren van een exploitant. Deze mogelijkheid biedt een juridisch duidelijke route, maar brengt onzekerheid met zich mee over de voortzetting van de exploitatie door de huidige stichting.
Op basis van deze verkenning is gekozen voor verdere uitwerking van quasi-inbesteding.
1
Deze oplossingsrichting sluit het beste aan bij de wens om de bestaande samenwerking voort te zetten en tegelijkertijd de gemeentelijke betrokkenheid, het toezicht en de borging van publieke belangen te versterken. De gekozen constructie is vervolgens nader juridisch getoetst en uitgewerkt in de beheer- en exploitatieovereenkomst.
Vraag 2: Waarom wordt de vergoeding aan de Stichting inzake activiteiten die betrekken hebben op participatie niet vanuit het Participatiebudget betaald?
Antwoord 2 De financiering van het participatieproject op Fort Sabina vindt haar oorsprong in de besluitvorming van de gemeenteraad van 13 december 2018. Destijds is toegelicht dat de gemeente Moerdijk de beschikbare re-integratie- en participatiemiddelen grotendeels heeft ondergebracht bij het Werkplein. Het beperkte budget dat de gemeente zelf beschikbaar hield voor lokale participatie-initiatieven, was onvoldoende om het project op Fort Sabina te financieren. Bovendien zou volledige inzet van dit budget betekenen dat er geen financiële ruimte meer overbleef voor andere lokale initiatieven. Om die reden heeft de gemeenteraad in 2018 besloten de pilot op Fort Sabina te financieren vanuit de stelpost nieuw beleid, onderdeel onvoorzien incidentele middelen. Het participatieproject is vervolgens structureel voortgezet, waarbij de gemeentelijke bijdrage voor de begeleidingskosten onderdeel is geworden van de financiële afspraken binnen de exploitatieovereenkomst. Met het voorliggende raadsvoorstel wordt deze bestaande financieringssystematiek voortgezet.
Vraag 3 Er wordt in het voorstel gesproken over de toevoeging van de botenloods aan deze overeenkomst. Mocht het college concluderen dat die aan de overeenkomst moet worden toegevoegd, krijgt de gemeenteraad daartoe dan een voorstel?
Antwoord 3 De mogelijke toevoeging van de Botenloods Sabina maakt op dit moment geen onderdeel uit van de voorliggende beheer- en exploitatieovereenkomst. De gemeente en Stichting Fort Sabina.nl onderzoeken of en onder welke voorwaarden de exploitatie van de botenloods aan de overeenkomst kan worden toegevoegd. Daarbij wordt rekening gehouden met de positie van de stichting die de botenloods momenteel exploiteert. Een eventuele toevoeging kan worden vastgelegd in een schriftelijk addendum bij de overeenkomst. Dit betreft in beginsel een bevoegdheid van het college. De gemeenteraad ontvangt daarom niet automatisch een afzonderlijk voorstel.
Indien de toevoeging leidt tot besluiten waarvoor de gemeenteraad bevoegd is, bijvoorbeeld het beschikbaar stellen van aanvullende financiële middelen, wordt hiervoor een afzonderlijk raadsvoorstel voorgelegd. De raad wordt wel geïnformeerd over de uitkomsten van het onderzoek en de eventuele vervolgstappen.
Vraag 4 Het goedkeuren van dit voorstel zorgt voor additionele structurele uitgaven. Met het oog op de verwachte/aangekondigde bezuinigingsopgave: welke mogelijkheden heeft de gemeente om uit deze overeenkomst te stappen wanneer de financiële positie van de gemeente daarom vraagt?
2
Antwoord 4: Bij het aangaan van de nieuwe beheer- en exploitatieovereenkomst wordt bewust gekozen voor een financiële verplichting voor een periode van vijf jaar, van 18 december 2026 tot en met 17 december 2031. De structurele financiële gevolgen zijn onderdeel van het voorliggende raadsvoorstel en worden daarmee vooraf ter besluitvorming aan de gemeenteraad voorgelegd. De overeenkomst biedt geen mogelijkheid om deze tussentijds eenzijdig te beëindigen uitsluitend vanwege gemeentelijke bezuinigingen. Artikel 3, vijfde lid, voorziet wel in tussentijdse beëindiging bij zwaarwegende omstandigheden waardoor voortzetting redelijkerwijs niet van de gemeente kan worden verlangd. Een verslechterde financiële positie leidt niet automatisch tot toepassing van deze bepaling. Bij tussentijdse beëindiging geldt in beginsel een opzegtermijn van minimaal twaalf maanden. Ook moeten eventuele lopende verplichtingen zorgvuldig worden afgewikkeld.
De gemeente kan er na afloop van de eerste vijf jaar voor kiezen de overeenkomst niet te verlengen. De financiële verplichtingen gedurende de overeengekomen looptijd worden daarmee nadrukkelijk betrokken bij de besluitvorming die nu aan de gemeenteraad voorligt.
Met vriendelijke groet,
S. Elseman Gemeentesecretaris
3