Land van Cuijk, 10 november 2026
Bron laatst gecontroleerd op 19 november 2026.
Z/26/334313 - D/26/2503358 / RIS 2026-V-109 1 Beantwoording schriftelijke vragen
Onderwerp: Beantwoording schriftelijke vragen FVD Geopark Peelhorst en Maasvallei
Indiener(s): Marianne Akkermans (FVD) Datum vragen: 15 september 2026 Portefeuillehouder: Wethouder Mike van Diemen Team: Natuur, Milieu & Energie Openbaar: Openbaar Datum college: 10 november 2026 Nummer vragen: RIS 2026-V-109 Datum publicatie: 10 november 2026
Samenvatting Raadslid Marianne Akkermans van fractie FVD heeft op 15 september 2026 schriftelijke vragen gesteld over het onderwerp. In dit document worden de gestelde vragen beantwoord. De gestelde vragen worden hierna telkens herhaald met daaronder het antwoord van het college. De vragen zijn voorafgegaan door een inleiding, die hierna is opgenomen.
Inleiding vragen Via het zakelijke blad In Zaken1 vernamen wij dat de gemeente Land van Cuijk, samen met diverse regio-partners, het convenant Geopark Peelhorst en Maasvallei 2026–2029 heeft ondertekend als opstap naar de status van UNESCO Global Geopark in 2026. De fractie van Forum voor Democratie (FVD) Land van Cuijk constateert dat de gemeenteraad vooraf niet is geïnformeerd of geconsulteerd. Het aangaan van langdurige financiële en ambtelijke verplichtingen raakt rechtstreeks aan de kaderstellende rol en het budgetrecht van de raad. Daarnaast wijzen officiële documenten van de Provincie Limburg op aanzienlijke risico's omtrent planologische schaduwwerking, jaarlijkse financiële afdrachten en indirecte restricties voor boeren, ondernemers en woningbouw. Dit klemt te meer door de stapeling met NOVEX De Peel, stikstofregels en gedwongen vernatting rond geologische breuklijnen.
Gelet hierop heeft de fractie van FVD de onderstaande vragen.
Vraag 1 Is het correct dat het college het convenant Geopark Peelhorst en Maasvallei 2026–2029 heeft ondertekend zonder de gemeenteraad hier vooraf actief over te informeren? Zo ja, waarom is de raad niet vooraf betrokken?
1 https://www.inzaken.nl/land-van-cuijk-ondertekent-convenant-geopark/
Z/26/334313 - D/26/250335 / RIS 2026-V-109 2 Antwoord: Dat is correct. Er is hier sprake van een (verlenging van een) overeenkomst waarvan de bevoegdheid ligt bij het college van burgemeester en wethouders. Op grond van artikel 171 lid 2 Gemeentewet is volmacht verleend aan de verantwoordelijke portefeuillehouder om het convenant te ondertekenen.
Vraag 2 Wie is de verantwoordelijk bestuurder in Land van Cuijk voor dit project nu wethouder Antoinette Maas gestopt is?
Antwoord: Dat is wethouder Mike van Diemen.
Vraag 3 Welke jaarlijkse financiële bijdrage levert de gemeente Land van Cuijk op basis van het convenant voor de periode 2026–2029 aan de werkorganisatie van het Geopark, en ten laste van welke begrotingspost komt deze afdracht?
Antwoord: De gemeente Land van Cuijk draagt in de periode 2026-2029 jaarlijks een bedrag van € 17.500,- bij aan de samenwerking Geopark Peelhorst en Maasvallei van begrotingspost 68011600 Natuur en Landschap. In 2026 is eenmalig € 5.000,- extra bijgedragen in verband met de incidentele kosten voor de UNESCO-aanvraag.
Vraag 4 Hoeveel ambtelijke uren respectievelijk fte's worden er binnen de gemeentelijke organisatie gereserveerd voor de uitvoering en ondersteuning van het Geopark- traject?
Antwoord: De afgesproken ambtelijke inzet voor het Geopark is maximaal 4 uur per week. De invulling hiervan is verdeeld over meerdere disciplines (recreatie, communicatie, natuur en landschap).
Vraag 5 Op welke wijze verdraagt het zonder voorafgaande raadsinformatie aangaan van meerjarige bestuurlijke en financiële verplichtingen zich met de actieve informatieplicht en het budgetrecht van de raad?
Antwoord: In de Meerjarenbegroting is structureel geld opgenomen voor de hierboven genoemde bijdrage met instemming van de gemeenteraad.
Vraag 6 Is het college bereid om de raad per omgaande een volledig, getekend afschrift van het convenant 2026–2029 inclusief alle bijbehorende bijlagen en het concept-bidbook te doen toekomen?
Z/26/334313 - D/26/250335 / RIS 2026-V-109 3
Antwoord: Het conceptbidboek is nog niet gereed (verwachting is eind 2026) en kan op dit moment niet verstrekt worden. Het convenant is als bijlage a toegevoegd.
Vraag 7 Is het college bekend met het besluit van de provincie Limburg om het bindende convenant uitdrukkelijk niet te ondertekenen vanwege de gerede vrees voor planologische schaduwwerking op bestaande en toekomstige ontwikkelingen?
Antwoord: Ons is bekend dat Gedeputeerde Staten van de provincie Limburg medio mei 2026 een getekende verklaring hebben afgegeven het Geopark te willen ondersteunen.
Vraag 8 Op welke wijze kan het college uitsluiten dat het UNESCO-label of de aanwijzing van geosites via provinciaal of gemeentelijk beleid alsnog als indirecte weigeringsgrond of restrictie gaat werken bij ruimtelijke vergunningverlening?
Antwoord: UNESCO kent verschillende statussen. Anders dan bijvoorbeeld bij het UNESCO werelderfgoed waar het gaat om het behoud, gaat het bij de UNESCO Geoparken om hoe de geologie de mens beïnvloed nu en in de toekomst. Een UNESCO Geopark-status biedt dan ook geen enkele extra bescherming van of aan een gebied. Aan een UNESCO Geopark status kunnen dan ook geen directe, indirecte weigeringsgronden of restricties worden afgeleid anders dan deze zijn opgenomen in het gemeentelijk en provinciaal beleid.
Vraag 9 Op welke manier is in het convenant 2026–2029 voorzien in een tussentijdse uittreedclausule of opzegtermijn, en welke juridische of financiële consequenties zijn er verbonden aan een eventueel besluit van Land van Cuijk om de deelname stop te zetten?
Antwoord: Zie hiervoor artikel 9 en 10 lid f in het bijgevoegde convenant.
Vraag 10 Welke specifieke locaties en percelen binnen de gemeente Land van Cuijk worden in het kader van de UNESCO-aanvraag als geosite aangemerkt?
Antwoord: Er worden zeven Geosites benoemd in het Land van Cuijk. Dit zijn de Maasvallei, Langenboom/de Kuilen, de stijlrand bij Mill, omgeving IJzerbroekseweg Sint Hubert, de Peelraamstelling, de watermolen bij Oploo en de Vilt.
Vraag 11 Kan het college gegarandeerd toezeggen dat boeren, woningbouwprojecten en bedrijven rondom aangewezen geosites en breuklijnen geen belemmeringen gaan ondervinden inzake grondbewerking, uitbreiding of bouwmogelijkheden?
Z/26/334313 - D/26/250335 / RIS 2026-V-109 4 Antwoord: Dit kan het college niet toezeggen, omdat het hier vaak gaat om gebieden met waarden (aardkundig, landschappelijke, natuur) die los van het Geopark een belemmering kunnen vormen. Zie antwoord vraag 8.
Vraag 12 Welke waarborgen biedt het college om te voorkomen dat het aanwijzen van geologische zones afbreuk doet aan de vrije beschikking en het eigendomsrecht van particuliere grondgebruikers?
Antwoord: Er worden geen geologische zones aangewezen in het kader van het Geopark. Zie hiervoor ook de antwoorden bij vraag 8 en11.
Vraag 13 Hoe verhoudt de toetreding tot het Geopark zich tot de toch al complexe gebiedsopgaven binnen NOVEX De Peel, stikstofreductie en de Kaderrichtlijn Water (KRW)?
Antwoord: Deze staan los van elkaar. Gebiedsopgaven zoals stikstofreductie en de Kaderrichtlijn Water staan los van geologische waarden. Wel kan het Geopark door gebiedskennis bijdragen aan mogelijke kansen die hierdoor ontstaan, bijvoorbeeld op het gebied van recreatie en waterberging.
Vraag 14 Voorziet het college het risico dat het verhogen van grondwaterstanden en vernatting rond breuklijnen (wijstgronden) leidt tot vernattingsschade of teeltbeperkingen op omliggende agrarische gronden?
Antwoord: Het doel van Geopark Peelhorst en Maasvallei is het verhaal te vertellen van de geologie en de ontstaansgeschiedenis van de landschappen: de breuken. Het gaat om het zichtbaar en beleefbaar maken van het unieke landschap(pen) en om de identiteit van de streek in zijn totaliteit verder te ontwikkelen. Deze vraag is in relatie tot het Geopark niet aan de orde.
Vraag 15 Hoeveel hectares landbouwgrond worden er binnen de gemeente omgezet naar natuur in dit Geopark, en welke afspraken zijn er gemaakt met externe terreinbeheerders zoals Staatsbosbeheer, Brabants Landschap en het Waterschap Aa en Maas over het beheer hiervan?
Antwoord: De gemeente Land van Cuijk streeft naar nieuwe natuur op basis van de Natuurvisie 2024- 2030. Daar staat het Geopark volkomen los van.
Z/26/334313 - D/26/250335 / RIS 2026-V-109 5 Vraag 16 Welke gevolgen heeft de mogelijke toekenning van de Geopark-status voor het gemeentelijke archeologiebeleid, waaronder de Nota Archeologie en de geldende archeologische verwachtingskaarten?
Antwoord: De mogelijke toekenning van de Geopark-status heeft geen gevolgen voor het gemeentelijke archeologiebeleid. In het geval van Omgevingsplanwijzigingen of BOPA- procedures wordt de ETFAL-procedure doorlopen en in het geval van Omgevingsplanactiviteiten worden deze getoetst aan de vastgestelde regels met betrekking tot archeologie in het Omgevingsplan.
Vraag 17 Leidt het Geopark-label tot extra verplichte archeologische of geologische onderzoeksplichten en administratieve lasten voor inwoners en ondernemers bij bodemverstoring?
Antwoord: Het Geopark-label heeft geen invloed op archeologische onderzoeksverplichtingen. De aardkundige aspecten binnen het gebied van het Geopark maken onderdeel uit van de huidige verwachtingskaarten binnen de gemeente. Het beleid en de regels zijn hier dan ook al op afgestemd.
Vraag 18 Bent u bereid om elke voorgenomen beleids- of regelwijziging die voortvloeit uit het Geopark eerst ter expliciete besluitvorming aan de raad voor te leggen?
Antwoord: Aangezien dit niet aan de orde is (zie uitleg vraag 8) zeggen wij dit niet toe.
Hoe ziet het vervolgtraject eruit? Niet van toepassing.
Bijlagen Bij deze beantwoording hoort de volgende bijlage: a. Convenant Geopark Peelhorst en Maasvallei 2026–2029.
Burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester,
Johan Postma Marieke Moorman