Bernheze, 17 december 2026
Bron laatst gecontroleerd op 19 november 2026.
Vastgesteld door het college d.d. xx
Tweede tussentijdse rapportage 2026
Gemeente Bernheze
Inhoudsopgave
Inleiding 3
Samenvatting 4
Beleid 6
Leefbare kernen 6 Gezonde zorgzame gemeente 16 Klimaatbestendig, biodivers en circulair 18 Duurzame landbouw en economie 19 Weerbare en veilige samenleving 21 Dienstverlening en sterke organisatie 24 Financiën 25
Budgetten 26
Voorstel 29
Bijlagen 30
Bijlage 1: Besluitvorming college op basis van artikel 5 lid 4 Financiële verordening 31
Bijlage 2: Wat mag het kosten (financiële afwijkingen) 32
Leefbare kernen 32 Gezonde zorgzame gemeente 38 Klimaatbestendig, biodivers en circulair 42 Duurzame landbouw en economie 43 Dienstverlening en sterke organisatie 43 Financiën 45
Bijlage 3: Afsluiten kredieten 47
Bijlage 4: Mutaties op reserves 49
pagina 2
Inleiding
Met deze rapportage informeren wij u over ontwikkelingen en afwijkingen die te maken hebben met de uitvoering van de begroting over 2026 (terugkijkend op de verslagperiode tot en met augustus en vooruitkijkend over het resterende deel van 2026). Wij geven een uiteenzetting van de belangrijkste ontwikkelingen per programma.
De begroting en ook deze rapportage wordt onderverdeeld in de volgende programma’s:
- Programma 1: Leefbare kernen
- Programma 2: Gezonde zorgzame gemeente
- Programma 3: Klimaatbestendig, biodivers en circulair
- Programma 4: Duurzame landbouw en economie
- Programma 5: Weerbare en veilige samenleving
- Programma 6: Dienstverlening en sterke organisatie
- Programma 7: Financiën
Ontwikkelingen, afwijkingen van het bestaande beleid verzamelen op basis van bovengenoemde indeling. Daarnaast willen wij dezelfde opbouw gebruiken zoals alle P&C producten waarbij we ingaan op:
Beleidsmatig
- Wat willen we bereiken
- Wat gaan we daarvoor doen of waar staan we
Financieel
- Wat mag het kosten?
pagina 3
In het kader van rechtmatigheid is het noodzakelijk dat afwijkingen op programmaniveau door de raad worden geaccordeerd. Dit is ook een vereiste van onze provinciale toezichthouder om de mutaties per programma inzichtelijk te maken.
| Programma | Budget 2026 na wijziging | Mutatie incidenteel | Mutatie structureel | Budget 2026 na wijziging tussentijdse rapportage |
|---|---|---|---|---|
| Programma 1: Leefbare kernen | 12.159.784 | -1.413.772 | -36.191 | 10.709.821 |
| Programma 2: Gezonde zorgzame gemeente | 38.631.257 | -347.249 | -109.959 | 38.174.049 |
| Programma 3: Klimaatbestendig, biodivers en circulair | 1.485.191 | 7.998 | 0 | 1.493.189 |
| Programma 4: Duurzame landbouw en economie | 714.762 | -10.000 | 0 | 704.762 |
| Programma 5: Weerbare en veilige samenleving | 4.288.437 | -10.146 | 0 | 4.278.291 |
| Programma 6: Dienstverlening en sterke organisatie | 15.500.291 | 94.279 | -7.832 | 15.586.738 |
| Programma 7: Financiën | -72.779.722 | -199.519 | -10.000 | -72.989.241 |
| Resultaat tweede tussentijdse rapportage 2026 | -1.878.409 | -163.982 | ||
| Saldo (+ = nadelig / - = voordelig) | -2.042.391 | -2.042.391 |
De tweede tussentijdse rapportage 2026 sluit op een voordelig resultaat van € 2.042.391. Het resultaat bestaat uit een incidenteel voordeel van € 1.878.409 en een structureel voordeel van € 163.982. Het saldo van de tweede tussentijdse rapportage 2026 € 2.042.391 voegen we toe aan de reserve nog nader te bestemmen. Het structurele voordeel van € 163.982 verwerken we in de begroting 2027.
De grotere financiële resultaten (> € 100.000) zijn (V=voordeel, N=nadeel):
- SPUK-regeling realisatiestimulans € 693.000 (V)
- Regeling Woningbouwversnelling € 118.000 (N)
- Leges Omgevingsvergunningen € 315.000 (V)
- Huuropbrengsten de Wildhorst € 166.762 (V)
- Verkoop pand Leekenstraat € 600.000 (V)
- Gladheidsbestrijding € 207.502 (N)
- Brugfunctionaris € 165.000 (V)
- Bijstelling budgetten ministerie van Sociale Zaken SPUK 2024 en 2025 € 230.574 (V)
- Wachtgeldverplichting wethouders € 126.700 (N)
- Mei- en septembercirculaire € 93.296 (N)
- Besluiten college op basis van artikel 5 financiële verordening € 294.029 (V)
pagina 4
pagina 5
- Passend en betaalbaar woningaanbod voor alle doelgroepen;
- Verduurzaming van de woningvoorraad (doel van de gemeente is om in 2050 energieneutraal en circulair te zijn);
- Groene, gezonde en inclusieve leefomgeving die uitnodigt om te wonen, te ontmoeten, bewegen en te recreëren;
- Voorzieningenniveau en openbare ruimte op minimaal het wettelijk niveau;
- Goede bereikbaarheid van onze kernen, met daarbij extra aandacht voor de verkeersveiligheid, met name voor fietsers en voetgangers;
- Kwalitatief goede en aantrekkelijke fiets- en wandelroutes;
- Behoud van ons erfgoed en monumenten;
- Uitvoering van de Omgevingswet.
Vanuit het rijk is via het gemeentefonds in december eenmalig € 95.231 beschikbaar gesteld voor de implementatie van het programma Volkshuisvesting.
Regionaal is afgesproken dat gemeenten dit geld te reserveren voor de implementatie van de regionale urgentieregeling. Wat een verplichting is geworden met de inwerkingtreding van het programma Volkshuisvesting op 1 juli 2026. Op dit moment is echter nog niet duidelijk of deze financiële uitvraag eind 2026 of in 2027 gaat plaatsvinden. Als de financiële uitvraag in 2027 gaat plaatsvinden zullen wij uw raad voorstellen bij de jaarrekening 2026 dit bedrag over te hevelen naar 2027
Door de werving en start van een projectleider binnen de organisatie heeft de opstart van het project op zich laten wachten. Intern is momenteel begonnen met de opstart van een projectopdracht. (Grote) uitgaven en realisatie worden in 2027 verwacht.
Van het groenbudget van € 59.675 resteert nog € 34.000. Hiervoor zijn de vergroeningskaart en bomenkansenkaart opgesteld en voeren we een groencommunicatie-campagne uit. Het restant budget van € 34.000 wordt ingezet voor aanvullende groendoelen, waaronder de uitbreiding van het bosareaal in samenwerking met de Bosgroep.
pagina 6
De ambities uit onze woonvisie vinden hun uitwerking in de verschillende woningbouwplannen. Hieronder een korte toelichting op de grootste plannen.
1. Herstructurering d’n Berg (Heesch)
Het project bestaat uit het realiseren van 72 sociale huurwoningen door Mooiland.
De Raad heeft het bestemmingsplan 4 juli 2024 vastgesteld. Er is geen beroep ingesteld bij de Raad van State. Het bestemmingsplan is onherroepelijk. De woningen worden gesloopt. De start van de bouwwerkzaamheden is januari 2027. Eind 2027 worden de woningen opgeleverd.
2. Kamersche Hoef (Heeswijk-Dinther)
Het project bestaat uit het realiseren van 143 woningen.
De Raad heeft het bestemmingsplan 26 september 2023 vastgesteld. Er is geen beroep ingesteld bij de Raad van State. Daarmee is het bestemmingsplan onherroepelijk. De locatie is bouwrijp gemaakt. De woningen in fase 1 en 2 zijn in aanbouw.
3. Nobisweg-Koffiestraat (Heeswijk-Dinther)
Het project bestaat uit 208 woningen.
De Raad heeft het bestemmingsplan op 26 september 2024 vastgesteld. Naar aanleiding van het beroep is het bestemmingsplan aangepast op de onderdelen geluid en stikstof. Het herstelbesluit is op 23 oktober 2025 voorgelegd aan de raad. Op 12 oktober 2026 is het beroep behandeld door de Raad van State. We verwachten eind 2026 de uitspraak waarna we in januari 2027 starten met het bouwrijp maken. De volkstuinen aan de Koffiestaat zijn begin 2026 verplaatst naar de nieuwe locatie aan de Berg en Dalseweg.
4. Oude Torenweg (Nistelrode)
Het project bestaat uit het realiseren van vijf sociale huurwoningen door Mooiland.
De Raad heeft het bestemmingsplan op 23 mei 2024 vastgesteld. Het plan heeft daarna ter inzage gelegen. Er is beroep ingesteld bij de Raad van State. Op 21 januari 2025 is er een voorlopige voorziening aangevraagd. Op 12 maart 2025 heeft de Raad van State de voorlopige voorziening toegekend. Het plan ligt tot de behandeling van het beroep door de Raad van State stil.
Naar aanleiding van het beroep is het bestemmingsplan aangepast op het onderdeel parkeren. Het herstelbesluit is 3 juli 2025 vastgesteld door de raad. Het aangepast bestemmingsplan heeft van 17 juli 2025 tot en met 27 augustus 2025 ter inzage gelegen. Er is geen aanvullend beroep ontvangen.
pagina 7
De Raad van state is geïnformeerd over het genomen herstelbesluit. Dit herstelbesluit wordt meegenomen in de behandeling van het beroep ten aanzien van het oorspronkelijk bestemmingsplan.
5. Weijen West fase 1 (Nistelrode)
Het project bestaat uit het realiseren van ongeveer 27 woningen waarvan 9 sociale huurwoningen (30%) door Mooiland. De overige 18 woningen bestaan uit 4 twee onder een kap woningen in de vrije verkoop en 14 projectwoningen.
Het bestemmingsplan is onherroepelijk.
In oktober 2026 is gestart met het bouwrijp maken. De nutsvoorzieningen worden in mei 2027 pas aangelegd. Start bouw is begin 2027 gepland, de oplevering begin 2028.
De bouw van 4 woningen op vrije kavels (2 x twee onder een kap woningen) aan de Weverstraat is reeds gestart. De bouw van 4 vrije kavels (2 x twee onder een kap woningen) aan de Weverstraat is opgestart.
6. Heeswijkse Akkers (Heeswijk-Dinther)
Het project bestaat uit het realiseren van 73 woningen waaronder 32 projectwoningen, 8 vrije kavels, 16 sociale huurwoningen en maximaal 8 kavels bestemd voor CPO bouw. De overige gronden zijn niet in eigendom van de gemeente.
De vrije kavels zijn allen verkocht. De projectwoningen binnen het plangebied worden gebouwd door 2 verschillende ontwikkelaars. Begin 2026 start verkoop en eind 2026 start bouw. Oplevering Q1/2 2028.
Start bouw sociale huurwoningen medio Q2, oplevering eind 2026.
De procedure voor het vormen van een CPO-groep is ook afgerond. We verwachten dat ook deze bouw begin 2027 kan starten.
7. Schaapsdijk wijziging Kavel K4/K5
Het bestemmingsplan Schaapsdijk is in 2022 vastgesteld. Het project bestond uit het realiseren van 25 woningen in CPO verband en 5 sociale huurwoningen. Deze kavels zijn in 2023 en 2024 allen verkocht. De woningen zijn allen nagenoeg allemaal gebouwd met uitzondering van 2 vrijstaande woningen.
De verkoopprocedure voor het werven van een ontwikkelaar is afgerond. Start bouw Q4 2026, oplevering Q4 2027.
pagina 8
8. Mozartlaan-Verdilaan
Het project bestaat uit het realiseren van een appartementengebouw met 25 sociale huurwoningen door Brabant Wonen.
Het plan is op 28 mei door de raad vastgesteld. Het heeft daarna voor 6 weken ter inzage gelegen. Er is door 3 partijen beroep ingesteld. We zijn in afwachting van een zittingsdatum bij de Raad van State.
9. De Bunders
Het plan voorziet in ca. 325 woningen.
De wijziging van het omgevingsplan is vastgesteld. Er zijn 2 beroepen ontvangen. Met één bezwaarmaker zijn afspraken gemaakt. Dit beroep wordt ingetrokken. Het andere beroep blijft staan. Op 24 april is het beroep behandelt bij de Raad van State. Eind 206 wordt de uitspraak verwacht.
Tevens wordt momenteel een wijziging Omgevingsplan gevolgd om de benodigde compensatiegronden voor diersoorten mogelijk te maken. Deze lag tot 9 september ter inzage (beroepstermijn). Als deze wijziging van het omgevingsplan onherroepelijk is kan er gestart worden met het bouwrijp maken van de woningbouwlocatie.
10. Weijen west fase 2 t/m 5
Het plan voorziet in ca. 260 woningen.
De omgevingsdialoog/ participatie is opgestart. Er zijn twee informatiebijeenkomsten georganiseerd in december 2025 en maart 2026.
Het stedenbouwkundige plan is nagenoeg definitief. Deze vormt de basis voor de planologische procedure. De benodigde planologische procedure is in de opstartfase. Een groot deel van de onderzoeken zijn al uitgevoerd. De verwachting is dat het plan begin 2027 ter inzage wordt gelegd. Daarvoor zal nog een derde informatiebijeenkomst worden georganiseerd.
De planning voorziet in het bouwrijp maken vanaf de eind 2027 en start woningbouw vanaf medio 2028.
11. Oude Veghelsedijk (Vorstenbosch)
Het plan voorziet in circa 31 woningen waarvoor de benodigde planologische procedure in gang is gezet. Het plan is in september 2026 vastgesteld door het college.
12. Molenhoeven 3 (Loosbroek)
Het plan voorziet in ca. 61 woningen.
pagina 9
De omgevingsdialoog/ participatie is opgestart. Op 2 oktober 2025 heeft een informatiebijeenkomst voor de omgeving plaatsgevonden. We verwachten het ontwerpplan in 2027 ter inzage te leggen.
13. Flexwoningen (Schoonstraat Heesch en Zwarte Molen Zuid Nistelrode)
Het project voorziet in het realiseren van 29 flexwoningen aan de Schoonstraat in Heesch en 40 flexwoningen nabij Zwarte Molen Zuid in Nistelrode. De doelgroep is spoedzoekers die door de woningcorporatie en tevens onze samenwerkingspartner in het project, zullen worden toegewezen.
De omgevingsdialoog/ participatie is in gang. Medio vorig jaar (2024) heeft voor de beide planlocaties een afzonderlijke informatiebijeenkomst plaatsgevonden. Het project heeft een eigen webpagina onder de gemeentelijke website die periodiek wordt geactualiseerd.
De benodigde planologische procedure (voor de beide locaties ieder een Buitenplanse Omgevingsplanactiviteit (ofwel BOPA) is afgerond met dien verstande dat voor de Schoonstraat geldt dat een ecologisch onderzoek nog wordt uitgevoerd op korte termijn. De locatie Zwarte Molen Zuid is inmiddels opgeleverd en zal voor de zomer van 2026 woonrijp zijn. Voor de locatie Schoonstraat ligt dit anders. Ecologisch onderzoek heeft aangetoond dat er een das in het plangebied leeft. De consequenties hiervan voor de vergunningverlening worden momenteel in beeld gebracht zodat we alsnog bouwrijp maken en starten met de bouw in 2026.
14. Heuvel 18 (Vorstenbosch)
Dit project is een initiatief van derden en bestaat uit het realiseren van ca. 52 woningen + 22 zorg eenheden. De initiatiefnemer maakt op dit moment geen voortgang in het project. Een verdere planning is op dit moment dan ook niet te geven.
15. Broekkant-Korenakkers (Vorstenbosch)
Dit project is een initiatief van derden en bestaat uit het realiseren van ca. 49 woningen.
Het is een samenvoeging van meerdere initiatieven: Hondstraat, Schoolstraat 49, Broekkant 12 en CPO voor elkaar.
We verwachten het ontwerp van het ruimtelijk plan in 2027 ter inzage te leggen.
16. Landerstraat-Kortdreef (Heesch)
Dit project is een initiatief van derden en bestaat uit het realiseren van ca. 64 woningen. Dit initiatief valt binnen de gebiedsvisie Hooge Vorssel. Ambtelijk is de wenselijkheid uitgesproken.
We verwachten het ontwerp van het ruimtelijk plan in de eerste helft van 2027 ter inzage te leggen.
pagina 10
17. Gouverneursweg 1c
Het plan voorziet in de bouw van 1 vrijstaande woning. Deze komt voort uit compensatie van aankoop Hoofdstraat 12 binnen plangebied Heeswijkse akkers.
Het bestemmingsplan is onherroepelijk. De omgevingsvergunning bouwactiviteit is verleend.
Er zijn extra kosten voor wat betreft de aanleg van het riool. Samen met tegenvallers eerder in het project betekent dit gefaseerd een totaalverlies van € 56.000. Eerder is € 45.000 (2024/2025/2026) al gerapporteerd. Per saldo betekent dit een aanvullend tekort van € 11.000.
De gemeente Bernheze werkt aan een toekomstbestendige gebiedsvisie voor de noordrand van Heesch. Het doel is richting te geven aan de ontwikkeling van het gebied op het gebied van wonen, verkeer, detailhandel, natuur, water, milieu en leefomgeving. De visie bouwt voort op bestaande beleidsdoelen van de gemeente en vormt een kader voor toekomstige keuzes. Er is een intensief participatieproces doorlopen met een drietal bijeenkomsten.
De visie gaat nu de afrondende fase in. De opgehaalde reacties worden verwerkt en de haalbaarheidsstudie wordt voltooid. Naast de tekeningen komt er een rapport met de belangrijkste overwegingen en de spelregels die als aanvulling op de visie gelden.
In de begroting 2026 is formatie-uitbreiding opgenomen voor een projectleider. Dit om de leiding van de diverse grotere strategische projecten in eigen huis te kunnen borgen en minder afhankelijk te zijn van externe inhuur. De vacature is inmiddels ingevuld met de komst van een nieuwe projectleider die zich momenteel vooral focust op de Wildhorst en Heesch-West.
Op basis van een medio 2025 opgeleverde externe Tracéverkenning oostelijke verbindingsweg Heeswijk-Dinther door bureau BRO (huidig Movares) is de planontwikkeling van de Oostelijke Randweg HD opgestart. Op 10 november 2025 heeft in het kader van Participatie/ de Omgevingsdialoog een informatiebijeenkomst plaatsgevonden. Met de betrokken grondeigenaren is eveneens het eerste contact gelegd.
In februari 2026 heeft de raad de tracéverkenning vastgesteld en de benodigde middelen ter beschikking gesteld op basis waarvan de nadere voorbereiding en ontwikkeling is opgestart. Hiertoe zullen het benodigde grondverwervingstraject en de planologische procedure worden doorlopen. Ten behoeve van de planologische procedure is middels een Europese Aanbesteding een bureau geworven dat in juni met de werkzaamheden is gestart om te komen tot de benodigde wijzing van het Omgevingsplan.
pagina 11
Het plan voorziet in een nieuwe gezamenlijke sportaccommodatie voor 5 lokale sportverenigingen, mogelijk aangevuld met nog andere verenigingen en organisaties. De Raad heeft op 12 december 2024 een voorkeurslocatie aangewezen.
Op basis va het vorig jaar uitgevoerde haalbaarheidsonderzoek is in februari 2026 door de raad besloten tot een uitbreiding van het voorbereidingskrediet om een van de uitwerkingsvarianten (variant C vanuit het haalbaarheidsonderzoek) in ontwikkeling te nemen en hiertoe het benodigde grondverwervingstraject en de planologische procedure te gaan doorlopen. Ten behoeve van de planologische procedure wordt middels een Europese Aanbesteding thans een bureau geworven dat in mei met de werkzaamheden zal starten om te komen tot de benodigde wijzing van het Omgevingsplan. Dit is voorzien eind 2027.
Parallel aan het de werkzaamheden om het omgevingsplan te wijzigen zijn gesprekken gestart met de grondeigenaren binnen het plangebied.
De gemeente gebruikt het najaar van 2026 om de aanvraag van het schoolbestuur voor vervangende nieuwbouw van Eikenwijs zorgvuldig en objectief te beoordelen. Hiervoor wordt onder andere een second opinion ingezet. Deze businesscase brengt de inhoudelijke mogelijkheden, financiële gevolgen en vervolgstappen voor vervangende nieuwbouw van Eikenwijs in beeld. Op basis daarvan wordt een voorstel voor de uiteindelijke investering voorbereid. Deze investering wordt op een later moment ter besluitvorming aan uw raad voorgelegd.
De gemeenteraad stelde met de vaststelling van de begroting een budget beschikbaar van € 800.000 voor de nieuwebouw en privatisering van blokhut ’t Veerhuis te Nistelrode. Scouting Mira Ceti doorloopt momenteel het vergunningstraject voor de nieuwbouw van Blokhut ’t Veerhuis in Nistelrode. Hierover vindt afstemming plaats met het team Ruimtelijke Initiatieven.
De afgelopen periode is gewerkt aan de totstandkoming van het concept Integraal Huisvestingsplan (IHP) 2026-2041. In samenwerking met de betrokken schoolbesturen zijn de huidige en toekomstige huisvestingsbehoeften, ontwikkelingen in leerlingaantallen en worden financiële consequenties nader uitgewerkt.
Het proces vraagt meer tijd dan oorspronkelijk voorzien. Dit hangt samen met de zorgvuldigheid die noodzakelijk is om te komen tot een inhoudelijk goed onderbouwd plan.
Het college hecht waarde aan een zorgvuldig proces en een kwalitatief goed eindresultaat. Daarom wordt uw raad naar verwachting in januari 2027 tijdens een themabijeenkomst
pagina 12
geïnformeerd over het concept-IHP. Als gevolg hiervan zal de bestuurlijke besluitvorming niet meer in 2026 plaatsvinden, maar doorschuiven naar 2027.
Naar aanleiding van een nader onderzoek naar de technische staat van de hockeyvelden van MHC Heesch is vastgesteld dat zowel het hoofdveld als het pupillenveld het einde van hun technische levensduur naderen. Door onderhoud wordt de levensduur momenteel zo veel mogelijk verlengd. Om te voorkomen dat de velden op termijn niet meer voldoen aan de eisen van de hockeybond en mogelijk worden afgekeurd, is geadviseerd beide velden in 2027 te vervangen.
Op 24 augustus 2026 zijn 74 leerlingen gestart op het SAM College. Hiermee is de school van start gegaan in het gerenoveerde gebouw aan de Schoonstraat. Een deel van het gebouw is opgeleverd en in gebruik genomen. De afronding en oplevering van het resterende deel van de renovatie staan gepland voor november 2026. Na afronding van alle werkzaamheden zal begin 2027 de financiële eindverantwoording van het project worden opgesteld en aan uw raad worden voorgelegd.
Op 27 augustus 2026 is het juridisch eigendom van de locatie aan de Schoonstraat 34 overgedragen aan Stichting Samanas, de stichting achter het SAM College. Daarmee is de eigendomssituatie van de onderwijslocatie formeel geregeld.
De werkzaamheden voor de herinrichting zijn nog voorbereiding. De uitvoering wordt vanaf ongeveer oktober 2026 verwacht. De verantwoording en afrekening zal naar verwachting plaatsvinden in april/mei 2027.
De werkzaamheden zijn nog in de voorbereidingsfase. De verwachting is dat de uitvoering vanaf ongeveer november 2026 start. De verantwoording en afrekening zal naar verwachting plaatsvinden in april/mei 2027.
Het project Vergroening Wijken bevindt zich momenteel in de voorbereidingsfase. Omwonenden zijn actief betrokken bij de planvorming en geïnformeerd over de voorgenomen maatregelen. De uitvoering van het project is voorzien voor begin 2027.
Met de uitvoering van dit project wordt een bijdrage geleverd aan de gemeentelijke ambities op het gebied van klimaatadaptatie, biodiversiteit en de vergroening van de openbare ruimte. Daarnaast draagt het project bij aan een aantrekkelijke, gezonde en leefbare woonomgeving voor inwoners.
pagina 13
Voor de verdere omschakeling naar ecologisch groenbeheer is een ecoloog ingehuurd. De inventarisatiefase is afgerond en de uitkomsten worden verwerkt in beheer- en werkplannen. Daarnaast worden afspraken voorbereid met onderhoudsaannemers over de uitvoering van het gewenste beheer. De ecoloog ondersteunt ook bij natuurvraagstukken binnen ruimtelijke ontwikkelingen en vergunningprocedures. Vanuit de praktijk blijkt dat deze expertise steeds vaker nodig is. Ook wordt actief samengewerkt met natuurverenigingen en andere betrokken organisaties.
De voorbereiding van de renovatie van speel- en beweegplekken volgens het BOSS-beleid (Bewegen, Ontmoeten, Spelen en Sporten) bevindt zich momenteel in de voorbereidingsfase. Omwonenden zijn actief betrokken bij de planvorming en geïnformeerd over de voorgenomen maatregelen. De uitvoering van het project is voorzien voor begin 2027.
Met de uitvoering van dit project wordt invulling gegeven aan de gemeentelijke ambitie om te voorzien in aantrekkelijke, veilige en toekomstbestendige speel- en beweegvoorzieningen. Hiermee wordt het bewegen, ontmoeten en spelen in de openbare ruimte gestimuleerd en wordt bijgedragen aan een gezonde en leefbare leefomgeving voor inwoners van alle leeftijden.
Woningbouwcoöperatie Mooiland heeft nieuwbouwplannen op de locatie Den Berg in Heesch. De bestaande huurwoningen zijn inmiddels gesloopt. In de plaats van de gesloopte woningen worden er op deze locatie 63 huurappartementen en 14 grondgebonden huurwoningen gebouwd. In combinatie met de woningbouwplannen reconstrueren we de gedateerde openbare ruimte.
De bouw van de nieuwe woningen en de reconstructie van de openbare ruimte zou in 2026 uitgevoerd worden. Door vertraging bij de sloop van de woningen en het feit dat Enexis pas in maart 2027 kan starten met wijzigingen aan het stroomnet worden de nieuwe woningen en de reconstructie van de openbare ruimte pas in 2027 uitgevoerd.
De voorbereiding van de renovatie van de Gouverneursweg is gestart. Op dit moment worden onderzoeken uitgevoerd en ontwerpwerkzaamheden voorbereid. Op basis hiervan wordt de verdere uitvoeringsplanning uitgewerkt.
Het voorbereidingskrediet wordt ingezet voor de planvorming, onderzoeken en technische voorbereiding van de reconstructie Weijen-Heescheweg. De resultaten vormen de basis voor de verdere besluitvorming en uitvoering van het project.
pagina 14
De doorgaande weg in Vorstenbosch bestaat uit de Kerkstraat en Heuvel. In navolging van de herinrichting van de Kerkstraat willen we ook Heuvel verkeersveiliger en groener inrichten.
De voorbereiding van dit project was gepland in 2026, de uitvoering in 2027. Bij het opstellen van het bestuursprogramma 2026-2030 is besloten om de voorbereiding van dit project door te schuiven naar 2031 en de uitvoering naar 2032.
De voorbereiding van de renovatie is in volle gang. Momenteel zijn er opdrachten uitgezet voor het inmeten en proefboringen. Daarnaast wordt er gewerkt aan het opstellen van de bestekstekening en de raming. Het vastgestelde uitvoeringsprincipe bestaat uit het aanbrengen van betonsleuven als solide fundering, waarna de weg wordt voorzien van een nieuwe asfaltlaag.
Voor dit project is een krediet van € 500.000 beschikbaar gesteld. Op basis van de actuele marktontwikkelingen wordt verwacht dat de uiteindelijke projectkosten het beschikbare budget overschrijden. De afwijking wordt voornamelijk veroorzaakt door prijsstijgingen binnen de GWWsector, waaronder hogere asfaltprijzen als gevolg van gestegen bitumenkosten. Daarnaast leiden stijgende energie-, productie- en transportkosten tot hogere prijzen voor beton en andere bouwmaterialen.
De geactualiseerde raming wordt momenteel opgesteld. Naar verwachting zal voor de uitvoering van het project een kredietverhoging noodzakelijk zijn. De financiële consequenties worden verwerkt zodra de voorbereiding is afgerond en de definitieve kostenraming beschikbaar is.
In de programmabegroting 2026 is een investeringsbudget van € 44.732 opgenomen voor de vervanging van de openbare verlichting. Dit budget wordt ingezet voor de vervanging van lichtmasten die de technische levensduur van 50 jaar hebben overschreden. Dee uitvoering van deze werkzaamheden zijn inmiddels gestart.
De werkzaamheden voor de actualisatie van de Nota Kapitaalgoederen zijn gestart. In de nota worden de kaders voor beheer en onderhoud van de gemeentelijke kapitaalgoederen geactualiseerd.
De samenwerkingsovereenkomst met SBNL voor het onderhoud van houtsingels is beëindigd. In 2026 is gewerkt aan het actualiseren van de inventarisatie en het opstellen van nieuwe onderhoudsopdrachten. Het onderhoud van de houtsingels blijft namelijk een gemeentelijke verantwoordelijkheid en wordt per 2026 op een andere wijze georganiseerd.
pagina 15
Om de werkzaamheden structureel te kunnen uitvoeren, is naast de voorbereiding van opdrachten ook toezicht op de uitvoering noodzakelijk. Vanwege de beschikbare capaciteit wordt onderzocht of aanvullend toezicht extern wordt ingehuurd. Daarnaast vraagt het wegwerken van achterstallig onderhoud in de komende jaren extra inzet en middelen.
- Iedereen kan meedoen in onze gemeenschap;
- Een vitaal verenigingsleven wat de cohesie in onze gemeenschap ondersteunt;
- Toegankelijke ondersteuning indien nodig via collectieve en individuele voorzieningen;
- Gezonde inwoners (in de breedste zin van het woord), we zetten hier preventief op in vanuit het gedachtegoed van positieve gezondheid;
- Iedere inwoner kan sporten of bewegen;
- We stimuleren deelname aan cultuur en cultuureducatie met name van onze jeugd;
- Inwoners zijn geïnformeerd over een gezonde manier van leven;
- Uitgebreide mogelijkheden voor de ondersteuning van mantelzorgers;
- Een goede toegang tot onderwijs voor onze kinderen;
- Een integrale benadering en samenwerking met (maatschappelijke) partners waarbij onze inwoners centraal staan.
De tweede fase van de gewijzigde Participatiewet treedt op 1 januari 2027 in werking. De verordening wordt hierop aangepast en in januari ter vaststelling aan de raad aangeboden. Hiermee wordt de in 2026 ingezette koers van meer maatwerk en gerichte maatschappelijke participatie voor inwoners in ons bestand geborgd in het gemeentelijk beleid. We verwachten niet dat dit voor extra kosten zorgt.
2026 staat in het teken van de implementatie van de nieuwe werkwijze. Scholen, doorstroompunten en gemeenten hebben hun dienstverlening lokaal op elkaar afgestemd en geven gezamenlijk uitvoering aan het regionale programma 2026-2029. Dit programma is gericht op het begeleiden van jongeren tot 27 jaar naar onderwijs en/of werk. Eind 2026 vindt de eerste evaluatie plaats van de vernieuwde samenwerking en de resultaten die hiermee zijn bereikt.
De wet is inmiddels vastgesteld in de Tweede Kamer. Lokaal worden de wijzigingen verwerkt in de nieuwe verordening Werk, Inkomen en Schuldhulp die aan de gemeenteraad wordt voorgelegd. De nieuwe wet zorgt voor een eerlijkere en meer menselijke maat bij het verlagen van een uitkering.
pagina 16
Dit plan wordt in 2027 aan de gemeenteraad ter besluitvorming voorgelegd.
Het wetsvoorstel Proactieve Dienstverlening is nog in behandeling bij de Tweede Kamer. De datum van inwerkingtreding is nog niet bekend. De gemeente volgt de ontwikkelingen en verwerkt de gevolgen van de nieuwe wetgeving waar nodig in beleid en uitvoering.
Het landelijke project bevindt zich momenteel in de pilotfase met enkele gemeenten en softwareleveranciers. Naar verwachting kunnen gemeenten vanaf het eerste kwartaal van 2027 aansluiten op de geautomatiseerde gegevensuitwisseling
Het nieuwe uitvoeringsprogramma van de Lokale Inclusieagenda wordt gemaakt. Deze gaat in 2027 in. Bij vaststelling daarvan worden er indien nodig nieuwe budgetten aangevraagd voor incidentele projecten.
De herijking van het onderwijskansenbeleid is momenteel lopend. Ook het overleg met onderwijs-, opvang- en maatschappelijke partners is opgestart om onder andere gezamenlijk input op te halen voor het nieuwe beleid. Belangrijke thema’s in de herijking zijn onder andere kansengelijkheid, passend VE-aanbod, versterken van taalontwikkeling, goed aanbod voor nieuwkomers. De komende periode wordt deze input verder uitgewerkt tot een toekomstbestendig beleidskader dat aansluit bij de behoeften van kinderen, partners en gemeente.
In mei 2026 is een conceptaanpak over de thema’s werven, behouden, waarderen en ondersteunen besproken tijdens een bijeenkomst met vrijwilligers. Uit deze bijeenkomst is een werkgroep Aanpak vrijwilligers ontstaan die gaat werken aan een uitvoeringsagenda. We informeren uw raad in oktober over het plan van aanpak.
Welzijnsorganisatie ONS welzijn werkt aan een voorstel hoe de tijdelijke versterking van opbouwwerk kan worden ingezet. De inzet is bedoeld om initiatieven van met name voorzorgcirkels, gemeenschapskracht en inclusieve ontmoeting voor ouderen verder te ondersteunen en door te ontwikkelen. Dit met het oog op het versterken van de betrokkenheid in de dorpen. We stemmen dit voorstel af met onze lokale netwerken.
pagina 17
Per 1 augustus is Muzelinck voor drie jaar gestart als partij voor de uitvoering van de uitvoeringsagenda. Na twee jaar zal evaluatie plaatsvinden.
De werkgroep dementie werkt verder aan de uitvoering van de dementiescan en de ambitie om een dementievriendelijke gemeente te worden. Om de voortgang te versnellen is de werkgroep opgesplitst in subgroepen. Deze richten zich op het beter zichtbaar maken van het aanbod voor inwoners en de ontwikkeling van een fysieke Dementiewijzer. Daarnaast is er aandacht voor het thema respijtzorg. Hiermee wordt verder gebouwd aan een dementievriendelijk Bernheze.
Dit najaar start het project gericht op het ondersteunen van huishoudens die te maken hebben met energiearmoede. Binnen dit project kunnen inwoners een bezoek ontvangen van een energiecoach, die advies geeft over energiebesparing en het verminderen van energiekosten. De aanbestedingsprocedure voor de uitvoering van het project loopt momenteel. De beschikbare middelen voor 2025 en 2026 worden hiervoor ingezet.
De regionale uitwerking van de compensatieregeling voor kinderopvang en buitenschoolse opvang van pleegkinderen is gereed en wordt momenteel ter besluitvorming aan de regiogemeenten voorgelegd. Na besluitvorming kan de uitvoering van de regeling worden gestart. De beschikbare middelen blijven hiervoor gereserveerd.
Vanaf 2027 wordt het Aanvullend Zorg- en Welzijn Akkoord (AZWA) van kracht. Middels een SPUK krijgt de gemeente de taak om binnen vijf basisfunctionaliteiten (Mentale gezondheid, Leefstijl, Kansrijk Opgroeien, Vitaal Ouder worden en verminderen/voorkomen van gezondheidsachterstanden) voorzieningen te treffen die bijdragen aan de beweging van zorg naar gezondheid. In juli 2026 zijn de budgetten voor de jaren 2027, 2028 en 2029 bekend geworden. Het najaar van 2026 wordt gebruikt om te komen tot een bestedingsplan van de beschikbare middelen
- Klimaatadaptieve inrichting en gebruik van onze openbare ruimte in Bernheze;
- Verstevigen van de biodiversiteit en vergroten van de groenstructuren;
- Energieneutrale leefomgeving in 2050;
- Circulaire economie in 2050;
- 95% CO2-reductie en compensatie in 2050 (t.o.v. 1990);
pagina 18
- Verbeteren van de luchtkwaliteit (50% minder gezondheidsschade in 2030 ten opzichte van 2016)
- Bestrijden en voorkomen energiearmoede
- Verbeteren van de bodem- en waterkwaliteit.
De aanbesteding van de vervanging van de glascontainers loopt vertraging op. Het advies om de aanbesteding te combineren met de aanbesteding van de ondergrondse restafvalcontainers bij hoogbouw om meer schaalvoordelen te kunnen behalen, heeft geleid tot een verhoogde complexiteit. De aanbesteding zal worden gesplitst, zodat de aanbesteding voor de glascontainers nog dit jaar zal starten. De aanbesteding van de ondergrondse restafvalcontainers bij hoogbouw vergt meer voorbereiding en afstemming. Deze aanbesteding verschuift naar 2027.
Voor de aanbesteding van de GFE-cocons gaan we samenwerken met de Afvalstoffendienst. We stemmen onze planning af op die van de Afvalstoffendienst. De aanbesteding zal starten in 2027Q1.
Eerder hebben wij uw raad geïnformeerd dat de regionale isolatieaanpak begin 2026 van start zou gaan. Door vertragingen in de samenwerking met de nieuwe regionale uitvoerder kan de regionale isolatieaanpak dit jaar niet in uitvoering worden gebracht.
Om de isolatiesubsidie weer op korte termijn beschikbaar te stellen, zetten we een declaratieproces op. Inwoners kunnen dan na het uitvoeren van isolatiemaatregelen subsidie aanvragen bij de gemeente via een formulier op de website. Deze regeling dient als tijdelijke overbrugging totdat een nieuwe isolatieaanpak met meer ondersteuning van start gaat.
- Onze agrarische ondernemers faciliteren bij de transitie in de landbouw;
- Het waarborgen van de leefbaarheid in het buitengebied;
- Het waarborgen van de (ruimtelijke) kwaliteit in het buitengebied;
- Een sterk economisch buitengebied;
- Een vitale en duurzame economie en arbeidsmarkt.
pagina 19
Ondernemers en vastgoedeigenaren op de bedrijventerreinen ’t Retsel, Kleinwijk, Cereslaan-West en De Beemd werken aan de versterking van hun samenwerking en organisatiegraad. Dit traject wordt ondersteund met SPUK-middelen (Specifieke UitKering) die via de provincie Noord-Brabant beschikbaar zijn gesteld voor verduurzaming, samenwerking en professionalisering op bedrijventerreinen.
In 2026 is een informele draagvlakmeting uitgevoerd. Daaruit bleek voldoende steun om het initiatief voor een Bedrijveninvesteringszone verder uit te werken. De initiatiefnemers hebben vervolgens een BIZ-plan opgesteld en dit op 1 september 2026 aan de wethouder Economische Zaken aangeboden.
In de komende periode worden het BIZ-plan, de uitvoeringsovereenkomst en de BIZ-verordening verder uitgewerkt en wordt de formele draagvlakmeting voorbereid. Een BIZ biedt ondernemers en vastgoedeigenaren een structurele organisatie en gezamenlijk budget voor opgaven rond onder meer verduurzaming, veiligheid, bereikbaarheid en kwaliteit van de bedrijfsomgeving. Bij voldoende wettelijk draagvlak wordt toegewerkt naar inwerkingtreding per 1 januari 2028.
In het kader van het versterken van de samenwerking tussen ondernemers en het stimuleren van economische ontwikkelingen wordt gewerkt aan de opzet van een ontwikkelfonds. Dit fonds moet bijdragen aan het realiseren van initiatieven die de lokale economie versterken en ondernemers ondersteunen bij gezamenlijke opgaven en kansen.
Na de gemeenteraadsverkiezingen en de vorming van het nieuwe college is gestart met de verdere uitwerking van het concept en zijn de uitgangspunten en processtappen in beeld gebracht. Daarbij wordt veel waarde gehecht aan participatie van het lokale bedrijfsleven, zodat het fonds optimaal aansluit bij de behoeften en ambities van ondernemers. Om die reden worden ondernemers in het vierde kwartaal van 2026 actief betrokken bij de verdere vormgeving van het ontwikkelfonds. Op basis van de uitkomsten van deze participatie wordt het voorstel verder uitgewerkt, met als voornemen om het ontwikkelfonds in 2027 ter besluitvorming voor te leggen aan college en raad.
1. Cereslaan-West / Vismeerstraat
Op 8 juli 2026 heeft de Raad van State een tussenuitspraak gedaan over het bestemmingsplan Cereslaan-West/ Vismeerstraat. Daarbij is geoordeeld dat op enkele onderdelen een herstelbesluit nodig is. De gemeenteraad wordt gevraagd dit herstelbesluit in oktober 2026 vast te stellen. Na vaststelling zal de Raad van State het herstelbesluit betrekken bij haar definitieve beoordeling van het bestemmingsplan. De gemeente gaat ervan uit dat de geconstateerde gebreken kunnen worden hersteld.
pagina 20
2. Heesch west
Voor Heesch-West lopen de beroepsprocedures bij de Raad van State nog. Gezien de samenhang tussen beide projecten wordt rekening gehouden met de mogelijkheid dat de Raad van State het herstelbesluit voor Cereslaan-West betrekt bij de verdere beoordeling van Heesch-West, waarna voor beide projecten een definitieve uitspraak kan volgen. Voor Heesch-West hebben de drie raden van de Gemeenschappelijke Regeling eerder een herstelbesluit vastgesteld. De Gemeenschappelijke Regeling blijft uitgaan van een positieve einduitspraak en bereidt ondertussen de kaveluitgifte voor. Netcongestie blijft daarbij een aandachtspunt. Samen met betrokken partners worden hiervoor mogelijke oplossingen onderzocht, waaronder de inzet van energyhubs.
3. Bedrijventerrein ‘t Runneke
Het project bestaat uit de herstructurering en de uitbreiding van het bedrijventerrein ‘t Runneke.
Het ontwerp wijziging omgevingsplan heeft eind 2024 ter inzage gelegen, er zijn 2 zienswijzen ontvangen. De wijziging omgevingsplan is op 8 mei 2025 vastgesteld door de Raad. Er is beroep en een voorlopige voorziening ingesteld bij de Raad van State. We zijn in afwachting van een zittingsdatum.
4. Bedrijventerrein Retsel III (Heeswijk-Dinther)
Het plan moet gaan voorzien in een nieuw bedrijventerrein van netto uitgeefbaar ca. 6,2 Ha uitgeefbare kavels tot maximaal milieucategorie 3.2. Programmeringsafstemming met de Provincie heeft plaatsgevonden.
Het project is in het eerste kwartaal van 2025 opgestart, waarbij als eerste stap onderzoek heeft plaatsgevonden naar interne en externe milieubelemmeringen. Verkennend onderzoek naar verkeersontsluiting/ -afwikkelingsmogelijkheden en onderzoek naar de waterhuishouding in het gebied hebben intussen plaatsgevonden. Op basis van alle uitkomsten en inzichten nemen wij een besluit over de exacte situering van het te ontwikkelen bedrijventerrein.
De nadere ontwikkeling inclusief vormgeving van de omgevingsdialoog/ participatie en de planologische procedure worden momenteel opgestart. Ten behoeve van de planologische procedure is middels een Europese Aanbesteding een bureau geselecteerd dat in juni 2026 met de werkzaamheden is gestart om te komen tot de benodigde wijziging van het Omgevingsplan. Dit is voorzien eind 2027.
Parallel aan het de werkzaamheden om het omgevingsplan te wijzigen zijn gesprekken gestart met de grondeigenaren binnen het plangebied.
- Veilige leefomgeving;
pagina 21
- Vermindering/ tegengaan van ondermijning van het gezag;
- Bewustwording over risico en uitingen van ondermijning;
- Versterken van vertrouwen van inwoner in gemeente/ bestuur;
- Veiligheid bij complexe zorgcasuïstiek,
- Zelfredzaamheid inwoners,
- Samenredzaamheid van sociaal weefsel,
- Rolduiding en samenwerking professioneel netwerk,
- Continuïteit van vitale processen.
Het programmaplan 'Samen naar een weerbare en veerkrachtige samenleving 2026-2027' is op 18 december 2025 vastgesteld door de raad, inclusief toekenning van het budget van €505.000 voor de komende twee jaar. Het college is gemandateerd om te beschikken over de toegekende gelden. De toegekende tijdelijke capaciteit zorgt ervoor dat we de komende twee jaar grote stappen kunnen zetten binnen de vier genoemde pijlers: I Versterken zelfredzaamheid van inwoners; II Versterken samenredzaamheid van het sociaal weefsel; III Borgen continuïteit van de vitale infrastructuur; IV Versterken integrale aanpak door professionals.
Vanaf maart 2026 zijn alle benodigde functies ingevuld en zijn we vol aan de slag gegaan.
Communicatieplan
We zijn (vorig jaar) met gestart met het uitdragen van de DenkVooruit campagne en communicatie uitingen in brede zin, gericht op het stimuleren van de bewustwording (inwoners en ondernemers), het aanzetten tot benodigde actie en het versterken van de samenredzaamheid. Zo plaatsen we regelmatig berichtgevingen in de Mooi Bernheze Krant en hanteren we een herkenbaar beeldmerk, zie hiernaast. Een belangrijk uitgangspunt, wat terugkomt in het communicatieplan, is het lokale karakter; we vertalen landelijke boodschappen van de Denk Vooruit campagne zoveel mogelijk naar lokale voorbeelden, door bv interviews met bewoners en ondernemers en stimuleren plaatsing in lokale bladen.
Zelfredzaamheid Hierbij hebben we als doel gesteld dat in 2028 minimaal 75% van de inwoners zelfredzaam is (weet waar zij terecht kunnen met hulp- of ondersteuningsvragen, weten wat er wordt verwacht bij een verstoring en beschikken over een noodpakket en noodplan). Om vast te stellen wat de mate van zelfredzaamheid op dit moment is, is in juni een enquête uitgezet. De rapportage hiervan is eind oktober gereed en zien we als een nulmeting. Er worden ook andere manieren verkend om eind 2027 op vereenvoudigde wijze een één-meting te verrichten.
pagina 22
Samenredzaamheid In alle dorpen is het sociaal weefsel in kaart gebracht en zijn werkgroepen geformeerd. Deze vormen de basis voor het verwerven van sleutelfiguren, zoals vrijwilligers voor de noodsteunpunten. De betrokkenheid vanuit de verschillende stichtingen en verenigingen is hoog. Er zijn al verschillende buurtverenigingen aan de slag gegaan met het opstellen van een lokaal buurtplan, mede aan de hand van het format dat is opgesteld. Ook worden vanuit deze werkgroepen lokale ideeën en behoeften opgehaald ten aanzien van de communicatie of initiatieven. Door de ontwikkeling van voorzorgcirkels/burencirkels versterkt het sociaal weefsel. Binnen deze cirkels wordt het opstellen van een buurtplan gestimuleerd.
Continuïteit vitale infrastructuur Als Bernheze nemen we deel aan de landelijke pilot Noodsteunpunten. In juni zijn er twee interne oefeningen uitgevoerd. Ondertussen zijn specifieke acties al uitgevoerd, zoals het plaatsen van een tijdelijk noodstroomaggregaat en actualiseren van de personele bezetting crisisorganisatie. In september gaan we proefdraaien op één noodsteunpunt samen met de Veiligheidsregio en lokale vrijwilligers. De input die hieruit volgt en ervaringen elders in het land vormen de basis voor de inrichting en exploitatie van de noodsteunpunten in Bernheze. Het werven, opleiden en trainen van de benodigde vrijwilligers en medewerkers dient geïntegreerd te worden in de bestaande crisisstructuur. Met name het op orde brengen van deze basis en dit onderhouden vergt tijd en commitment. Bij de Veiligheidsregio wordt hiervoor een functionaris geworven die de samenwerking met de regionale burgerhulporganisaties gaat versterken.
Alle interne kritische processen zijn in beeld gebracht en daarop volgen in het tweede kwartaal van 2026 de beheers- en noodmaatregelen. Door de Veiligheidsregio worden op regionaal niveau gesprekken gevoerd met leveranciers van vitale diensten, zoals Enexis, Brabant Water, supermarkten. Dit wordt vertaald naar lokaal handelingsperspectief.
Versterken integrale aanpak Bestuurlijk nemen we deel aan het regionaal bestuurlijk kernteam, welke verbonden is aan het regionale programma Weerbare samenleving. Ambtelijk zijn we vertegenwoordigd in het programmateam en de verschillende projectgroepen. We delen onze ervaringen en halen inzichten op via landelijke netwerken, zoals VNG-forum en NIPV.
Voor uitvoering van het programmaplan is het volgende budget toegekend:
| Onderwerp | 2026-2027 in € |
|---|---|
| Programmaleider Weerbare en Veerkrachtige samenleving | 250.000 |
| Inzet Zorgzame gemeente | 150.000 |
| Communicatieplan | 25.000 |
| Uitvoering communicatieplan | 50.000 |
| Middelen uitvoering | 30.000 |
| Totaal | 505.000 |
pagina 23
Tevens is opgemerkt dat, na de verkenning, budget in de P&C cyclus wordt aangevraagd voor de inrichting van de lokale noodsteunpunten. Hierbij is een schatting gemaakt dat voor zes noodsteunpunten naar verwachting € 600.000 benodigd is.
Bijzonderheden De uitgaven verlopen zoals verwacht. Naar verwachting wordt in 2026 totaal € 260.000 besteed van de toegekende gelden. Vanuit de Veiligheidsregio Brabant-Noord hebben we aanvullend € 50.000 ontvangen voor de pilot noodsteunpunten. Dit budget zal uiterlijk maart 2027 volledig besteed zijn. De benodigde kosten voor de inrichting van de noodsteunpunten en mogelijke kosten voor de beheers- en noodmaatregelen kritische processen worden in de reguliere P&C cyclus opgenomen.
In aansluiting op onze visie zijn wij in de kern een dienstverlenende organisatie. Wij hebben dit in 2023, in aansluiting op onze kernwaarden, vertaald naar de volgende kernbeloftes voor onze inwoners en bedrijven:
1. Wij zijn er voor iedereen Bij ons kan je aankloppen, de deur staat voor je open. We zijn betrokken en staan dicht bij onze samenleving. We gaan voor het gemeenschappelijke belang. Onze keuzes wegen we af tussen collectief en individueel belang.
2. Wij zijn helder en duidelijk In onze taal, communicatie en werkwijzen. Het is duidelijk wat we van jou verwachten en jij weet wat je van ons kan verwachten.
3. Wij zijn transparant Het is duidelijk hoe we te werk gaan. Wanneer je een aanvraag bij ons doet is het helder hoe het proces gaat lopen. We delen onze overwegingen bij een beslissing/antwoord.
4. Wij zijn betrouwbaar We zeggen wat we doen en doen wat we zeggen. Het maakt niet uit welke collega je spreekt, we geven dezelfde antwoorden. Je kan op ons vertrouwen.
5. Onze dienstverlening maken wij zo eenvoudig mogelijk Op tijd je antwoord en geen onnodige tussenstappen, we zijn compleet en het is duidelijk wat je moet doen.
Onze kernwaarden vormen de verbinding tussen de missie, visie en ons dagelijks handelen. We verwachten van iedereen dat in het werk, de samenwerking met anderen en in onze
pagina 24
dienstverlening de kernwaarden belangrijke leidende principes zijn en geven daarin zelf het goede voorbeeld.
In onze begroting zijn een aantal incidentele posten opgenomen voor aanschaf en implementatie van software. Dit in de vorm van aankoop en implementatie van een digitaal asset managementsysteem (VIS), implementatiekosten digitale tool P&C cyclus, implementatiekosten vervangingsplan Pink Roccade gegevensdistributie en implementatiekosten vervangingsplan Vicrea met een omvang van € 150.000. De hiertoe te ondernemen voorbereidende stappen zijn inmiddels in gang gezet echter de daadwerkelijke invulling zal vermoedelijk pas eind 2026/ begin 2027 plaats vinden. Dit heeft mogelijk een vervolg in de overheveling bij de jaarrekening 2026.
- Verantwoord begroten, financieel gezond en stabiel;
- Ambities en financiële middelen in balans;
- Lastendruk voor inwoners en ondernemers die past bij voorzieningenniveau van onze gemeente (niet onnodig verhogen).
pagina 25
| Col1 | Mutaties | Col3 |
|---|---|---|
| 2026 | 2027 (structureel) | |
| Programma Leefbare kernen | Programma Leefbare kernen | Programma Leefbare kernen |
| Winstneming POC bouwgrondexploitatie Verliesname projecten Lagere dotatie aan reserve nog nader te bestemmen Hogere dotatie reserve compensatiefonds groen Hogere bijdrage initiatiefnemers Hogere onttrekking uit reserve verevening sociale woningbouw Lagere bijdrage initiatiefnemers Lagere onttrekking reserve nog nader te bestemmen Lagere uitgaven Oostelijke Verbindingsweg Lagere onttrekking reserve nog nader te bestemmen Lagere uitgaven Landschapspark Landerijen Heeswijk-Dinther Lagere dotatie reserve landschappelijke kwaliteitsverbetering Lagere bijdrage initiatiefnemers Hogere dotatie reserve verbetering fysieke leefomgeving Hogere bijdrage initiatiefnemers Hogere dotatie reserve verevening sociale woningbouw Hogere bijdrage initiatiefnemers | -145.304 146.479 -1.175 57.212 -57.212 -29.000 29.000 175.000 -175.000 170.000 -170.000 -2.521 2.521 28 -28 1.104 -1.104 | |
| Lagere uitgaven inhuur Omgevingsplan Lagere onttrekking reserve nog nader te bestemmen | -80.000 80.000 | |
| Bijstelling specifieke uitkering regeling Woningbouwversnelling Rijksbijdrage tijdelijke regeling Realisatiestimulans | 118.000 -693.000 | |
| Leges Omgevingsvergunningen | -315.000 | |
| Hogere juridische- en overige advieskosten herontwikkeling de Wildhorst Niet geraamde huur en pachtopbrengsten de Wildhorst | 74.805 -166.762 | |
| Verkoopkosten Leekenstraat Opbrengst verkoop Leekenstraat | 26.045 -600.000 | |
| Lagere kosten gebiedsvisie abdij en omgeving Lagere onttrekking reserve nog nader te bestemmen | -10.000 10.000 | |
| Inning lasten onder dwangsom | -65.000 | |
| Kosten overgang naar SAM-college | 52.259 | |
| Kosten verzekering scholen en overige verenigingsgebouwen | -73.423 | |
| Gladheidsbestrijding | 207.502 | |
| Kosten riolering (excl btw) Lagere onttrekking voorziening riolering (incl btw) | -80.000 96.800 | |
| Vegen en onkruidbestrijding verhardingen | 94.159 | |
| Vervanging robotmaaier sportpark Balledonk Lagere onttrekking uit reserve nog nader te bestemmen | -1.487 1.487 | |
| Kleinere afwijkingen programma Leefbare kernen | -90.157 | -36.191 |
pagina 26
| Col1 | Mutaties | Col3 |
|---|---|---|
| Totaal programma Leefbare kernen | -1.413.772 | -36.191 |
| Programma Gezonde zorgzame gemeente | Programma Gezonde zorgzame gemeente | Programma Gezonde zorgzame gemeente |
| Overschot rijksbijdrage opvang ontheemden Toevoegen aan reserve opvang vluchtelingen | -678.848 678.848 | |
| Brugfunctionaris doorschuiven naar 2027 | -165.000 | |
| Aanvullende subsidie dagbesteding Verlagen dekking uit reserve Transities | -38.400 38.400 | |
| Aframen subsidie ontmoetingsfunctie Afrekening subsidie 2025 | -55.725 -15.131 | -55.725 |
| Ontvangst IZA middelen Toevoegen aan de reserve Transities | -130.000 130.000 | |
| Structurele bijdrage Pim Werkt | -56.495 | -56.495 |
| Niet benutte middelen SPUK GALA Toevoegen aan de reserve Transities | -202.866 202.866 | |
| Uitvoeringsagenda kunst en cultuur niet volledig besteed Lagere onttrekking uit reserve Transities | -46.930 46.930 | |
| Bijstelling Ministerie van Sociale zaken en afrekening SPUK 2024 en 2025 | -230.574 | |
| Kleinere afwijkingen programma Gezonde zorgzame gemeente | 175.676 | 2.261 |
| Totaal programma Gezonde zorgzame gemeente | -347.249 | -109.959 |
| Programma Klimaatbestendig, biodivers en circulair | Programma Klimaatbestendig, biodivers en circulair | Programma Klimaatbestendig, biodivers en circulair |
| Lagere kosten afval Toevoegen aan reserve Afvalstoffenheffing | -65.089 65.089 | |
| Kleinere afwijkingen programma Klimaatbestendig, biodivers en circulair | 7.998 | 0 |
| Totaal programma Klimaatbestendig, biodivers en circulair | 7.998 | 0 |
| Programma Duurzame landbouw en economie | Programma Duurzame landbouw en economie | Programma Duurzame landbouw en economie |
| Lagere winstneming Bedrijventerreinen Lagere toevoeging reserve nog nader te bestemmen | 1.000 -1.000 | |
| Kleinere afwijkingen programma Duurzame landbouw en economie | -10.000 | 0 |
| Totaal programma Duurzame landbouw en economie | -10.000 | 0 |
pagina 27
| Col1 | Mutaties | Col3 |
|---|---|---|
| Programma Weerbare en veilige samenleving | Programma Weerbare en veilige samenleving | Programma Weerbare en veilige samenleving |
| Kleinere afwijkingen programma Weerbare en veilige samenleving | -10.146 | 0 |
| Totaal programma Weerbare en veilige samenleving | -10.146 | 0 |
| Programma Dienstverlening en sterke organisatie | Programma Dienstverlening en sterke organisatie | Programma Dienstverlening en sterke organisatie |
| Hogere kosten gemeenteraadsverkiezingen | 61.207 | |
| Hogere opbrengsten leges burgerzaken (gemeentedeel) Hogere opbrengsten leges burgerzaken (rijksdeel) Hogere afdracht leges (rijksdeel) | -50.000 -80.000 80.000 | |
| Lagere kosten project “programma Dienstverlening” | -68.000 | |
| Wachtgeldverplichting 2026 wethouders a.g.v. gemeenteraadverkiezingen | 126.700 | |
| Verlenging huurcontract de Misse 4 huuropbrengst Toevoegen aan reserve huisvesting gemeentehuis de Misse | -13.765 13.765 | |
| Kleinere afwijkingen programma Dienstverlening en sterke organisatie | 24.372 | -7.832 |
| Totaal programma Dienstverlening en sterke organisatie | 94.279 | -7.832 |
| Programma Financiën | Programma Financiën | Programma Financiën |
| Uitkomsten mei- en septembercirculaire gemeentefonds | 93.296 | |
| Besluiten college op basis van artikel 5 financiële verordening (bijlage 1) | -294.029 | |
| Kleinere afwijkingen programma Financiën | 1.214 | -10.000 |
| Totaal programma Financiën | -199.519 | -10.000 |
| Totaal (+ = nadeel / - = voordeel) | -1.878.409 | -163.982 |
_Rapportagegrens > 50.000 of > -50.000_
pagina 28
Wij stellen u voor:
1. De tweede tussentijdse rapportage 2026 vast te stellen en: a. Het saldo van deze rapportage vast te stellen op € 2.042.391 voordelig; b. Dit voordeel van € 2.042.391 toe te voegen aan de reserve nog nader te bestemmen; c. Het structureel voordeel van € 163.982 te verwerken in de begroting 2027; 2. De volgende financiële wijzigingen vast te stellen: a. De nieuwe omvang van de programmabudgetten bij te stellen met een positief saldo van €
2.042.391; b. Vijf kredieten af te sluiten;
- Vervanging laptops
- Schuur bij molen Nistelrode
- Verbeteren verkeersveiligheid fietspad Nistelrodeseweg
- Herinrichting Graafsebaan buiten de kom
- Vergroening centra Loosbroek en Vorstenbosch c. Eén voorgenomen investering laten vervallen;
- Vervanging verduurzaming openbare verlichting 3. De volgende mutaties op reserves vast te stellen: a. Per saldo een bedrag van € 1.328.384 meer toe te voegen aan diverse reserves; b. Per saldo een bedrag van € 346.260 minder te onttrekken uit diverse reserves.
pagina 29
pagina 30
Gedurende een begrotingsjaar komen er nieuwe uitgaven en investeringsvoorstellen op tafel die bij het opstellen van de begroting niet waren voorzien. Met het vaststellen van de Financiële verordening 2026 autoriseerde de gemeenteraad het college, onder voorwaarden, voor het doen van uitgaven die niet zijn opgenomen in de begroting. Met deze autorisatie kan het college zorgen voor een soepele voortgang van de bedrijfsvoering en/of besluitvormingstrajecten.
In artikel 5 lid 4 en lid 5 is opgenomen dat het college is bevoegd tot het, per geval, doen van uitgaven zonder voorafgaande autorisatie door de raad tot een bedrag van:
- € 50.000 voor eenmalige exploitatie-uitgaven,
- € 50.000 voor meerjarige exploitatie-uitgaven, niet zijn afschrijvingslasten voortvloeiende uit investeringskredieten,
- € 100.000 voor nieuwe investeringskredieten en
- € 100.000 voor overschrijdingen van lopende investeringskredieten.
We hebben met de gemeenteraad hierover bij de tussentijdse rapportages te rapporteren.
In het 2 [e] kwartaal 2026 heeft het college de volgende besluiten genomen:
| Col1 | 2026 | Structureel vanaf 2027 |
|---|---|---|
| Facilitair adviseur juli - dec (0,78 fte) | 46.000 | |
| Organisatiebenchmark | 37.601 | |
| Kosten verwijderen monumentale boom en herstellen muur Schoonstraat | 24.000 | |
| Parkeerplaats en hekwerk Prinses Irene | 17.837 | |
| Bijdrage 800-jarig jubileumfeest te Loosbroek | 10.000 | |
| Bijdrage deelname M50 | 6.500 | |
| Verkoop grond aan Staatsbosbeheer | -438.500 | |
| Ondersteuningssoftware uitvoering Wet tijdelijk huisverbod | 2.533 | |
| Totaal | -294.029 |
pagina 31
De exploitatieopzetten worden tweemaal per jaar geactualiseerd (per 1-1 en per 1-7). In deze rapportage stellen we de bouwgrondbudgetten 2026 bij op basis van de geactualiseerde exploitatieopzetten van juli 2026. Deze actualisatie zorgt per saldo voor een aframing van de ontwikkelkosten van de complexen met € 1,2 miljoen in 2026. Daarnaast verwachten we in 2026 voor € 864.000 minder aan inkomsten te realiseren dan in de primitieve begroting is geraamd. Deze aframingen zijn vooral te wijten aan verschuivingen in de tijd.
Door de actualisatie verwachten we in 2026 de volgende incidentele bijstellingen:
- per saldo € 1.175 minder aan winst te nemen, wat een lagere toevoeging aan de reserve nog nader te bestemmen tot gevolg heeft.
- Een hogere dotatie aan de reserve Compensatiefonds Groen van € 57.212
- Een hogere onttrekking van € 29.000 uit het reserve vereveningsfonds sociale woningbouw
- Een lagere onttrekking uit de reserve nog nader te bestemmen van € 345.000 als gevolg van achterblijvende uitgaven op de kredieten Oostelijke verbindingsweg Heeswijk-Dinther (€ 175.000) en het voorbereidingskrediet Landschapspark Landerijen Heeswijk-Dinther (€ 170.000).
Ook deze bijstellingen voor 2026 worden hoofdzakelijk veroorzaakt door verschuivingen in de tijd.
Het toestaan van niet-agrarische bedrijvigheid op een van oorsprong agrarische locatie gaat gepaard met een waardevermeerdering van de locatie. Op grond van provinciale richtlijnen is de gemeente een bijdrage in het gemeentelijk fonds voor Ruimtelijke Kwaliteitsverbetering verschuldigd. In 2026 zal door uitgestelde verkopen hierop een lagere dotatie van € 2.521 plaatsvinden.
Bij de vaststelling van het programma kostenverhaal en financiële bijdragen heeft uw raad een drietal fondsen geïntroduceerd. Deze fondsen zien op:
- Verbetering van de fysieke leefomgeving door van nieuwbouwplannen een bijdragen ter cofinanciering te vragen.
- Een compensatiefondsbijdrage te vragen bij plannen die niet voldoen aan de 30% sociale huur norm.
pagina 32
- Een compensatiefondsbijdrage te vragen bij plannen die niet voldoen aan de 20% openbaar groen norm.
Consequentie
- Incidenteel lagere winstneming van € 1.175, wat een lagere toevoeging aan de reserve nog nader te bestemmen tot gevolg heeft.
- Incidenteel hogere dotatie in de reserve compensatiefonds groen van € 57.212
- Incidenteel hogere onttrekking uit de reserve verevening sociale woningbouw van € 29.000
- Incidenteel lagere onttrekking uit de reserve nog nader bestemmen t.b.v. van het krediet Oostelijke Verbindingsweg Heeswijk-Dinther van € 175.000
- Incidenteel lagere onttrekking uit de reserve nog nader te bestemmen ten behoeve van het krediet Voorbereidingskosten Landschapspark Landerijen Heeswijk-Dinther van € 170.000
- Incidenteel lagere dotatie in de reserve landschappelijke kwaliteitsverbetering van € 2.521
- Incidenteel hogere dotatie in de reserve verbetering fysieke leefomgeving van € 28
- Incidenteel hogere dotatie in de reserve verevening sociale woningbouw van € 1.104
Op 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. Alle vigerende ruimtelijke plannen vormen vanaf dat moment het tijdelijke omgevingsplan. Dit tijdelijke omgevingsplan moet voor 1 januari 2032 omgezet worden in een omgevingsplan onder de Omgevingswet. Hiervoor is een projectgroep in het leven geroepen.
Op 26 februari 2026 heeft uw Raad het transitieplan vastgesteld. Daarbij is bepaald dat het omgevingsplan eerst stapsgewijs wordt opgebouwd en tot 2028 de focus ligt op het omzetten van de bestaande regels. De opbouw wordt gedaan in een klein werkingsgebied (in gemeentelijk eigendom) zodat het reguliere werk gewoon door kan gaan. Daarna vindt voor het jaar 2032 de uitrol plaats over de gehele gemeente.
De eerste wijziging is inmiddels door het college van burgemeester en wethouders vastgesteld. De eerste wijziging betreft de beleid neutrale verhuizing van regels uit de Verordening Fysieke Leefomgeving (VFL), Voor de tweede wijziging is inmiddels een Nota van Uitgangspunten vastgesteld en een NTI aan de gemeenteraad aangeboden. We pakken daarbij een deel van de bouwregels op.
Op deze manier ontstaat in de komende jaren gefaseerd een volledig en samenhangend omgevingsplan, waarin bestemmingsplannen, verordeningen en milieuregels zijn geïntegreerd.
Hoewel de organisatie nu goed is ingericht en er duidelijke kaders liggen, blijft de opgave omvangrijk en complex. Het vraagt blijvend veel inzet van zowel het projectteam als de lijnorganisatie om alle regels zorgvuldig te actualiseren, te vertalen naar juridische regels en bestuurlijk af te stemmen. Daarnaast moeten deze regels ook worden uitgewerkt tot toepasbare regels, zodat inwoners en initiatiefnemers via het Omgevingsloket eenvoudig inzicht krijgen in wat
pagina 33
er voor hen geldt. Daarbij hoort ook een zorgvuldige participatie met inwoners en belanghebbenden, zodat keuzes gedragen en begrijpelijk zijn. In 2026 hebben we minder externe capaciteit in hoeven te huren dan voorzien. Dat betekent dat we € 80.000 af kunnen ramen.
We blijven monitoren of de doelstellingen in het Transitieplan gehaald worden.
Wij nemen deel aan het project SPRONG, waarin gemeenten in de regio gezamenlijk optrekken om kennis en werkwijzen rondom het opstellen van het omgevingsplan te ontwikkelen en uit te wisselen. Dit helpt ons om van andere gemeenten te leren en tegelijk onze eigen ervaringen in te brengen.
Consequentie
Omdat we minder externe expertise in hebben gehuurd € 80.000 aframen. Hiermee kan ook de onttrekking uit de reserve nog nader te bestemmen met € 80.000 worden afgeraamd.
Bij het opstellen van de begroting 2026 is ervan uitgegaan dat de kosten van de senior projectleider, ter hoogte van € 118.000, konden worden gedekt uit de specifieke uitkering Regeling Woningbouwversnelling. Uit nadere toetsing van de subsidievoorwaarden is echter gebleken dat deze kosten niet voor vergoeding binnen deze regeling in aanmerking komen.
Het kabinet heeft de ambitie om jaarlijks 100.000 nieuwe woningen te realiseren, waarvan twee derde in het betaalbare segment. Ter ondersteuning van gemeenten bij deze woningbouwopgave is de Tijdelijke Regeling Realisatiestimulans ingevoerd. Op grond van deze regeling ontvangen gemeenten een bijdrage van € 7.000 voor iedere woning waarvan de bouw in het betreffende jaar is gestart.
Op basis van de huidige prognoses wordt voor 2026 een bijdrage van € 693.000 verwacht. Gelet op het doel en de bestedingsmogelijkheden van deze regeling kunnen deze middelen worden ingezet ter dekking van de kosten van de senior projectleider, waardoor de eerder veronderstelde dekking vanuit de Regeling Woningbouwversnelling kan worden vervangen.
Consequenties
- De geraamde bijdrage uit de specifieke uitkering Regeling Woningbouwversnelling voor de dekking van de kosten van de senior projectleider in 2026 met € 118.000 af te ramen.
- De geraamde bijdrage uit de Tijdelijke Regeling Realisatiestimulans in 2026 met € 693.000 bij te ramen en deze middelen voor € 118.000 in te zetten ter dekking van de kosten van de senior projectleider en het restant van € 575.000 vrij te laten vallen ten gunste van de algemene middelen.
De legesopbrengsten van vergunningen zijn in 2026 fors hoger dan geraamd. Enerzijds zien we een piek in het aantal aanvragen in relatie tot netcongestie. Een verleende vergunning geeft
pagina 34
namelijk meer zekerheid over het toekennen van netcapaciteit. Daarnaast zien we ook een toename van de gemiddelde bouwsommen, waardoor de opbrengsten uit leges stijgen. We ramen voor 2026 een bedrag van € 315.000 bij.
Consequentie
Een bedrag van € 315.000 bijramen als gevolg van toename leges omgevingsvergunningen.
De gemeente werkt samen met Zeelenberg aan de verdere uitwerking van de herontwikkeling van De Wildhorst naar een recreatief park. In 2026 zijn lopende onderzoeken, eerdere inzichten en nieuwe ontwikkelingen in samenhang beoordeeld en zijn aanvullende gesprekken gevoerd met externe deskundigen. De verkregen inzichten worden gebruikt voor de verdere voorbereiding van de vervolgfase. Het uitgangspunt voor De Wildhorst blijft een recreatieve toekomst.
Per 1 juli 2023 heeft de gemeente de erfpacht van Tedeca opgezegd wegens het uitblijven van canonbetalingen gedurende twee jaar. De daarmee samenhangende juridische procedures lopen nog. Voor 2026 wordt € 17.000 aan juridische en overige advieskosten verwacht. Daarnaast wordt € 57.805 aan kosten voorzien voor onderhoud, inzet van de beheerscoöperatie en personele ondersteuning. Hiertegenover staan huur- en pachtopbrengsten van € 166.672. Zowel de kosten als opbrengsten waren niet in de begroting opgenomen.
Consequentie
Verhoging van het budget voor De Wildhorst met € 74.805 en verwerking van € 166.762 aan niet geraamde huur- en pachtopbrengsten.
Het leegstaande pand aan de Leekstraat hebben we in 2026 verkocht middels een openbare verkoopprocedure, Zowel de kosten € 26.045 als de opbrengsten van € 600.000 waren niet opgenomen in de begroting.
Consequenties
- Opbrengst verkoop gronden bijramen met € 600.000
- Verkoopkosten grond bijramen met € 26.045
Gemeente Bernheze, Abdij van Berne, Laverhof en Actief Burgerschap hebben eind 2024 een intentieovereenkomst getekend voor het opstellen van de Gebiedsvisie Abdij en omgeving. De Gebiedsvisie dient richting te geven aan ruimtelijke, functionele en inhoudelijke ontwikkeling van het hele plangebied. De gebiedsvisie Abdij van Berne en omgeving zal een uitwerking worden van de Omgevingsvisie, die in 2024 is vastgesteld door de Gemeenteraad.
pagina 35
De gebiedsvisie is in Q3 2025 vastgesteld door het college. Om de positieve energie tussen betrokken partijen vast te houden is in de begroting 2026 een incidenteel bedrag van € 25.000 opgenomen. Inmiddels blijkt dat deze kosten € 10.000 lager worden. Daarom ramen we € 10.000 af. Als vervolg op de gebiedsvisie willen we in 2026 starten met de ontwikkeling ten noorden van de abdij (“De Landerijen”). In november 2025 is hiervoor een voorstel aan de gemeenteraad voorgelegd.
De Landerijen – Landschapspark (Heeswijk-Dinther) beleid Als onderdeel van de uitwerking van de Gebiedsvisie Abdij en omgeving is in 2026 gepland om voor het deelplan De Landerijen de planvorming op te starten.
Momenteel worden de gesprekken gevoerd met de betrokken grondeigenaren (de gemeente heeft slechts een deel van de gronden in haar bezit). Doel is om zoveel als mogelijk met de derden grondeigenaren tot afspraken te komen.
Consequentie
Een bedrag van € 10.000 aframen voor de gebiedsvisie Abdij. Hiermee kan ook de incidentele dekking uit de reserve nog nader te bestemmen met € 10.000 worden afgeraamd.
Wanneer regels niet worden nageleefd, kan de gemeente of de Omgevingsdienst Brabant Noord een last onder dwangsom opleggen. In de meeste gevallen wordt de overtreding binnen de gestelde termijn alsnog beëindigd. De afgelopen periode is echter vaker gebleken dat niet op tijd aan een opgelegde last onder dwangsom is voldaan. Hierdoor gaan wij voor een bedrag van € 65.000 over tot inning van deze dwangsom.
De overheid heeft niet alleen de plicht om op te treden tegen overtredingen, maar ook om opgelegde dwangsommen in te vorderen. Handhaving is namelijk alleen effectief als opgelegde maatregelen daadwerkelijk worden uitgevoerd.
Consequentie
De opbrengsten voor inning dwangsommen verhogen met € 65.000 incidenteel.
De gemeente heeft voor het pand Schoonstraat 34 tot overgang naar het SAM-college de kosten voor het beheer en exploitatie voor haar rekening moeten nemen.
Consequentie
De incidentele kosten voor beheer en exploitatie van € 52.295 opnemen in de begroting 2026.
pagina 36
De brand- en inboedelverzekering van de gemeente liep af, waardoor een nieuw aanbestedingstraject noodzakelijk was. Dit traject is inmiddels succesvol afgerond, waarbij voor een periode van twee jaar een nieuwe verzekering is afgesloten tegen gunstiger voorwaarden. Daarnaast heeft de gemeente een intentieverklaring ondertekend voor deelname aan het Risicobeheerfonds Nederlandse Gemeenten van de VNG. De VNG is voornemens dit fonds per 1 januari 2028 operationeel te laten zijn. Met de huidige verzekeringsoplossing is de continuïteit van de dekking geborgd tot het moment waarop deelname aan het fonds mogelijk wordt.
Omdat de financiële consequenties van het eventueel instappen bij het risicobeheerfonds nog niet bekend zijn hebben we het voordeel als gevolg van de nieuwe verzekering voor de komende twee jaar incidenteel afgeraamd. Mochten we niet instappen in het risicobeheerfonds dan zal een nieuwe aanbesteding opgestart moeten worden.
Consequentie
De begroting bijstellen met het incidenteel voordeel van de kosten verzekering scholen en overig verenigingsgebouwen met € 73.423.
De werkelijke uitgaven voor de gladheidsbestrijding zijn hoger uitgevallen dan begroot door een intensievere winterperiode dan vooraf was voorzien. Als gevolg van een groter aantal uitrukmomenten is meer strooizout verbruikt en zijn extra personele en materiële inzetkosten gemaakt. Daarnaast hebben stijgende prijzen van grondstoffen en transport bijgedragen aan de hogere kosten. Hierdoor is het beschikbare budget overschreden.
Consequentie
Het budget kosten gladheidsbestrijding incidenteel ophogen met € 207.502.
Vanuit PWR hebben we voor 2026 een incidenteel budget beschikbaar voor onderzoeken. Een deel van het beschikbare budget (€ 80.000) zal dit jaar niet worden besteed. De belangrijkste reden hiervoor is dat diverse geplande werkzaamheden, leveringen of maatregelen bij nadere beoordeling niet noodzakelijk blijken te zijn. Hierdoor kunnen kosten worden bespaard zonder afbreuk te doen aan de gestelde doelen en de gewenste kwaliteit.
Consequentie
Het budget riolering incidenteel met € 80.000 (excl. Btw) aframen. Dit betekent voor 2026 een lagere onttrekking uit de voorziening riolering van € 96.800 (incl. btw).
Op 9 februari 2026 heeft het college besloten de bestekken voor het beheer van de openbare ruimte 2026 aan IBN te gunnen. Daarbij is geconstateerd dat voor de uitvoering van het bestek
pagina 37
Vegen wegen en Onkruidbestrijding 2026 onvoldoende budget beschikbaar was. Het tekort voor 2026 bedraagt € 94.159. Om geen vertraging in de uitvoering op te lopen is inmiddels opdracht verstrekt voor 2026.
Consequentie
Het budget vegen en onkruidbestrijding verhardingen incidenteel met € 94.159 ophogen.
In de begroting 2026 was een budget beschikbaar voor de vervanging van de robotmaaier op het sportpark Balledonk van € 24.793 exclusief btw met dekking uit de reserve nog nader te bestemmen. De Robotmaaier is inmiddels vervangen en de kosten van vervanging zijn € 1.487 lager dan geraamd.
Consequentie
Het budget vervanging robotmaaier sportpark Balledonk incidenteel aframen met € 1.487 en gelijktijdig de onttrekking uit de reserve nog nader te bestemmen verlagen met € 1.487.
In de eerste tussentijdse rapportage rapporteerden wij u dat we voor de reguliere gemeentelijke opvanglocaties ook in 2026 een normbedrag van € 44,- per beschikbaar bed per dag ontvangen. Uit dit normbedrag bekostigen we de reguliere exploitatiekosten van de opvang, zoals energielasten, bewaking, bedrijfshulpverlening, schoonmaak. Op basis van het beschikbaar aantal bedden in de locaties Meerstraat en Tramplein verwachten we een rijksbijdrage van € 2.441.120. Uit deze bijdrage bekostigen we de exploitatiekosten van de gemeentelijke opvanglocaties en een eventueel overschot ultimo 2026 voegen we toe aan de egalisatiereserve kosten opvang vluchtelingen. Op basis van extrapolatie van de uitgaven tot en met juli verwachten we een overschot op de rijksbijdrage van € 678.848. Bij de jaarrekening 2026 voegen we het werkelijke overschot toe aan de reserve opvang vluchtelingen.
Sinds 1 juli 2026 vervangt één centrale regeling de verschillende regelingen voor Oekraïense ontheemden, asielzoekers en statushouders: de Regeling tijdelijke bekostiging opvangen en huisvesting door gemeenten (de doelgroepflexibele regeling of DFR). Bestaande regelingen zoals de opvangregeling voor Oekraïners lopen nog door tot het eind 2026. Deze nieuwe regeling heeft een looptijd tot 4 maart 2030. Met deze nieuwe regeling ontvangen gemeenten een vergoeding van de werkelijk gemaakte kosten. Daarnaast ontvangt de gemeenten een vergoeding van € 11 per beschikbare plek voor een ontheemde, of vreemdeling die onder reikwijdte van de Wet COA valt, ter bekostiging van de uitvoeringskosten.
pagina 38
Consequentie
Het overschot van € 678.848 op de rijksbijdrage opvang ontheemden uit Oekraïne toevoegen aan de egalisatiereserve opvang vluchtelingen.
U heeft middelen beschikbaar gesteld voor de inzet van een brugfunctionaris vanaf 2026. Uit overleg met het onderwijs blijkt dat meer afstemming nodig is over de rol, positionering en invulling van deze functie. Op basis van deze gesprekken wordt een planning opgesteld waarin de verdere uitwerking, het tijdspad en de implementatie van de brugfunctionaris worden vastgelegd. Het vierde kwartaal van 2026 wordt gebruikt om deze afstemming zorgvuldig vorm te geven, zodat kan worden toegewerkt naar een gedragen en effectieve inzet van de brugfunctionaris vanaf 2027.
Consequentie
Het budget brugfunctionaris van € 165.000 incidenteel aframen.
In 2024 is besloten het budget voor de kernnetwerken in 2025 en 2026 incidenteel op te hogen met € 38.400 (€ 9.600 per kernnetwerk). Dit was nodig omdat de kernnetwerken sinds 2024 zelf moeten betalen voor professionele ondersteuning bij dagbesteding. Het extra budget in 2026 blijkt niet nodig. Dit heeft twee redenen. In Nistelrode waren er te weinig vrijwilligers om activiteiten te organiseren. Daarom is daar geen subsidie aangevraagd. Daarnaast hebben een aantal netwerken afspraken gemaakt met zorginstellingen. Hierdoor is de extra buffer voor dagbesteding van € 9.600 niet nodig gebleken.
Consequentie
Het budget subsidie kernnetwerken met € 38.400 incidenteel aframen. Daarnaast de dekking uit de reserve Transities met € 38.400 incidenteel verlagen.
In de begroting is een structurele subsidie opgenomen van € 55.725 voor de specialiseerde ontmoetingsfunctie die de GGZ Oost Brabant verzorgt. Gemeente Bernheze had geen eigen ontmoetingsfunctie binnen de gemeentegrenzen, maar onze inwoners maken wel frequent gebruik van de andere inlooplocaties in de regio. Gemeente Bernheze droeg bij op basis van inwoneraantallen. GGZ Oost-Brabant heeft aangegeven geen subsidieaanvraag meer in te dienen omdat de ODAC’s sterk zijn afgebouwd. Op dit moment is enkel nog in Maashorst en Land van Cuijk sprake van een ODAC-locatie. Omdat daarmee de spreiding niet meer voldoet is besloten de ODAC’s niet meer door vijf gemeenten te laten betalen.
Daarnaast hebben we de verantwoording van de subsidie over 2025 ontvangen wat tot een terugbetaling leidt op het voorschot van € 15.131.
pagina 39
Consequentie
De subsidie voor de gespecialiseerde ontmoetingsfunctie van structureel € 55.725 aframen. De afrekening van de subsidie voor de gespecialiseerde ontmoetingsfunctie van € 15.131 voordelig verwerken in de begroting.
De kosten voor de maatwerkvoorzieningen Wmo en jeugdzorg zijn aan te merken als openeindregelingen. Dit betekent dat de gemeente verplicht is ondersteuning te bieden wanneer inwoners hiervoor in aanmerking komen, zonder dat vooraf een vast uitgavenplafond kan worden vastgesteld. Op basis van extrapolatie van de uitgaven over de eerste zeven maanden van dit jaar verwachten we dat de kosten binnen het beschikbare budget passen.
Hoewel we de kostenontwikkeling continu monitoren, blijven de uitgaven voor Wmo en jeugdzorg lastig te voorspellen. Dit komt doordat de zorgvraag afhankelijk is van externe factoren, zoals demografische en maatschappelijke ontwikkelingen, veranderingen in de gezondheidssituatie van inwoners en de instroom van nieuwe cliënten. Daarnaast verschillen de aard, omvang en duur van ondersteuning per cliënt sterk. Bij jeugdzorg kunnen bovendien veranderingen in zorgtrajecten, complexe casuïstiek en regionale kostenverdelingen aanzienlijke financiële effecten hebben. Hierdoor kunnen relatief kleine veranderingen in de zorgvraag leiden tot afwijkingen ten opzichte van de prognose en kunnen de uitgaven gedurende het jaar onverwacht toe- of afnemen.
Mocht bij de jaarrekening blijken dat de kosten het budget overstijgen, dan zullen we deze ten laste brengen van de reserve Transities.
Consequentie
Mocht bij de jaarrekening blijken dat de kosten van de WMO en Jeugdzorg het geraamde budget overschrijden, dan wordt de overschrijding ten laste van de reserve Transities gebracht.
In het kader van het IZA ontvangt de mandaatgemeente Den Bosch namens de regio NoordoostBrabant en Bommelerwaard. De mandaatgemeente stelt middelen vanuit deze SPUK beschikbaar aan de regiogemeenten. De middelen komen tegemoet aan de capaciteit die gemeenten beschikbaar stellen om het Regionaal programma gemeenten IZA uit te voeren. Daarnaast bieden de middelen ruimte om de lokale IZA-gerelateerde plannen in 2026 voort te zetten en eventueel nieuwe lokale plannen gerelateerd aan het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) te financieren. Bernheze ontvangt in 2026 € 130.000. Deze bijdrage zetten we in ter financiering van bestaande activiteiten voort te zetten waarmee we in de begroting financieel al rekening hebben gehouden. De middelen geven hierdoor een incidenteel voordeel in de begroting die we toevoegen aan de reserve Transities.
Consequenties
De ontvangen IZA middelen van € 130.000 toevoegen aan de reserve Transities.
pagina 40