Roosendaal, 16 november 2026
Bron laatst gecontroleerd op 19 november 2026.
Auditcommissie
16 Nov 2026 Opvolging motie Van positief saldo naar Zichtbaar resultaat
Inzicht in effect • Aanleiding • Geschiedenis • Huidige opzet en aandachtspunten; • Sterke punten huidige opzet; • Mogelijkheden voor verbetering; • Samenhang trajecten auditcommissie 2027; • Vervolgafspraken Bijlage: • Model beleidstheorie (‘Sturen op maatschappelijke effecten’, TPC, 2025)
Aanleiding
`o` Motie ‘Van positief saldo naar zichtbaar resultaat (juli 2026) Verzoekt het College; 1. bij een addendum op de Programmabegroting 2027 of een raadsmededeling uiterlijk Q4 2026 inzichtelijk te maken welke beleidsvoornemens en investeringen direct zijn gericht op het verbeteren van de leefbaarheid, veiligheid en kwaliteit van voorzieningen in wijken en dorpen; 2. waar mogelijk aan te geven welke concrete resultaten en effecten inwoners hiervan mogen verwachten, met bijzondere aandacht voor veiligheid, openbare ruimte, woningbouw, bestaanszekerheid, sport, cultuur en voorzieningen dichtbij; 3. daarbij zoveel mogelijk gebruik te maken van bestaande informatie en deze op een voor de raad bruikbare wijze in samenhang aan te bieden, zodat de raad de relatie tussen financiële inzet en maatschappelijke resultaten beter kan beoordelen. Werkafspraak
`o` Raadsmededeling 2026 met uitwerking motie voor onderwerp Duurzaamheid en voorstel voor vervolg uitwerking andere thema’s;
Geschiedenis
`o` Motie ‘Aan de slag met maatschappelijke effecten en interactieve kaderstelling’ (Nov 2012) in kader van beraadslaging programmabegroting 2013.
`o` Set maatschappelijke effecten kadernota 2014;
`o` Aandachtspunten werken met begrip maatschappelijke waarde (notitie college, 5 feb 2013);
`o` Traject met workshops (Deloitte) en focus op interactieve kaderstelling;
`o` Motie ‘Maatschappelijke effecten’ (nov 2014) in kader van beraadslaging programmabegroting 2015;
`o` Verzoek nieuwe indicatoren in programmabegroting te voorzien van nulmeting en doelstelling 2018;
`o` Bijlage met overzicht indicatoren in documenten 2014-2015;
`o` Programmabegroting met 10 maatschappelijke effecten met meerdere indicatoren voor evaluatie;
Vorige collegeperiode
`o` Collegeprogramma uitgewerkt in 15 prioriteiten. Monitoring gericht op de vraag ‘wat merken we meetbaar van deze prioriteit in de samenleving’?
`o` Uitgangspunt voor de monitoring: eenvoudig en betekenisvol;
`o` 13 prioriteiten en bijhorende maatschappelijke doelen vertaald naar indicatoren. Van 2 prioriteiten impact nog niet concreet;
`o` Indicatoren vastgesteld door college;
`o` Indicatoren overzichtelijk per prioriteit gepresenteerd. In werkelijkheid dragen de prioriteiten bij aan elkaars maatschappelijke doelen;
`o` Indicatoren via de P&C cyclus gedeeld met de gemeenteraad in een afzonderlijke paragraaf;
`o` Indicatoren per prioriteit waren beschikbaar voor burgers [en bedrijven via https://roosendaal.incijfers.nl](https://roosendaal.incijfers.nl/)
Aandachtspunt bij conclusies op basis van de indicatoren: realisatie van maatschappelijke doelen wordt mede beïnvloed door externe ontwikkelingen waar gemeente geen invloed op heeft. Zie collegereacties Moties (2012 en 2015).
Huidige opzet
`o` Penc documenten gaan uit van beleidstheorie:
Beoogde maatschappelijke effecten => doelen => maatregelen en kosten => REALISATIE
`o` De programmabegroting en jaarrekening geven inzicht in maatregelen en effecten (beoogd en gerealiseerd).
Sterke punten huidige opzet
`o` Beleidstheorie als basis voor alle PenC producten;
`o` Meten effecten en prestaties in de praktijk:
`o` Expert toets op basis vastgesteld normenkader (Schouw openbare ruimte);
`o` Ervaringen burgers en bedrijven: beterBuiten-app, bewonersenquete;
`o` Informatie beschikbaar gemaakt voor raad (jaarrekening), burgers en bedrijven (Roosendaalincijfers);
Aandachtspunten huidige opzet
`o` Informatie over resultaat maatregelen en effecten pas eerstvolgende begrotingsjaar beschikbaar (jaarrekening);
`o` Tussentijdse rapportage (Berap) licht alleen grote financiële en beleidsinhoudelijke afwijkingen toe;
`o` Beleidstheorie niet voor alle onderdelen volledig en op dezelfde manier uitgewerkt in de begroting;
`o` Geen vermelding van prestatie/effectindicatoren met uitzondering wettelijk verplichte indicatoren (paragraaf programmabegroting);
`o` Jaarrekening geeft niet voor alle onderdelen hetzelfde inzicht in gerealiseerde effecten en geleverde prestaties;
`o` Relatie kosten en effecten niet goed inzichtelijk (opmerking accountant PB 27). NB: vereist meer gespecificeerde begroting en causaal verband soms lastig te leggen.
Mogelijkheden voor verbetering
`o` Beleidstheorie consistenter toepassen in planning-en-controlproducten;
`o` In de programmabegroting per beleidsonderwerp een bewuste keuze maken voor effect/prestatie indicatoren en hier in jaarrekening op terugkomen;
`o` Prestatie: wat heeft de gemeente aantoonbaar geleverd?
`o` Effect: wat verandert er daardoor uiteindelijk in de samenleving of leefomgeving?
`o` Meer aandacht voor beleidsevaluaties;
`o` Coalitie akkoord en Collegeprogramma uitwerken in speerpunten met bijhorende indicatoren. Monitoring in PenC producten;
Succesfactoren
`o` Beschikbare expertise in huis: DataLAB, GEO;
`o` Vastgestelde meerjarige focus beschikbaar: Coalitieakkoord, coalitieprogramma, RSD40, rsdLIFT;
`o` Bestuurlijke aandacht voor beter inzichtelijk maken effecten en verbeteringen PenC producten;
`o` Bestuurlijke trajecten richting PB 2028;
Aandachtspunten verbetering
`o` Causale relatie tussen interventie en maatschappelijk effect vaak complex en soms beperkt beïnvloedbaar;
`o` Maatschappelijke effecten soms resultaat van gezamenlijke inspanningen (inzet gemeente plus uitvoeringspartners);
`o` Voorkomen gebruik indicatoren voor ‘beleidsprestaties’ zonder de link naar maatschappelijk effect. Bijvoorbeeld: % toepassing Roosendaalse Maatlat’ bij plannen, projecten en beheer.
`o` Aandacht voor doelmatigheid en betaalbaarheid dataverzameling en beschikbaar stellen van data en informatie;
`o` Verschillende doelgroepen met eigen informatiebehoefte en bijhorend detailniveau:
`o` burgers en bedrijven => wat gebeurt er in mijn straat/wijk/stad?;
`o` Raad (kaderstellende en controlerende functie) => geven we de maatschappelijke middelen ZUINIG, ZINNIG en ZORGVULDIG uit?
Samenhang onderwerpen 20227 (raad, college, auditcommissie en organisatie)
2026
`o` Bespreken analyse Accountant Programmabegroting 2027; 19 oktober
`o` Opvolging motie Van positief saldo naar zichtbaar resultaat; 16 november
`o` Bespreken uitkomsten tussentijdse controle; 14 december
2027
`o` Verbetering planning-en-controlproducten; 25 januari
`o` Actualiseren nota Risicomanagement en weerstandsvermogen; 22 februari
`o` Traject inventarisatie keuzemogelijkheden duurzame financiën: Q1/Q2
Resultaat zichtbaar in opzet en uitwerking programmabegroting 2028 Q3 NB: extra aandacht voor thema’s uit motie in jaarrekening 2026 Q2
Concreet voorstel
`o` Maatschappelijke effecten, prestatie- en effect indicatoren verder aanscherpen en uitwerken op basis van coalitie akkoord en collegeprogramma en verwerken in PB 2028.
`o` Aansluiting zoeken bij overige trajecten (RM, PenC, financiële keuzes, monitoring coalitieprogramma);
Vervolgafspraken
Raadsmededeling December 2026; NB: extra aandacht voor thema’s uit motie en/of thema Duurzaamheid in jaarrekening 2026; Resultaat zichtbaar in opzet en uitwerking programmabegroting 2028;