Oude IJsselstreek, 12 november 2026
Bron laatst gecontroleerd op 19 november 2026.
1
Strategisch Kader Samenwerkingsverbanden
Aanleiding
In opdracht van de gemeenteraad heeft de Rekenkamer onderzoek gedaan naar het inzichtelijk maken van gemeentelijke, strategische samenwerkingsverbanden [1] [2] en in hoeverre de raad hierin kan sturen en controleren. Het verschenen onderzoek inclusief aanbevelingen van de Rekenkamer heeft geresulteerd in een motie [3] waarin de gemeenteraad het college van B&W de opdracht geeft om een visie op samenwerking te beschrijven, een afwegingskader te formuleren en een evaluatieprogramma op te stellen. Het verzoek is daarbij om in eerste instantie te kijken naar de gemeenschappelijke regelingen (GR) als strategische samenwerkingsverbanden. Eveneens wordt in de motie verzocht om conform de aanbevelingen uit het rapport eenmaal per vier jaar een overzicht van samenwerkingsverbanden te onderhouden.
In het voorliggend document worden de kaders vastgesteld als het gaat over het oprichten, sturen en beëindigen van strategische samenwerkingsverbanden.
Visie op samenwerken
De manier waarop we wonen, werken en leven verandert steeds sneller. Onder meer door demografische ontwikkeling, technologische voortgang en klimaatverandering. Het zijn complexe opgaven waar we als gemeente op moeten anticiperen. Veel van deze opgaven overstijgen de geografische, beleidsmatige, bestuurlijke en maatschappelijke grenzen van onze gemeente. Bovendien hebben we niet overal invloed op, maar ze beïnvloeden wel onze ambities. Gelukkig staat de gemeente daarin niet alleen. Door samen te werken zien we volop kansen om over grenzen heen deze opgaven aan te pakken. Samenwerken is voor de gemeente daarom geen bijzaak, maar een voorwaarde om maatschappelijke opgaven effectief aan te pakken. Dit doen we met onze medeoverheden, maatschappelijke organisaties, inwoners en ondernemers. Niet alleen in Nederland, maar ook over de grens met onze Duitse partners.
Onze visie is dat samenwerking plaatsvindt in openheid, gelijkwaardigheid en gedeelde verantwoordelijkheid, waarbij het algemeen belang altijd vooropstaat. Samenwerken is in de basis geen doel, maar een onmisbaar middel om niet alleen onze gemeentelijke ambities te verwezenlijken, maar ook om onze kennis en expertise te versterken, efficiënter en effectiever te werken, het draagvlak en de betrokkenheid te vergroten en creativiteit en innovatie te stimuleren. Kortom, samenwerking met partners levert in de basis meer op dan de som der delen.
Daarbij is van belang om goede afspraken te maken omtrent het aangaan (oprichtingsfase), uitvoeren (uitvoeringsfase) en het evalueren van samenwerkingsverbanden (evaluatiefase). Met dit strategisch kader worden de onderlinge afspraken hierover beschreven en vastgelegd.
1 Onderzoeksrapport Onderzoek samenwerkingsverbanden in opdracht van de Rekenkamer Oude IJsselstreek, TwynstraGudde, mei 2024 2 Strategische samenwerkingsverbanden zijn de samenwerkingsverbanden conform het overzicht uit het betreffende Rekenkamer onderzoek. Het overzicht is dynamisch en wordt onderhouden. 3 Motie uitvoering aanbevelingen onderzoek rekenkameronderzoek naar samenwerkingsverbanden, gemeenteraad Oude IJsselstreek, juni 2025
2
Nieuwe strategische samenwerkingsverbanden worden overwogen aan de hand van een afwegingskader. Dit kader ondersteunt bij de beslissing om wel of geen strategische samenwerkingsverbanden aan te gaan. Een strategisch samenwerkingsverband wordt aangegaan wanneer dit, op basis van financiële, kwalitatieve of organisatorische overwegingen, passend wordt geacht voor de behartiging van het algemeen belang. Het afwegingskader zorgt ervoor dat de keuze voor het starten van een strategisch samenwerkingsverband bewust wordt gemaakt en voorzien is van een duidelijke motivatie. Het college legt de overwegingen die aan een besluit ten grondslag liggen vast en deelt dit op verzoek met de gemeenteraad. De gemeenteraad kan hierdoor beoordelen of het besluit van het college goed is onderbouwd, conform artikel 160, tweede lid, van de Gemeentewet. Onderstaand kader wordt verwerkt in het gemeentelijke besluitvormingsproces.