Pagina wordt geladen
Terneuzen, 8 oktober 2026
Bron laatst gecontroleerd op 4 oktober 2026.
GEMEENTERAAD
Naar aanleiding van: Het positief advies van de meerderheid van de raad over de omgevingsvergunningen voor het realiseren van een regionale opvanglocatie aan Handelspoort 1 in Terneuzen. Onderwerp: Regionale opvanglocatie Handelspoort
Inhoud: De raad van de gemeente Terneuzen, in vergadering bijeen op 8 oktober 2026. Constateringen en Constaterende dat: overwegingen 1. voor Handelspoort 1 een regionale opvanglocatie (ROL) is
voorzien voor maximaal 200 bewoners en voor een periode van maximaal 10 jaar; 2. ruimtelijke ontwikkelingen, zoals de beoogde opvanglocatie, gevolgen kunnen hebben voor de omgeving zoals de omwonenden, omliggende bedrijven, werknemers, vervoerders en het onderwijs; 3. de gemeenteraad in juli 2024 aanvullende voorwaarden stelde bij de instemming met deze locatie; 4. duidelijke, controleerbare en begrijpelijke afspraken bijdragen aan vertrouwen en rust in de omgeving en dus ook duidelijk moeten zijn voor inwoners, ondernemers, ouders en andere belanghebbenden; 5. de Spreidingswet gemeenten sinds 2024 een wettelijke taak geeft bij het realiseren van opvangplaatsen en deze wet op dit moment van kracht is; 6. niet alle onderstaande afspraken juridisch als vergunningsvoorschrift kunnen worden opgenomen en een deel daarvan daarom moet worden vastgelegd in de aanvullende werkafspraken.
Overwegende dat: 1. de ondertekenaars bereid zijn verantwoordelijkheid te nemen voor de wettelijke opvangopgave, en de belangen van inwoners, omwonenden, ondernemers, werknemers, bedrijven aantoonbaar worden geborgd; 2. de komst van een opvanglocatie verantwoord is wanneer veiligheid, leefbaarheid, onderwijs, bereikbaarheid en communicatie zijn geborgd; 3. de gemeenteraad een kaderstellende en controlerende rol heeft richting het college; 4. het daarom wenselijk is om uitgangspunten helder in een kaderstellende uitspraak van de raad vast te leggen; 5. het wenselijk is de bewoners zo snel mogelijk te laten deelnemen aan onderwijs, vrijwilligerswerk, opleiding en arbeid; 6. de regionale arbeidsmarkt kansen biedt om opleiding, werkervaring en talenten van toekomstige inwoners te verbinden aan de personeelsbehoefte van bedrijven in Terneuzen en Zeeuws-Vlaanderen.
Gemeente Terneuzen
Gelet op artikel 34 van het Reglement van Orde voor de gemeenteraad;
Stellen ondergetekenden voor de navolgende motie vast te stellen:
Tekst motie: Spreekt de raad uit, en verzoekt het college overeenkomstig:
1. Besluitvorming en juridische borging De punten uit deze motie uit te werken in aanvullende werkafspraken die het college nog met COA vastlegt en deze afspraken actief terug te koppelen aan de raad.
2. Begrijpelijke, openbare afspraken en communicatie Heldere uitleg van de afspraken is noodzakelijk.
a. De afspraken met het COA op een volledige,
duidelijke manier te communiceren, zodat deze duidelijk zijn voor inwoners, ondernemers, ouders en andere betrokkenen. Daarbij duidelijk aan te geven:
i. wat is afgesproken; ii. wie verantwoordelijk is; iii. binnen welke termijn de afspraak wordt uitgevoerd; iv. hoe de uitvoering wordt gecontroleerd; v. wat er gebeurt wanneer een afspraak niet wordt nagekomen. b. De bestuursovereenkomst en de te maken
aanvullende werkafspraken openbaar te maken. c. Het college verzorgt samen met COA heldere
communicatie naar de omwonenden en bedrijven over:
i. één herkenbaar en bereikbaar aanspreekpunt; ii. vaste momenten voor informatie en overleg; iii. een openbare lijst met veelgestelde vragen en antwoorden; iv. een procedure voor meldingen; v. terugkoppeling over wat met signalen is gedaan; vi. duidelijke afspraken over crisiscommunicatie.
3. Structureel overleg met de omgeving
Gemeente Terneuzen
a. Structureel overleg in te richten met
vertegenwoordigers van de omwonenden, van de omringende bedrijven op Handelspoort, COA, gemeente, politie en maatschappelijke organisaties. b. Omwonenden te betrekken bij het inrichten van het
structureel overleg en hierbij een professioneel bureau te laten ondersteunen. c. COA structureel in dit overleg te laten rapporteren. d. In dit overleg relevante zaken terug te koppelen uit
driehoeksoverleg tussen burgemeester, politie en justitie. e. Dit overleg minimaal een maand vóór de opening
van de ROL te laten starten. f. De frequentie vast te stellen naar behoefte van de
deelnemers. g. Jaarlijks gezamenlijk de werking van het overleg te
evalueren. h. Van de ingebrachte punten, de gemaakte afspraken
en de opvolging daarvan verzorgt COA op basis van de Wet open overheid transparant een openbaar verslag, met inachtneming van de privacy van betrokkenen.
4. Opvangopgave en doorstroming Met het COA af te spreken dat:
a. bewoners van de bestaande tijdelijke opvanglocatie
in de voormalige bibliotheek, voor zover dit juridisch en praktisch mogelijk en voor de betrokken bewoners verantwoord is, bij opening met voorrang kunnen doorstromen naar de locatie aan de Handelspoort; b. deze bewoners onderdeel zijn van het totaal van
maximaal 200 bewoners op de locatie en worden meegeteld binnen de voor Terneuzen geldende opvangafspraken; c. mensen die status krijgen of hebben in de ROL
gekoppeld worden aan Terneuzen of een andere gemeente in Zeeuws-Vlaanderen;
2
d. bij een overplaatsing rekening wordt gehouden met
de menselijke maat, bestaande zorg, werk, sociale contacten en met name de onderwijscontinuïteit van schoolgaande kinderen; e. kansrijke asielzoekers die worden gekoppeld aan
Terneuzen of een andere gemeente in ZeeuwsVlaanderen, waar mogelijk rechtstreeks in de ROL worden geplaatst.
5. Integratie, opleiding en werk a. Met COA afspraken vast te leggen dat COA:
i. bij het plaatsen van asielzoekers in de ROL maximaal rekening houdt met de kansen die onze arbeidsmarkt biedt (techniek, logistiek, zorginstellingen en recreatie) ii. bewoners actief begeleidt bij hun toekomst in Nederland of daarbuiten; iii. dagbestedingsactiviteiten aanbiedt; iv. Nederlandse les aanbiedt; v. lokale vrijwilligers werft en begeleidt voor activiteiten op de locatie ter ondersteuning van de integratie; vi. zich inspant om personeel uit gemeente of regio aan te trekken; vii. zich inzet om maatschappelijke stages, werkervaringsplaatsen en afstudeerplaatsen aan te bieden. b. Lokale bedrijfsleven te betrekken bij arbeidskansen
van de bewoners van de ROL. c. Met COA en onderwijsinstellingen:
i. afspraken te maken en onderhouden met Elevantio over het TEC (Taal Expertise Centrum) en Lodewijk College voor EOA (Eerste Opvang voor Anderstaligen) over de onderwijsdeelname, begeleiding en ondersteuning van kinderen en jongeren die verblijven in de ROL; ii. kinderen zo snel mogelijk toe te leiden naar passend onderwijs en daarbij samenwerkt met
3
de gemeente en betrokken onderwijsinstellingen; iii. onderwijscontinuïteit voor schoolgaande kinderen zoveel mogelijk te bevorderen en onnodige schoolwisselingen te voorkomen;
6. Inzet van lokale bedrijven en arbeidskrachten Het COA bij inhuur van personeel en diensten waar mogelijk personeel en/of bedrijven uit Terneuzen of Zeeuws-Vlaanderen inzet.
7. Ecologie en beschermde soorten a. bij de verdere uitwerking en realisatie van de ROL
aandacht te besteden aan de in de raad geuite zorgen over de aanwezigheid van vleermuizen en andere beschermde soorten; b. zich ervan te vergewissen dat de realisatie en
ingebruikname van de ROL geen onaanvaardbare gevolgen heeft voor beschermde soorten en waar nodig passende maatregelen te treffen.
8. Sociale veiligheid en verkeersveiligheid In te zetten op sociale veiligheid en verkeersveiligheid op en rond de locatie door:
a. de verdere uitwerking van het veiligheidsplan vorm
te geven in samenwerking met COA, politie en veiligheidsregio. En betrek daarbij signalen, zorgen en input van omwonenden, bedrijven en onderwijsinstellingen; b. COA 24 uur per dag en 7 dagen per week
beveiliging en BHV op de locatie aanwezig heeft, en dat deze ook buiten reguliere kantooruren minimaal uit 3 mensen bestaat; c. verkeersveiligheid voor voetgangers en fietsers en
de schoolroutes, te monitoren en signalen vanuit de klankbordgroep op volgen; d. naar aanleiding van de opmerkingen in de raad over
verkeersveiligheid in samenloop met de Campus zeker te stellen dat deze samenloop geen nadelige
4
gevolgen heeft voor de verkeerssituatie in of rond de wijk Driewegen; e. waar nodig openbare verlichting uit te breiden of aan
te passen; f. bereikbaarheid voor hulpdiensten te garanderen; g. COA voor de omwonenden en klankbordgroepleden
voor meldingen en klachten met betrekking tot de ROL een vast lokaal aanspreekpunt aanwijst en hiervan een telefoonnummer en e-mailadres beschikbaar maakt;
9. Cameratoezicht Om bij een aantoonbare noodzaak voor cameratoezicht in de openbare ruimte de burgemeester dit binnen de driehoek voor te leggen.
Daarbij moeten noodzaak, proportionaliteit, privacy, bewaartermijnen en wettelijke bevoegdheden vooraf worden beoordeeld.
10. Naleving van afspraken en escalatie Met het COA afspraken vast te leggen dat:
a. het COA de gemeente actief informeert wanneer
omstandigheden ontstaan met reële gevolgen voor de veiligheid, leefbaarheid of uitvoering van de ROL of in de omgeving; b. gemeente en COA in dergelijke situaties direct
bestuurlijk overleg voeren over passende maatregelen; c. bij herhaalde afwijkingen van gemaakte afspraken
een gezamenlijk verbeter- en hersteltraject wordt opgesteld; d. het college de gemeenteraad actief informeert
wanneer sprake is van structurele veiligheidsproblemen of andere ontwikkelingen die van wezenlijk belang zijn voor de ROL of de leefbaarheid in de omgeving; e. de bevoegdheden van de burgemeester als
zelfstandig bestuursorgaan over openbare orde en
5
veiligheid niet beperkt worden door de afspraken met COA, en dat hij bij ernstige verstoringen van de openbare orde of structurele veiligheidsproblemen gebruik kan maken van de bestaande escalatiemogelijkheden, waaronder bestuurlijk overleg, extra toezicht en handhaving, en, indien de omstandigheden daartoe aanleiding zouden geven, tijdelijke beperking van activiteiten of sluiting van een inrichting.
11. Einde van de termijn en tijdige ontruiming Vast te leggen dat:
a. het gebruik als ROL na maximaal 10 jaar eindigt; b. het COA uiterlijk zes maanden vóór afloop van de
overeengekomen termijn schriftelijk een concreet sluitings- en ontruimingsplan aanlevert bij het college; c. gemeente en COA op tijd overleg voeren over de
uitvoering van dit plan; d. de vergunning passende juridische
handhavingsmogelijkheden zoals dwangsommen en bestuursdwang biedt, e. de gemeente bij overschrijding van de termijn direct
de beschikbare juridische maatregelen inzet.
12. Veilig openbaar vervoer Misstanden die in het openbaar vervoer rond Ter Apel voorkwamen hier te voorkomen door als dergelijke problemen hier toch ontstaan direct op te volgen met het COA, politie, vervoerders en andere betrokken partijen om afspraken te maken over de veiligheid van reizigers en personeel in de bussen. Daarbij wordt vastgelegd dat:
i. signalen en incidenten worden geregistreerd en periodiek besproken; ii. bij een aantoonbare toename van incidenten aanvullende maatregelen worden onderzocht;
6
iii. ernstige of structurele problematiek wordt besproken binnen de daarvoor bevoegde overlegstructuren; iv. burgemeester, politie en Openbaar Ministerie beoordelen welke maatregelen vanuit openbare orde en veiligheid nodig en mogelijk zijn; v. wanneer reguliere middelen aantoonbaar onvoldoende zijn, het COA en de betrokken veiligheidspartners gezamenlijk bij het Rijk aanvullende middelen aanvragen, bijvoorbeeld voor extra toezicht.
13. Maximaal 200 bewoners Vast te leggen dat:
a. het COA maximaal 200 mensen tegelijk mag
opvangen; b. veiligheid, brandveiligheid, leefbaarheid en
beschikbare voorzieningen nooit door een tijdelijke afwijking in het gedrang mogen komen.
14. Nadeelcompensatie a. COA verantwoordelijk is voor nadeelcompensatie op
basis van deze vergunning en de gemeente vrijwaart van alle aanspraken en claims van derden met betrekking tot schade of nadeelcompensatie. b. De gemeente is voor haar inwoners en bedrijven
verantwoordelijk voor de behandeling van eventuele verzoeken. Het college zal daarom:
i. inwoners en ondernemers actief en begrijpelijk informeren over de mogelijkheden om nadeelcompensatie aan te vragen; ii. aanvragen zorgvuldig, voortvarend en op basis van de geldende wettelijke criteria behandelen; iii. aanvragers duidelijkheid geven over procedure, benodigde bewijsstukken en beslistermijnen;
7
iv. jaarlijks aan de raad rapporteren over het aantal aanvragen en de afhandeling daarvan, zonder persoonsgegevens openbaar te maken.
15. Pilot lokale betrokkenheid en vrijwilligerswerk Samen met het COA een pilot te starten waarin lokale vrijwilligers, maatschappelijke organisaties, sportverenigingen, culturele organisaties, onderwijsinstellingen en ondernemers nadrukkelijk worden betrokken bij de verbinding tussen bewoners van de ROL en de Terneuzense samenleving.
De pilot richt zich onder meer op:
- taal en ontmoeting;
- wegwijs worden in Terneuzen;
- sport, cultuur, muziek en dans;
- activiteiten voor kinderen en jongeren;
- vrijwilligerswerk;
- begeleiding naar opleiding en werk;
- contact met inwoners en ondernemers.
Vrijwilligers nemen daarbij geen taken over waarvoor professionele deskundigheid, beveiliging, zorgverlening of wettelijke verantwoordelijkheid noodzakelijk is. Deelname van bewoners en vrijwilligers vindt plaats op vrijwillige basis en met passende begeleiding.
16. Financiering a. Gemeenten die een opvanglocatie van het COA
faciliteren en een bestuursovereenkomst met het COA hebben, hebben recht op financiële vergoedingen. Sinds 1 juli 2025 zijn de vergoedingen ondergebracht in een decentralisatieuitkering via het gemeentefonds. b. Het college onderzoekt samen met het COA actief of
voor maatregelen op het gebied van veiligheid, onderwijs, integratie, leefbaarheid en communicatie
8
aanvullende bijdragen van Rijk, provincie of andere regelingen beschikbaar zijn. c. De raad periodiek te informeren over relevante
financiële gevolgen van de ROL voor de gemeente Terneuzen.
17. Betrekken van de raad a. Het college heeft op grond van artikel 169 van de
Gemeentewet een actieve informatieplicht richting de raad. b. Het college de raad actief op de hoogte te houden
van relevante ontwikkelingen. Tot aan opening van de ROL via de actiepuntenlijst van de gemeenteraad. En na opening van de ROL via de mededelingen uit het college en de P&C-cyclus. c. De raad bij ernstige incidenten of wezenlijke niet nakoming van de overeenkomst, aanvullende werkafspraken of de vergunningsvoorschriften apart te informeren.
En gaat over tot de orde van de dag.
Toelichting: Hiermee geeft de raad duidelijke kaders mee aan het college én is het duidelijk naar de omgeving waarom de raad meewerkt aan de komst van de ROL.
Namen Naam Fractie
Naam Jos Verdurmen Cindy Hamelink Ronaut den Hollander Don Goosen Loek De Beleir Jack Begijn Rolf Mobach Miranda de Kok Ernst Jonker Laurens Voncken Ariëtte Hoogerdijk
Fractie Top/Gemeentebelangen CDA PRO VVD CDA CDA CDA PRO PRO VVD VVD
9