Beantwoording vragen Laamairi over Wie beschermt arbeidsmigranten tegen malafide uitzendbureaus

'{ulþ Gemeente Rotterdam Onderwerp: Wie beschermt arbeidsmigranten tegen malafide uitzendbureaus Cluster: Veiligheid Portefeuille: Wonen, Dakloosheid en NPRZ Portefeuillehouder: Astrid Kockelkoren Van: Wijkveiligheid Tetefoonnummer gemeente: 14 010 Uw kenmerk:2óbb004410 Ons kenmerk: M26O8-634 26bb007237Aan de gemeenteraad Datum! B&W L5 september 202ó Op L8 juni2026 stelde M. Laamairi (Denk) ons een schriftetijke vraag over'Wie beschermt arbeidsmig ranten tegen malafide uitzendbureaus'? Inleidend wordt gesteld: 'Uit berichtgeving van het AD btijkt dat Rotterdamse zorginstetlingen overwegen de namen van uitzendbureaus die arbeidsmigranten uitbuiten openbaar te maken. Volgens betrokken organisaties gaat het om tientallen uitzendbureaus die in verband worden gebracht met ernstige misstanden, waaronder het verlies van werk én huisvesting bij ziekte of ontslag, waardoor arbeidsmigranten dakloos raken en terechtkomen bij maatschappetijke opvang en zorginste[[ingen. Opvallend is dat uit de berichtgeving tevens btijkt dat de wethouder niet bekend zouzijn met de namen van de uitzendbureaus die door de betrokken organisaties zijn aangeschreven. Dat roept,vragen op over de informatiepositie van de gemeente, de samenwerking met maatschappelijke partners en de effectiviteit van de gemeentetijke aanpak van arbeidsuitbuiting en misstanden rondom arbeidsmigranten.' Hieronder volgen de vragen en onze beantwoording: Vraag 1: Heeft het co[ege kennisgenomen van het artikelwaarin wordt gesteld dat zorginstellingen overwegen de narnen van uitzendbureaus die arbeidsmigranten uitbuiten openbaar te maken? Antwoord: Ja, het college heeft hjervan kennisgenomen. Yraag2= Ktopt het dat het cotlege niet bekend is met de namen van de uitzendbureaus die door zorginstellingen zijn aangeschreven wegens verrneende misstanden? Zoia,hoe beoordeelt het cotlege deze situatie? Btad: Datum: Ons Kenmerk: 2t6 L5 september 202ó M2608-634 r'lþ Antwoord: la. We zien dat de betrokken zorginstellingen zelfstandig opereren; zij hebben ervoor gekozen om de lijst niet publiek bekend te maken omdat ze eerst de aangeschreven partijen de kans witlen geven om zetf te reageren. Wij respecteren deze keuze. Temeer omdat we via het Actieprogramma Meer grip op arbeidsmig ratie2023-2026 zeLf ook inzetten op een stevige samenwerking met de Nederlandse Arbeidsinspectie (NLA). De signalen over arbejdsuitbuiting en praktijken van malafide uitzendbureaus kunnen via diverse kanalen bij de gemeente Rotterdam binnenkomen (140L0, collega's uit de wijk, controles, infopunt). Signaten over bijvoorbeeld looninhoudingen, arbeidsongevallen en onrechtmatige huisuitzettingen worden door ons doorgegeven aan de NLA. Het beoordelen of er sprake is van structurele misstanden bij uitzendbureaus en handhaving daarop is het wettelijke domein van de NLA. Parallel daaraan bieden wijvanuit de gemeente hutp aan betrokken arbeidsmigranten en spreken wij uitzendbureaus aan op hun verantwoordelijkheden. Via het actieprogramma Meer grip op arbeidsmigratie 2023-2026 heeft de gemeente, samen met de G4 en de VNG, bijgedragen aan landelijke wetgeving die malafide praktijken moet tegengaan. Zo is de Wet toelating terbeschikkingstetting van arbeidskrachten (WTTA) aangenomen, die vanaf 2027 een certificeringsstelsel voor uitzendbureaus introduceert. Vraag 3: Acht ñet cottege het wenselijk dat zorginstellingen, hulpverleners en maatschappetijke organisaties kennelijk beschikken over signalen over specifieke uitzendbureaus, terwijl deze informatie niet bekend is bij de gemeente? Antwoord: Jazieook het antwoord bijvraag 2. Maatschappetijke organisaties acteren zetfstandig. Zij krijgen uit de eerste hand signalen van arbeidsmigranten over misstanden. Via de gemeentelijke Work-in-NL punten (WIN-punten), medewerkers die in de wijken werkzaam zijn en controles bij woningen, krijgt de gemeente zelf ook signaten van arbeidsmigranten en uitzendbureaus. Vraag 4: Heeft het co[tege sinds de publicatie van het artikelcontact opgenomen met de betrokken organisaties om inzicht te krijgen in de aard van de signaten en de betreffende uitzendbureaus? Zo nee, waarom niet? Antwoord: Ja. De gemeente is in gesprek met de betrokken zorginsteltingen. Als de insteltingen beslu'iten om de namen van de uitzendbureaus bekend te maken kunnen wij dat ook delen met de raad. De zorginstellingen hebben er echter voor gekozen om hun lijst niet pubtiek bekend te maken. Vraag 5: Indien de gemeente inderdaad niet weet welke uitzendbureaus het betreft, hoe kan het co[[ege dan beoordelen of er sprake is van structurele misstanden en of aanvuttende handhaving noodzaketijk is? Blad: Datum: Ons Kenmerk: 3/6 15 september 202ó M2608-634 .át*.þ Antwoord: Het beoordeten of er sprake is van structurele misstanden en handhaving daarop is het wettelijke domein van de Nedertandse Arbeidsinspectie (NLA). Wetdeett Rotterdam informatie met de NLA en andere betrokken instanties. Gegevensuitwisseling vindt hierin attijd ptaats met inachtneming van de AVG en overige relevante wet- en regelgeving. Uitzendbureaus die regels overtreden op het gebied van huisvesting kan de gemeente wel aanpakken via de Wet Goed Verhuurderschap en Wet Betaalbare huur en gemeentelijke regetgeving op het gebied van Bouwen en Wonen. De overtredingen die uiizendbureaus begaan, zoals directe uithuiszetting na een arbeidsongeval, zien op het terrein van de Nedertandse Arbejdsinspectie (NLA). Sinds 2OZLis de gemeenteraad jaarlijks via de voortqanqsrapportaoe geïnformeerd over de integrale aanpak EU-arbeidsmigratie. Op 2 juni 2026is de vijfde en [aatste rapportage aan uw raad gestuurd. Hierin worden de gemeentetijke activiteiten beschreven en hoe na afloop van het huidige programma "Meer grip op arbeidsmigratie" per 1- juli 2026 de diverse activiteiten zijn betegd in de verschittende clusters. Vraag ó: Deelt het cottege de opvatting dat het zorgel.ijk is dat maatschappetijke organisaties zich genoodzaakt voelen om zelf over te gaan tot naming-and-shaming omdat zij onvoldoende verbetering zien in de aanpak van deze problematiek? Antwoord: Ja. Het is zorgetijk wanneer maatschappetijke organisaties onvoldoende verbetering ervaren in de aanpak van uitbuiting van arbeidsmigranten. UitbuÍting van arbeidsmigranten is een complexe problematiek die zich niet beperkt tot Rotterdam, maar onderdeel is van een breder nationaal vraagstuk waarin verschi][ende partijen, waaronder werkgevers, uitzendbureaus, gemeenten en het Rijk, een rol en verantwoordetijkheid hebben. Rotterdam zet zich hierin actief in om misstanden te aan te pakken, voor zover mogelijk. YraagT= . Hoeveel arbeidsmigranten hebben de afgelopen vier jaar een beroep gedaan op maatschappetijke opvang of andere gemeentelijke voorzieningen nadat zij hun werk en/of huisvesting verloren? Antwoord: Sinds 2}2Lheeftde gemeente Rotterdam een aanpak voor dakloze EU-migranten en is er een beeld hoeveel dakloze mensen zijn ondersteund. Tot en met2025 zijn ongeveer 900 mensen naar werk geholpen en een vergelijkbaar aantal zijn ondersteund met vrijwi[[ige terugkeer naar land van herkomst. Vraag 8: HoeveeI meldingen over arbeidsuitbuiting, slechte huisvesting of andere misstanden rondom arbeidsmigranten heeft de gemeente de afgetopen vier jaar ontvangen? Antwoord: In de afgetopen vier jaar heeft de gemeente 430 meldingen ontvangen over misstanden rdnd arbeidsmigranten Blad: Datumr Ons Kenmerk: 4/6 15 september 202ó M2608-634 *olþ Omdat gegevens over herkomstland of afkomst niet geregistreerd mogen worden volgens de AVG (dit vatt onder bijzondere persoonsgegevens) kan het aantal adressen met misstanden waar arbeidsmigranten wonen niet worden aangegeven. In de voortoanosraooortaoe huren en verhuren2025 vindt u atle beschikbare relevante cijfers hieromtrent. Vraag 9: Welke concrete acties heeft de gemeente de afgelopen vier jaar ondernomen tegen matafide uitzendbureaus en wetke resultaten hebben deze acties opgeleverd? Antwoord: De gemeente voert controles uit in woningen, op bouwplaatsen en incidenteel bìj bedrijven, soms samen met de NLA. Daarbij kunnen misstanden worden gesignaleerd. Bij overtredingen rond BRP-inschrijving of stecht verhuurderschap kan de gemeente zelf handhaven. Signalen over bijvoorbeeld looninhoudingen, arbeidsongevatten of onrechtmatige huisuitzettingen worden doorgegeven aan de NLA. Daarnaast bieden wij hulp aan betrokken arbeidsmigranten en spreken wij uitzendbureaus aan op hun verantwoordetijkheden. Via het huidige programma Meer grip op arbeidsmigratie heeft de gemeente, samen met de G4 en de VNG, bijgedragen aan landelijke wetgeving die malafide praktijken moet tegengaan. Zo is de Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (WTTA) aangenomen, die vanaf 2027 een certificeringsstelsel voor uitzendbureaus introduceert. Ook de voorgenomen modernisering van de wet mensenhandel versterkt de mogetijkheden om arbeidsuitbuiting aan te pakken. Signalen van gemeenten en ketenpartners dragen bijaan de ujtvoering van deze wetgeving. Voor een volledig overzicht verwijs ik u graag naar de laatste Voortqanosrapportaqe van het huidige programma "Meer grip op arbeidsmìgratie". Vraag 1O: Hoe vaak heeft de gemeente signalen over mogelijke arbeidsuitbuiting of misstanden gedeeld met de Nedertandse Arbeidsinspectie, politie of andere toezichthouders? Antwoord: De gemeente heeft 90 keer signalen gedeeld met de NLA. Vraag 11: Is heiòottege bereid actief in gesprek te gaan met de betrokken zorginstel[ingen en maatschappetijke organisaties om de betreffende uitzendbureaus in bee[d te krijgen en de raad te informeren over de uitkomsteh hiervan? Antwoord: De gemeente is in gesprek met de betrokken zorginstellingen. Als de instetlingen besluiten om de namen van de uitzendbureaus openbaar bekend te maken kunnen wijdat ook delen met de raad. Vraagt2: Welke mogelijkheden ziet het co[[ege om structurete informatie-uitwisseting tussen gemeente, zorginste[lingen, maatschappetijke organisaties en toezichthouders te verbeteren ,zodatsignalen over uitbuiting snetler kunnen worden opgepakt? Blad: Datum: Ons Kenmerk: 5/6 15 september 202ó M2608-634 '.'ìþ Antwoord: Structurele informatie-uitwisseling is relevant om signalen te delen, iets wat Rotterdam a[ doet met ketenpartners zoals de NLA, Belastingdienst en andere gemeenten. Er is ook structureel contact met de instetlingen dje daktoze EU-migranten opvangen. Op basis van die contacten verbeteren wij de informatiepositie van ons ats gemeente en kunnen we de groep daktoze EU-migranten ook beter ondersteunen met een passend vervolgperspectief. Vraag 13: Deelt het college de mening dat het onacceptabel is dat arbeidsmigranten die bijdragen aan de Rotterdamse economie door malafide constructies in de maatschappetijke opvang tereChtkomen, terwijI de kosten hiervan uiteindetijk bij de samenleving worden neergelegd? Antwoord: Ja. YraagL4= Welke aanvu[lende maatregelen gaat het college nemen om te voorkomen dat arbeidsmigranten door verlies van werk direct hun huisvesting verliezen en in een situatie van dakloosheid terechtkomen? Antwoord: Door de activiteiten uit het huidige programma Meer grip op arbeidsmigratie'is de afgelopen jaren een keten van preventieve, signalerende en handhavende maatregelen opgebouwd. Daarbij werken we samen met partners zoals IOM, Barka en het Leger des Heits om kwetsbare arbeidsmigranten tijdig in beetd te krijgen, ondersteuning te bieden en dakloosheid waar mogelijk te voorkomen. Bij overtredingen op het gebied van huisvesting kan de gemeente optreden via onder meer de Wet goed verhuurderschap, de Wet betaatbare huur en gemeentetijke regelgeving op het gebied van bouwen en wonen. Misstanden zoats het verlies van huisvesting na baanverlies of een arbeidsongeval raken echter ook aan arbeidsrechtetijke vraagstukken en [andelijke wet- en regelgeving. Het toezicht hierop ligt primair bij de Nederlandse Arbeidsinspectie, waarmee wijsamenwerken. Vraag 15: Is het college bekend met de inzet van de Algemene Bond Uitzendondernemingen (ABU) om misstanden binnen de uitzendbranche tegen te gaan en werkt de gemeente hierbij samen met de ABU of zietzij mogetijkheden om een dergelijke samenwerking aan te gaan? Antwoord: De gemeente heeft geen formete samenwerking met de ABU maar voert wetincidenteel gesprekken met hen. Er staan ruim 1.ó00 uitzendbureaus uit Rotterdam ingeschreven bij de Kamer van Koophandet, terwijI slechts ]-3 Rotterdamse uitzendbureaus zijn aangesloten bij de ABU. Hierdoor is het momenteel niet mogelijk om een vo[[edig overzicht te hebben van a[[e uitzendbureaus die in Rotterdam actief zijn en hun activiteiten. HoeweI de ABU een roI speelt jn het bevorderen van kwatiteitsnormen binnen de uitzendbranche, zijn de mogetijkheden voor toezicht en handhaving beperkt en behartigt de organisatie ook de belangen van haar leden bij de totstandkoming van Blad: Datum: Ons Kenmerk: 6/6 L5 september 202ó M2608-634 wet- en regelgeving. Vraag 1ó: Kan het coltege toezeggen de raad vóór het einde van dit jaar te informeren over de omvang van deze problematiek, de betrokken partners, de resultaten van de huidige aanpak en eventuele aanvu[lende maatregeten? Antwoord: Het co[[ege verwijst hiervoor naar de laatste Voortqanqsrapportaqe van het huidige programma "Meer grip op arbeidsmigratie". De burgemeester en wethouders van Rotterdam, De secretaris, burgemeester, t'-G.l.D. wigmans C.J. Schouten '*tãþ