Pagina wordt geladen
Lansingerland, 24 september 2026
Bron laatst gecontroleerd op 4 oktober 2026.
Aan Fractie D66
t.a.v. mevrouw N. Coenraad
Van College van B&W
Onderwerp Raadsvragen m.b.t. breed onderwijs dichtbij huis: van leerplicht naar leerrecht
Datum
Ons kenmerk
1 september 2026
U26.03897
Geachte mevrouw Coenraad,
Op 10 juli 2026 heeft u raadsvragen ingediend over startende scholen en passend onderwijs in Lansingerland. Met deze brief geven wij u antwoord op uw vragen.
Inleiding van de schriftelijke vragen en puntsgewijs de vragen: Voor D66 begint goed onderwijs dichtbij: bij kinderen die in Lansingerland kunnen opgroeien, leren en zich ontwikkelen op een plek die bij hen past. Als groeigemeente met veel jonge gezinnen heeft
Lansingerland belang bij een breed en toekomstbestendig onderwijsaanbod. Dat betekent voldoende ruimte voor regulier onderwijs, extra ondersteuning waar nodig en voldoende variatie in onderwijs concepten en voorzieningen. Het Jaarverslag Leerplicht laat zien dat het niet genoeg is dat een kind
ergens staat ingeschreven. Het gaat erom dat een kind ook echt onderwijs kan volgen op een plek die past. Voor D66 is dat leerrecht: onderwijs dat aansluit bij het kind en dichtbij genoeg is om mee te kunnen doen.
De raadsinformatiebrief over Treehouse Montessori maakt duidelijk dat de gemeente niet gaat over de bekostiging door OCW en ook geen besluitvormende rol heeft bij de voorgenomen fusie tussen Tree of
Infinity en SARO. Tegelijkertijd staat in dezelfde brief dat het college wel advies uitbrengt in het kader van de fusie-effectrapportage en dat het verzoek om de huidige locatie als dislocatie voort te zetten onder de gemeentelijke bevoegdheden voor onderwijshuisvesting valt.
Inmiddels blijkt dat ook bij IKC Cadans onzekerheid bestaat over de toekomst. Uit de beantwoording van technische vragen blijkt dat IKC Cadans niet heeft voldaan aan de toetsingsnorm van OCW en dat SARO als
mogelijke partner voor een bestuursoverdracht in beeld is. Ook ouders van IKC Cadans hebben hun zorgen bij de raad en het college onder de aandacht gebracht. In hun brief wijzen zij onder meer op het belang van onderwijsdiversiteit, een doorgaande ontwikkellijn en keuzevrijheid voor ouders in een groeiende
gemeente.
1/8
Daarmee raken deze casussen voor D66 aan meer dan de toekomst van afzonderlijke scholen. Het gaat over de beweging van leerplicht naar leerrecht, over ruimte voor breed onderwijs in een groeigemeente, over de ontwikkelkansen van startende scholen en over de vraag hoe de gemeente binnen haar formele
bevoegdheden bestuurlijk kan bijdragen.
Het Integraal Huisvestingsplan spreekt over goed onderwijs dichtbij en kansrijk opgroeien. Ook staat
Treehouse in het IHP als één van de beoogde scholen voor Wilderszijde. In Groep 1 staat permanente
huisvesting voor Het Avontuur, Het Palet en Treehouse genoemd als plan dat niet kan worden uitgesteld. Daarnaast staat in het IHP dat Treehouse zich in Wilderszijde vestigt zodra de permanente huisvesting
gereed is.
Tegelijk laat het Jaarverslag Leerplicht zien dat leerrecht breder is dan deze casus. De consulent leer
plicht wordt daarin omschreven als niet alleen controleur van leerplicht, maar ook als beschermer van het leerrecht. Ook laat het verslag zien dat speciaal onderwijs niet binnen Lansingerland wordt aangeboden; 358 leerlingen uit Lansingerland volgen speciaal onderwijs buiten de gemeente. Daarnaast volgen
60 leerlingen praktijkonderwijs buiten Lansingerland, omdat dit in de gemeente niet wordt aangeboden.
Recente beantwoording over thuisonderwijs laat bovendien zien dat de gemeente beperkt zicht heeft op
kinderen die via een vrijstelling thuis onderwijs volgen, en dat na toekenning van een vrijstelling geen toezicht plaatsvindt. In diezelfde beantwoording staat dat de gemeente in het najaar nieuw leerplichtbeleid ontwikkelt en thuisonderwijs daarin meeneemt.
D66 stelt daarom de volgende vragen.
Vraag 1. _Deelt_ _het_ _college_ _de_ _opvatting_ _van_ _D66_ _dat_ _de_ _situaties_ _rond_ _Treehouse_ _Montessori_ _en_ _IKC_ _Cadans_ _niet_ _alleen_ _gaan_ _over_ _de_ _formele_ _toekomst_ _van_ _afzonderlijke scholen,_ _maar_ _ook_ _over_ _leerrecht,_
_onderwijsdiversiteit,_ _continuïteit_ _voor kinderen,_ _de_ _ontwikkelkansen_ _van_ _startende_ _scholen_ _en_ _leren_ _dichtbij_ _huis?_ Antwoord
De situaties rond Treehouse Montessori en IKC Cadans reiken verder dan de toekomst van twee afzonder lijke scholen. Zij raken aan belangrijke maatschappelijke- en onderwijsthema's, zoals de continuïteit van onderwijs voor kinderen, een passende en veilige leeromgeving, onderwijsdiversiteit, ontwikkelkansen
voor nieuwe onderwijsinitiatieven en de bereikbaarheid van onderwijs dichtbij huis.
Tegelijkertijd is het van belang onderscheid te maken tussen deze maatschappelijke belangen en de
formele verantwoordelijkheden. Besluiten over de bekostiging van scholen/ het voortbestaan van een school en de beoordeling van fusievoorstellen en nevenvestigingen zijn wettelijke bevoegdheden van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW). De gemeente heeft hierin een beperkte rol.
Binnen de eigen verantwoordelijkheden zet het college zich in voor een dekkend en divers onderwijs aanbod in Lansingerland en blijft zij, waar mogelijk, constructief in gesprek met de betrokken school besturen. Daarbij staat steeds het belang van kinderen en hun ononderbroken ontwikkeling, doorgaande
leerlijn centraal.
2/8
Vraag 2. _In_ _de_ _raadsinformatiebrief_ _geeft_ _het_ _college_ _aan_ _geen_ _besluitvormende_ _rol_ _te_ _hebben_ _bij_ _de_ _bekostiging_ _door_ _OCW_ _en_ _de_ _voorgenomen_ _fusie,_ _maar_ _wel_ _advies_ _uit_ _te_ _brengen_ _over de_ _fusie-effectrapportage_ _en_ _te_
_besluiten_ _over_ _het_ _dislocatieverzoek._ _Welke_ _inhoudelijke_ _criteria_ _hanteert_ _het_ _college_ _bij_ _deze_ _gemeentelijke_ _rollen?_ _Graag_ _ontvangen_ _wij_ _daarbij_ _een_ _toelichting_ _op_ _hoe_ _het_ _college_ _continuïteit_ _voor_ _kinderen,_
_onderwijsdiversiteit,_ _nabijheid,_ _ouderbelangen_ _en_ _de_ _ontwikkeling_ _van_ _Wilderszijde_ _meeweegt._ Antwoord
Fusie
Wanneer schoolbesturen voornemens zijn te fuseren stellen zij een fusie-effect rapportage (FER) op voor het ministerie van OCW. Een onderdeel van de FER is een advies van burgemeester en wethouders van de betrokken gemeente(n) over de wenselijkheid van de voorgestelde fusie. Het college heeft met
BW2600111 een positief advies gegeven op de voorgenomen bestuursoverdracht van Stichting Onderwijs (schoolbestuur van IKC Cadans) aan Stichting samen Ambitieus Onderwijs (schoolbestuur SARO). Ook heeft het college een positief advies gegeven over de voorgenomen fusie van IKC Cadans met IKC Albert Plesman
(school van SARO), waarbij de inzet is dat IKC Cadans in Berkel en Rodenrijs een nevenvestiging van Albert Plesman wordt.
Het college heeft hiertoe besloten omdat een financieel robuust schoolbestuur als SARO de continuïteit
van het desbetreffende onderwijsaanbod in onze gemeente versterkt. Daarnaast draagt de scholenfusie bij aan het behoud van een divers aanbod van onderwijsconcepten binnen de gemeente. Dit sluit aan bij het streven van het college naar een onderwijslandschap waarin kinderen zo dicht mogelijk bij huis passend
onderwijs kunnen volgen, ouders daadwerkelijk iets te kiezen hebben en onderwijsvoorzieningen bij dragen aan gelijke ontwikkelkansen voor alle kinderen. Binnen de wettelijke mogelijkheden zet het college zich daarom in voor behoud van een gevarieerd onderwijsaanbod, goede samenwerking tussen
onderwijspartners- en -besturen en een zorgvuldige afweging van de belangen van leerlingen, ouders en de lokale gemeenschap.
Dislocatie De aanvraag van SARO voor een dislocatie ten behoeve van IKC Cadans en Treehouse Montessori, heeft het college met BW2600111 afgewezen. Door ontbrekende informatie vanuit SARO kon de gemeente de
aanvraag voor de dislocaties niet toetsen aan de wet- en regelgeving.
Om aanspraak te maken op een dislocatie dient volgens de Wet op het primair onderwijs en de verorde
ning een school onvoldoende capaciteit op de hoofdvestiging te hebben. Vanuit de zorgplicht van de gemeente voor voldoende en adequate huisvesting, voorziet de gemeente in dat geval in tijdelijke huisvesting elders, een dislocatie.
Vanwege het ontbreken van informatie over de huisvestingscapaciteit en leerlingenaantallen van IKC Albert Plesman (fusieschool IKC Cadans) kon de gemeente in de eerste plaats de ruimtebehoefte van de school niet vaststellen op basis van het ruimtebehoeftemodel uit de verordening voorzieningen huisvesting
onderwijs. Voor Treehouse Montessori gold dat op het moment van de aanvraag voor een dislocatie nog niet bekend was gemaakt met welke school Treehouse Montessori zou fuseren, waardoor ook deze aanvraag niet getoetst kon worden.
De ontwikkeling van Wilderszijde is niet meegenomen in de beoordeling rondom de fusie en een dislocatie, omdat we daar nieuwe schoolgebouwen ontwikkelen voor de kwantitatieve behoefte aan
onderwijscapaciteit en niet voor een specifieke school. Zie ook beantwoording vraag 3.
3/8
Vraag 3. _In_ _het_ _IHP_ _is_ _Treehouse_ _genoemd_ _als_ _één_ _van_ _de_ _beoogde_ _scholen_ _voor de_ _permanente_ _onderwijs_ _huisvesting_ _in_ _Wilderszijde._ _In_ _de_ _raadsinformatiebrief_ _staat_ _dat_ _Treehouse_ _bij_ _de_ _voorgenomen_ _fusie_
_ophoudt_ _als_ _zelfstandige_ _school_ _en_ _onderdeel_ _wordt_ _van_ _een_ _bestaande_ _SARO-school._ _Betekent_ _dit_ _dat_ _de_ _in_ _het_ _IHP_ _beoogde_ _plek_ _van_ _Treehouse_ _in_ _Wilderszijde_ _vervalt?_ _Zo_ _ja,_ _welke_ _gevolgen_ _heeft_ _dit_ _voor de_ _invulling,_ _omvang,_ _bezetting of_ _planning_ _van_ _de_ _permanente_
_onderwijshuisvesting_ _in_ _Wilderszijde?_ _Zo_ _nee,_ _onder_ _welke_ _voorwaarden_ _kan_ _deze_ _plek,_ _bijvoorbeeld_ _via_ _een_ _dislocatie_ _of_ _andere_ _constructie,_ _behouden_ _blijven?_ Antwoord
Inmiddels is er definitief duidelijkheid over de toekomst van Treehouse Montessori. Het schoolbestuur Tree of Infinity is niet gefuseerd met SARO en de bekostiging van Treehouse Montessori is per 1 augustus 2026 beëindigd. De door Tree of Infinity ingestelde rechtsmiddelen hebben niet geleid tot voortzetting van
de bekostiging. Daarmee houdt Treehouse Montessori als zelfstandige school op te bestaan.
Met betrekking tot Wilderszijde betekent dit dat Treehouse Montessori niet langer een plek inneemt in de
toekomstige onderwijshuisvesting. De plek in de zin van capaciteit blijft echter wel bestaan, want de totale behoefte aan onderwijshuisvesting in Wilderszijde neemt met het ophouden te bestaan van Treehouse Montessori niet af. De omvang van de benodigde onderwijshuisvesting in Wilderszijde wordt
bepaald door de verwachte ontwikkeling van het aantal leerlingen als gevolg van de woningbouwontwikkeling in de wijk. Het verdwijnen van een afzonderlijke school verandert deze totale leerlingenvraag niet.
Wel verandert de wijze waarop we de benodigde onderwijscapaciteit invullen. De capaciteit die aan Treehouse Montessori was toebedeeld, zal door een andere school worden ingevuld. Hierdoor kan de
verdeling van leerlingen en capaciteit over de verschillende scholen onderling veranderen. De gemeente gaat hierover in overleg met de betrokken schoolbesturen. Daarbij bekijken we ook of de gewijzigde invulling gevolgen heeft voor de fasering of planning.
Kortom, de beëindiging van Treehouse Montessori heeft geen directe gevolgen voor de totale behoefte aan onderwijshuisvesting in Wilderszijde, maar wel voor de wijze waarop we deze capaciteit over de
verschillende scholen invullen en mogelijk voor de fasering en planning.
Vraag 4.
_In_ _het_ _IHP_ _staat_ _onder_ _de_ _‘Afspraak_ _overeenkomst_ _Scholengroep_ _Holland’_ _dat_ _SGH_ _bereid_ _is_ _te_ _onder-_ _zoeken_ _of_ _zij_ _het_ _BRIN-nummer_ _kan_ _overnemen_ _als_ _één_ _van_ _de_ _in_ _Wilderszijde_ _te_ _vestigen_ _scholen,_
_Treehouse,_ _Palet_ _of_ _Avontuur,_ _sluit._ _Hoe_ _beoordeelt_ _het_ _college_ _de_ _relevantie_ _van_ _deze_ _afspraak_ _in_ _het_
_licht_ _van_ _de_ _actuele_ _situatie_ _rond_ _Treehouse,_ _waarbij_ _Treehouse_ _volgens_ _de_ _raadsinformatiebrief_ _bij_ _een_ _voorgenomen_ _fusie_ _ophoudt_ _als_ _zelfstandige_ _school?_ _Is_ _dit scenario,_ _of_ _een_ _vergelijkbaar_ _scenario,_ _besproken_ _met_ _Scholengroep_ _Holland_ _en_ _de_ _andere_
_betrokken_ _schoolbesturen? Zo_ _ja,_ _wat_ _is_ _daaruit_ _gekomen?_ _Zo_ _nee,_ _waarom_ _niet?_ Antwoord
De beëindiging van Treehouse per 1 augustus 2026 geeft aanleiding om de gemaakte afspraken en de
mogelijkheden die deze bieden te bespreken. De gemeente gaat hierover na het zomerreces in gesprek met Scholengroep Holland en de andere schoolbesturen.
4/8
Vraag 5.
_Welke_ _bestuurlijke_ _handelingsruimte_ _ziet_ _het_ _college,_ _binnen_ _het_ _IHP,_ _het_ _bestuurlijk_ _overleg_ _met_ _schoolbesturen_ _en_ _de_ _wettelijke_ _en_ _financiële_ _kaders,_ _om_ _de_ _continuïteit_ _van_ _onderwijs_ _voor_ _de_
_betrokken_ _kinderen_ _te_ _bevorderen?_ _Graag_ _ontvangen_ _wij_ _niet_ _alleen_ _een_ _juridische_ _of_ _financiële_ _duiding,_ _maar_ _ook_ _een_ _bestuurlijke_ _inschatting_ _van_ _de_ _rol_ _die_ _de_ _gemeente_ _kan_ _pakken._
Antwoord
De primaire verantwoordelijkheid voor de continuïteit van het onderwijs en de plaatsing van leerlingen ligt bij de schoolbesturen. De bestuurlijke inzet van de gemeente is gericht op het bewaken van vol
doende onderwijscapaciteit, het verbinden van de betrokken partijen en het faciliteren van een passende huisvestingsoplossing indien nodig, binnen de wettelijke en financiële kaders.
In het bestuurlijk overleg primair onderwijs op 10 juni 2026 hebben de schoolbesturen onder de faciliterende leiding van de gemeente afspraken gemaakt om de ouders van IKC Cadans en Treehouse Montessori te verzoeken hun kinderen voor 22 juni 2026 bij een andere basisschool in te schrijven. Daarbij
hebben de schoolbesturen afgesproken elkaar onderling op de hoogte te houden als hierin knelpunten ontstaan.
Vraag 6. _In_ _eerdere_ _beantwoording_ _en_ _in_ _de_ _raadsinformatiebrief_ _staat_ _dat_ _ouders_ _is_ _geadviseerd_ _een_ _plan_ _B_ _te_ _regelen_ _en_ _dat_ _andere_ _schoolbesturen_ _verantwoordelijkheid_ _nemen_ _waar_ _mogelijk._ _Heeft_ _het_ _college_
_inmiddels_ _zicht_ _op_ _de_ _vraag_ _of_ _alle_ _betrokken_ _kinderen_ _een_ _passende_ _plek_ _hebben_ _of_ _kunnen_ _krijgen_ _voor_ _schooljaar_ _2026-2027?_ _Zo_ _ja,_ _wat_ _is_ _het_ _beeld?_ _Zo_ _nee,_ _hoe_ _zorgt_ _het_ _college_ _samen_ _met_ _schoolbesturen_ _en_ _leerplicht_ _dat_ _deze_
_kinderen_ _niet_ _tussen_ _wal_ _en_ _schip_ _raken?_ Antwoord Op basis van informatie van Treehouse Montessori zijn de voormalige leerlingen ondergebracht op andere
scholen. Een deel is onder andere naar de Vuurvogel in Bergschenhoek gegaan, andere Montessorischolen in de omgeving (Rotterdam en Delft) en een deel is ingeschreven op IKC Albert Plesman in Rotterdam van schoolbestuur SARO. Deze laatste richt in het nieuwe schooljaar 2026-2027 onder leiding van de voor
malige Treehouse bestuurders een Montessori afdeling op in leegstaande leslokalen.
Voor de leerlingen van IKC Cadans is de continuïteit van het onderwijs voor schooljaar 2026-2027 gewaar
borgd. De voorzieningenrechter van de Raad van State heeft bepaald dat IKC Cadans in Berkel en Rodenrijs tot 1 augustus 2027 wordt bekostigd als nevenvestiging van IKC Albert Plesmans. De leerlingen kunnen daarmee op de huidige locatie aan Het Hoge Land in Berkel en Rodenrijs onderwijs blijven volgen,
in afwachting van de uitspraak in de bodemprocedure.
Vraag 7.
_De_ _afgelopen_ _jaren_ _is_ _bij_ _de_ _ontwikkeling_ _van_ _startende_ _scholen_ _gewerkt_ _met_ _tijdelijke,_ _semipermanente_ _en_ _noodhuisvesting._ _Welke_ _knelpunten_ _heeft_ _het_ _college_ _in_ _deze_ _periode_ _gezien_ _rond de_ _kwaliteit,_ _capaciteit,_ _planning,_ _geschiktheid_ _en_ _het_ _binnenklimaat_ _van_ _tijdelijke_ _onderwijshuisvesting?_
_Kan_ _het_ _college_ _daarbij_ _ook_ _reflecteren_ _op_ _de_ _vraag_ _in_ _hoeverre_ _tijdelijke_ _huisvesting_ _invloed_ _heeft_ _op_ _het_ _vertrouwen_ _van_ _ouders,_ _de_ _leerlinggroei_ _en_ _de_ _ontwikkelkansen_ _van_ _startende_ _scholen?_ _Welke_ _lessen_
_trekt_ _het_ _college_ _hieruit_ _voor de_ _verdere_ _ontwikkeling_ _van_ _Wilderszijde_ _en_ _andere_ _groeilocaties,_ _zodat_
_nieuwe_ _scholen_ _vanaf_ _de_ _start_ _kunnen_ _beschikken_ _over_ _passende,_ _gezonde_ _en_ _toekomstbestendige_ _onderwijshuisvesting?_
5/8
Antwoord
Bij startende scholen biedt de gemeente in eerste instantie vaak tijdelijke huisvesting. Enerzijds omdat permanente huisvesting niet altijd direct beschikbaar is, terwijl de gemeente na start bekostiging binnen
de daarvoor gestelde termijn in huisvesting moet voorzien. Anderzijds is bij een startende school nog onzeker of deze voldoende leerlingen trekt en duurzaam levensvatbaar is. Het direct realiseren van permanente huisvesting is daarom niet altijd doelmatig, omdat het risico bestaat dat deze op termijn niet
of niet volledig wordt benut. Waar mogelijk maakt de gemeente daarom eerst gebruik van beschikbare capaciteit en leegstand in bestaande schoolgebouw, voordat we investeren in nieuwe (tijdelijke of permanente) huisvesting.
Het college ziet daarbij geen aanwijzingen dat tijdelijke huisvesting op zichzelf een belemmering vormt voor de ontwikkeling van een startende school, zoals leerlingengroei en het vertrouwen van ouders.
Tijdelijke huisvesting, zowel in medegebruik in bestaande schoolgebouwen als nieuw, biedt een passende onderwijsvoorziening die moet voldoen aan de wettelijke eisen op het gebied van kwantiteit en kwaliteit. De aantrekkelijkheid en ontwikkeling van een school worden daarnaast door meerdere factoren bepaald,
waaronder de kwaliteit van het onderwijs, het schoolklimaat, de onderwijsvisie, reputatie en nabijheid.
Huisvesting is ondersteunend hieraan, maar niet op zichzelf bepalend. Ook de ervaringen met Treehouse Montessori en IKC Cadans geven geen aanwijzing dat het tijdelijke
karakter van de huisvesting doorslaggevend is voor de ontwikkeling van het leerlingenaantal. Bij Treehouse Montessori was nieuwbouw in Wilderszijde in het vooruitzicht gesteld en voor IKC Cadans is aan Het Hoge Land in Berkel en Rodenrijs nieuwbouw gerealiseerd. Dit heeft in beide gevallen niet geleid
tot een substantiële groei van het aantal leerlingen.
De voornaamste knelpunten die het college in de praktijk bij tijdelijke huisvesting ziet, liggen op het
gebied van capaciteit en planning. De leerlingengroei kan sneller verlopen dan voorzien of de ontwikkeling van nieuwe huisvesting die in het vooruitzicht is gesteld kan vertraging oplopen. Hierdoor kan tijdelijke
huisvesting langer nodig zijn dan vooraf voorzien, terwijl het aantal leerlingen ondertussen verder groeit.
De situatie rond Treehouse Montessori laat daarnaast zien dat de start van een school en de ontwikkeling van een nieuwbouwwijk niet altijd op elkaar aansluiten. Het schoolbestuur heeft bij het onvoldoende
leerlingenaantal onder meer gewezen op de vertraagde woningbouwontwikkeling en de daarmee samen
hangende ontwikkeling van de potentiële doelgroep in Wilderszijde. Hoewel daarmee niet is vastgesteld dat dit de oorzaak was van het onvoldoende leerlingenaantal, ziet het college hierin wel een aandachts punt voor groeilocaties. Daarbij heeft de gemeente geen invloed op het moment waarop een school start
en wordt bekostigd, maar kan hier in de huisvesting wel rekening mee houden door een strategische gefaseerde en flexibele aanpak in te zetten.
Deze aanpak is ook het uitgangspunt voor Wilderszijde (en andere toekomstige groeilocaties). Hierbij baseren we de onderwijshuisvesting op de verwachte kwantitatieve onderwijsbehoefte als gevolg van de woningbouwontwikkeling en niet op een specifieke school. Het programma van eisen en het ont
werp geven we daarbij zo vorm dat het gebouw, binnen de wensen van de beoogde gebruikers, generiek is en ook door andere (toekomstige) scholen te benutten is.
In Wilderszijde stemmen we de permanente huisvesting af op de verwachte stabiele leerlingenpopulatie.
Voor de eerste groei en tijdelijke piek zetten we aanvullend semipermanente huisvesting in, die we afbouwen zodra de leerlingenaantallen stabiliseren rondom de structurele behoefte. Hiermee voorkomen we structurele leegstand en overcapaciteit op de lange termijn. Daarnaast ontwerpen we de permanente
huisvesting flexibel en adaptief, zodat deze kan meegroeien of krimpen met de daadwerkelijke ontwikke ling van het leerlingenaantal. Op deze manier sluit de gemeente de huisvesting aan op de ontwikkeling
6/8
van de scholen, de leerlingenaantallen en de gebiedsontwikkeling, terwijl we structurele overcapaciteit
(leegstand) zoveel als mogelijk voorkomen en daarmee publieke middelen doelmatig inzetten.
Vraag 8.
_Wanneer_ _een_ _school_ _via_ _SARO_ _of_ _een_ _andere_ _constructie_ _wordt_ _voortgezet,_ _hoe_ _beoordeelt_ _het_ _college_ _dan_ _wat_ _behouden_ _blijft:_ _alleen_ _de_ _locatie_ _en_ _beschikbare_ _onderwijsplekken_ _of_ _ook_ _het_ _onderwijsconcept,_ _de_
_pedagogische_ _visie,_ _ouderkeuze_ _en_ _onderwijsdiversiteit?_ _Hoe_ _neemt_ _het_ _college_ _deze_ _aspecten_ _mee_ _in_ _de gemeentelijke_ _advisering,_ _onderwijshuisvesting_ _en_ _het_ _bestuurlijk_ _overleg_ _met_ _schoolbesturen?_
Antwoord Het college beoordeelt een eventuele voorgenomen fusie integraal en niet uitsluitend vanuit het behoud van een locatie of beschikbare onderwijsplekken. Bij de advisering over de wenselijkheid van een fusie
betrekt het college de belangen van leerlingen, ouders en de lokale onderwijsvoorzieningen. Daarbij zijn onder meer de gevolgen voor de continuïteit van het onderwijs, de keuzevrijheid van ouders, de onderwijskundige en bestuurlijke diversiteit van het onderwijsaanbod en de bereikbaarheid van onder
wijs relevante aspecten. Deze onderwerpen maken ook onderdeel uit van de fusie-effectrapportage (FER) die de schoolbesturen moeten opstellen. Het college beoordeelt daarbij niet zelfstandig de inhoud van het onderwijsconcept of de pedagogische
visie van een school. De verantwoordelijkheid daarvoor ligt bij de schoolbesturen en het ministerie van OCW. Indien een voorgenomen fusie ertoe leidt dat een bestaand onderwijsconcept of de identiteit van een school wijzigt, kunnen de gevolgen daarvan voor de keuzevrijheid en de onderwijsdiversiteit wel
worden betrokken in het gemeentelijk advies.
Vraag 9.
_Het_ _Jaarverslag_ _Leerplicht_ _laat_ _zien_ _dat_ _Lansingerland_ _geen_ _speciaal_ _basisonderwijs,_ _speciaal_ _onderwijs,_ _voortgezet_ _speciaal_ _onderwijs_ _of_ _praktijkonderwijs_ _binnen_ _de gemeente_ _heeft._ _Welke gevolgen_ _heeft_ _dit_ _volgens_ _het_ _college_ _voor_ _kinderen_ _en gezinnen,_ _bijvoorbeeld_ _voor_ _reistijd,_ _leerlingenvervoer,_ _beschik_
_baarheid_ _van plekken,_ _plaatsingsproblemen,_ _vrijstellingen_ _en_ _het_ _risico_ _op_ _verzuim_ _of_ _thuiszitten?_ _Is_ _het_ _college_ _bereid_ _om samen_ _met_ _schoolbesturen_ _en_ _samenwerkingsverbanden_ _te_ _onderzoeken_ _of_ _de_ _groei_ _van_ _Lansingerland_ _aanleiding_ _geeft_ _om_ _vormen_ _van_ _gespecialiseerd_ _onderwijs,_ _praktijkonderwijs_ _of_
_extra_ _ondersteuning_ _binnen_ _de gemeente_ _te_ _organiseren?_ _Welke_ _rol_ _kan_ _de_ _gemeente_ _hierin_ _zelf_ _pakken,_ _bijvoorbeeld_ _via_ _onderwijshuisvesting,_ _bestuurlijk_ _overleg,_ _leerlingenvervoer en signalen_ _vanuit_ _leerplicht?_
_Kan_ _het_ _college_ _daarbij_ _ook_ _inzichtelijk_ _maken_ _wat_ _de_ _huidige_ _kosten_ _en_ _knelpunten_ _zijn_ _rond_ _leerlingen_ _vervoer_ _naar_ _onderwijs_ _buiten_ _de gemeente_ _en_ _welke_ _financiële,_ _juridische_ _en_ _organisatorische_ _voorwaarden_ _gelden_ _voor_ _aanbod_ _dichter_ _bij_ _huis?_
Antwoord
Het college heeft 24 maart 2026 besloten instemming te verlenen aan de schoolbesturen Octant en Spectrum om deel te nemen aan de ‘Beleidsregel experiment inclusieve leeromgeving 2024’. Het doel is
een start te maken met inclusief onderwijs, dit door ontwikkelen en daarmee een bijdrage leveren aan meer inclusief -en thuisnabij onderwijs in de gemeente dat ook past binnen de Lokaal Educatieve Agenda en beleidsplan ‘Kansrijk Opgroeien’ van de gemeente.
De schoolbesturen van SBO Prinsenhof (schoolbestuur Octant) en CBS Boterdorp (schoolbestuur Spectrum) hebben hiervoor gezamenlijk een plan ontwikkeld dat beschrijft hoe deze samenwerking wordt vorm gegeven om leerlingen thuis nabij de juiste ondersteuning bieden. Dit past daarmee in een bredere
ontwikkeling richting inclusief onderwijs. Zo kunnen scholen laagdrempelig een start maken met inclusief onderwijs dat in 2035 gerealiseerd moet zijn. Op deze manier kunnen leerlingen uit het gespecialiseerd
7/8
onderwijs met de juiste ondersteuning gefaseerd eventueel de overstap maken naar het regulier onderwijs. Door een postcodeanalyse is inzichtelijk gemaakt welke kinderen mogelijk baat hebben bij onderwijs
voorzieningen in hun eigen woonomgeving. Deze kinderen krijgen de mogelijkheid om passend onderwijs te volgen dichtbij huis (norm max.6-10 kilometer) afgestemd op hun specifieke onderwijsbehoeften, in dit geval op CBS Boterdorp. Het onderzoek van de schoolbesturen sluit aan bij het onderzoek dat de gemeen
te (team onderwijs) door BMC heeft laten uitvoeren om inzicht te krijgen waar en hoeveel kinderen naar het speciaal onderwijs gaan. Er zitten totaal 81 leerlingen op een SBO buiten de gemeente Lansingerland: in Pijnacker-Nootdorp (76 leerlingen) en in Zoetermeer (5).
Met de uitvoering van de experimenteerregeling bij CBS Boterdorp _krijgen_ _kinderen_ _die_ _dit_ _nodig_ _hebben_
_thuis_ _nabij_ _onderwijs_ _dat_ _recht_ _doet_ _aan_ _inclusief_ _onderwijs._
Vraag 10. _Is_ _het_ _college_ _bereid_ _om_ _de_ _raad_ _bij_ _de_ _voorbereiding_ _van_ _het_ _nieuwe_ _IHP_ _2026/2027_ _en_ _het_ _nieuwe_ _leerplichtbeleid_ _expliciet_ _te_ _informeren_ _over_ _leerrecht,_ _onderwijsdiversiteit,_ _passend onderwijs,_ _onder_
_wijs_ _buiten_ _de gemeente,_ _leerlingenvervoer,_ _thuiszitters,_ _vrijstellingen,_ _thuisonderwijs_ _en_ _de_ _behoefte_ _aan_ _nabij_ _onderwijs?_ _Zo_ _ja,_ _op_ _welke_ _manier?_ _Zo_ _nee,_ _hoe_ _borgt_ _het_ _college_ _dan_ _dat_ _de_ _raad_ _deze_ _bredere_ _afweging_ _kan_ _maken_
_naast_ _capaciteit,_ _leerlingenaantallen_ _en gebouwen?_ Antwoord
De onderwerpen leerrecht, passend onderwijs, leerlingenvervoer, thuiszitters, vrijstellingen en thuisnabij
onderwijs zijn onderwerpen die worden meegenomen in nieuw leerplichtbeleid, (nieuw)
(inclusief)onderwijsbeleid, pilots inclusief onderwijs. Voor wat betreft vrijstellingen thuisonderwijs artikel 5 onder b neemt het college 22 september a.s. een
besluit over de opgestelde notitie hierover (o.b.v. uitspraak Hoge Raad 21 april 2026). Met deze notitie wordt een gemeentelijke uitvoeringslijn vastgesteld voor de behandeling van aanvragen vrijstellingen voor thuisonderwijs en de omgang met bestaande vrijstellingen thuisonderwijs. Uitgangspunt is dat het leer
recht van het kind centraal staat en dat ieder kind recht heeft op onderwijs en een passende onderwijsplek. De gemeente kiest voor een zorgvuldige, kindgerichte en juridisch houdbare uitvoering, in lijn met de uitspraak van de Hoge Raad, de landelijke handreiking van Ingrado en de VNG en de regionale aanpak
binnen onder andere de regio Rotterdam.
Wij verwachten dat wij met deze brief antwoord hebben gegeven op uw raadsvragen.
Met een vriendelijke groet,
burgemeester en wethouders van Lansingerland
Mickel Beckers Gemeentesecretaris
Rik van der Linden Burgemeester
8/8