26-079 Beantwoording schriftelijke vragen SP inzake schulden en aanpak Armhem

financiële problemen ontstaan of groter worden. Indien nodig volgt er een traject voor schuldhulpverlening.

De gemeente werkt bij de aanpak van schulden intensief samen met andere maatschappelijke partners: zij spelen een belangrijke rol bij het voorkomen van of het ondersteunen bij financiële problemen. Inwoners kunnen bijvoorbeeld op het spreekuur van de papierwinkel van het Sociaal Team terecht voor ondersteuning bij het regelen van administratieve zaken. Is er meer nodig dan kunnen sociaal werkers van het Sociaal Team ondersteunen. Naast het Sociaal Team bieden ook vrijwilligers van verschillende partners één op één begeleiding aan inwoners die moeite hebben met het beheren van hun administratie of bijvoorbeeld aan inwoners die hulp kunnen gebruiken bij het ordenen van de administratie om vervolgens een schuldregeling op te kunnen starten: dit betreft Humanitas Thuisadministratie en Schuldhulpmaatje. Andere maatschappelijke partners hebben meer een signalerende rol of geven materiële ondersteuning waar nodig. Periodiek komen deze partijen en de gemeente bij elkaar om signalen te delen, van elkaar te leren en te zorgen voor soepele samenwerking in het netwerk van de Goudse standaard.

3. Kan het college aangeven welke overeenkomsten de Goudse aanpak heeft met de Arnhemse aanpak, en welke verschillen?

Zie in de bijlage een tabel met daarin opgenomen de belangrijkste overeenkomsten en verschillen tussen de Arnhemse Aanpak en de reguliere Goudse schuldhulpverlening. Nu volgt de uitgebreide tekstuele uitleg:

Bij de Arnhemse aanpak, experiment Immerloo Schuldenvrij (EIS), worden huishoudens voor deelname aan de aanpak geselecteerd op basis van achterstanden vanuit vroegsignalering en het CAK. Ook in Gouda wordt aan inwoners ondersteuning geboden naar aanleiding van betalingsachterstanden gemeld vanuit vroegsignalering. Voor de Arnhemse aanpak worden de huishoudens met de grootste kans op problematische schulden actief benaderd voor EIS en is de doorbraakcoach langdurig bezig om contact met de inwoner op te bouwen en zo de inwoner te bewegen hulp te accepteren. Ook in Gouda wordt in zorgwekkende situaties geprobeerd contact te krijgen met deze huishoudens. Er kunnen zowel pogingen per brief, telefoon, een huisbezoek en/of een persoonlijk kaartje in de brievenbus ondernomen worden. Verschil met EIS is dat in Gouda het contact stopt als de inwoner geen hulp wil of herhaaldelijk niet reageert. De doorbraakcoach in Arnhem is langer betrokken om de inwoner tot acceptatie van hulp te bewegen. In Gouda kan er wel een aanmelding gedaan worden bij het Meldpunt Maatschappelijk Zorg als het niet lukt om contact te krijgen en er zorgwekkende signalen zijn.

Als het gelukt is om contact te leggen dan wordt, net zoals in Gouda, ook bij EIS geïnventariseerd wat de situatie is en of en zo ja welke ondersteuning nodig is. Bij EIS beschikt de medewerker direct over een doorbraakbudget van zo'n € 400,- en kan deze daarmee direct handelen.

Ook in Gouda kan de schuldhulpverlener in bijzondere gevallen terugvallen op het doorbraakbudget van het Multi Disciplinair Team om net zoals bij EIS belemmeringen weg te nemen. Vervolgens gaat de EIS-coach met de deelnemer aan de slag om inzicht te krijgen in de situatie.

Bij de EIS-aanpak gaat een financieel team vervolgens op de achtergrond aan de slag met het schuldendossier dat zij van de EIS-coach ontvangen. Het actuele saldo wordt opgevraagd en er worden afkoopvoorstellen aan de schuldeisers gedaan, op basis van op voorhand gemaakte afspraken met grote schuldeisers en beschikbare middelen binnen een afkoopfonds. Hierdoor kan de onderhandelingsfase met schuldeisers aanzienlijk verkort worden.

In Gouda is de schuldhulpverlener zeker betrokken maar minder intensief. De schuldhulpverlener focust op het in beeld krijgen van de financiële situatie en begeleidt naar stabiliteit. Heeft een inwoner

pagina 2

intensieve begeleiding nodig of meer hulp nodig om de benodigde informatie aan te leveren, dan zal de schuldhulpverlener hiervoor in Gouda ondersteunende hulp inschakelen.

In tegenstelling tot de EIS-aanpak werken de schuldhulpverleners in Gouda volgens de richtlijnen van de NVVK en vragen zij, zodra de situatie van de inwoner stabiel is en ervanuit gegaan kan worden dat er geen nieuwe schulden ontstaan, het actuele saldo op bij de schuldeisers. Om extra incassokosten en juridische stappen te voorkomen verstuurt de schuldhulpverlener als de inwoner stabiel is ook de kennisgeving aan schuldeisers. Als het totale pakket van schulden compleet is dan wordt bekeken welke schuldoplossing het meest passend is. Indien de klant de schuld 100% kan terugbetalen dan duurt een regeling meestal maximaal 36 maanden. Als dat niet het geval is dan wordt er op basis van het inkomen van de inwoner bekeken hoeveel er in 18 maanden aan alle schuldeisers kan worden afgelost. Dit bedrag (dat bij het ontbreken van afloscapaciteit overigens ook 0 euro kan zijn) wordt voorgesteld aan de schuldeisers, die daar vervolgens op kunnen reageren. Dit onderhandelen over de aflossing vraagt tijd. In tegenstelling tot in Arnhem gaat het hierbij in Gouda om een percentagevoorstel op basis van de inkomsten en uitgaven van de klant en niet om een afkoopvoorstel, wat in de praktijk betekent dat het aanbod vanuit de EIS-aanpak regelmatig een stuk hoger zal liggen dan bij de Goudse aanpak. De EIS-aanpak wijkt hierbij af van de NVVK-richtlijnen. Vanuit deze richtlijnen is de schuldhulpverlener een tussenpersoon die zowel de belangen van de klant als de schuldeiser behartigd. De schuldeiser moet er bijvoorbeeld vanuit kunnen gaan dat zij het hoogst haalbare bedrag voorgesteld krijgen door de schuldhulpverlener. Indien ervanuit gegaan kan worden dat het inkomen de komende 18 maanden niet zal stijgen kan de afbetaling in Gouda plaats vinden door middel van een saneringskrediet. Hierdoor blijft de gemeente over als enige schuldeiser en ontstaat er voor de klant direct schuldenrust.

Ondertussen stelt de EIS-coach in Arnhem een plan op maat op voor het gehele huishouden. Deze begeleiding blijft maximaal 2 jaar beschikbaar. In Gouda heeft de schuldhulpverlener net zoals bij de EIS-aanpak oog voor problematiek op alle leefgebieden, maar heeft de schuldhulpverlener minder ruimte om intensieve ondersteuning te bieden en beperkt deze hulp zich in principe tot de klant in plaats van het gehele huishouden. Is er meer nodig dan wordt daarvoor verwezen naar andere ondersteuning naast schuldhulp.

Kortom: er zijn overeenkomsten ten aanzien van de dienstverlening in Arnhem en die in Gouda maar het belangrijkste verschil bestaat uit de intensiteit van begeleiding, de vasthoudendheid om een inwoner te bewegen hulp te accepteren en de mate waarin één contactpersoon voor een huishouden beschikbaar is.

4. Wat denkt het college van de Arnhemse aanpak te kunnen leren en toe te passen bij het in het samenlevingsakkoord voorgenomen voortbouw op de beleidsnotitie ‘De cirkel doorbreken’?

Zoals in het rapport ‘Voorbij de schulden: ruimte om weer te leven’ [1] is opgenomen noemen deelnemers consequent als meest ingrijpende verandering het herstel van eigenwaarde, vertrouwen en regie. In het beleidskader De cirkel doorbreken worden het belang van eigenwaarde (gezien en gehoord worden en ertoe doen), vertrouwen en eigen regie nadrukkelijk genoemd als uitgangspunt voor het bereiken van duurzame verbetering. De 4 werkzame elementen in Arnhem zijn:

1. De relatie van hulpverlener en deelnemer als motor van verandering,

1 [https://arnhem-oost.nl/wp-content/uploads/2026/06/Eindrapportage-EIS-verkorte-](https://arnhem-oost.nl/wp-content/uploads/2026/06/Eindrapportage-EIS-verkorte-uitgave.pdf) [uitgave.pdf](https://arnhem-oost.nl/wp-content/uploads/2026/06/Eindrapportage-EIS-verkorte-uitgave.pdf) [https://arnhem-oost.nl/wp-content/uploads/2026/06/Eindrapportage-EIS-DEF.pdf](https://arnhem-oost.nl/wp-content/uploads/2026/06/Eindrapportage-EIS-DEF.pdf)

pagina 3

2. Middelen en slagkracht voor directe oplossingen, 3. Professionele ruimte als sleutel tot effectieve hulp, 4. De handen ineenslaan rond gezinnen.

worden overgenomen. Dit staat los van de methode voor schuldafkoop die Arnhem in tegenstelling tot

is maakt Arnhem Oost bovendien deel uit van het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid.

pagina 4